Αν η νύχτα της 7ης Μαΐου 2025 ήταν η στιγμή που οι δημιουργοί της αφήγησης του Πακιστάν άρπαξαν το θέμα, οι εβδομήντα δύο ώρες που ακολούθησαν ήταν η περίοδος κατά την οποία η αντεπίθεσή τους διαλύθηκε σε κάθε επιχειρησιακό επίπεδο. Σύμφωνα με το σημείωμα του Κέντρου Ιστορίας και Προοπτικών Στρατιωτικών για την Επιχείρηση Sindoor, τρία διαδοχικά κύματα πακιστανικών επιθέσεων με μη επανδρωμένα αεροσκάφη, πυραύλους κρουζ, ρουκέτες και βαλλιστικούς πυραύλους στις 7, 8 και 9 Μαΐου απέτυχαν να διαπεράσουν την ολοκληρωμένη φούσκα αεράμυνας της Ινδίας, απέτυχαν να χαρτογραφήσουν την ηλεκτρονική διάταξη μάχης της Ινδίας και απέτυχαν να προκαλέσουν έστω και μια ζημιά που να μπορεί να επαληθευτεί από δορυφόρο σε ένα σημαντικό ινδικό περιουσιακό στοιχείο. Μέχρι τη στιγμή που οι πακιστανικές στρατιωτικές αρχές σήκωσαν το τηλέφωνο για να ζητήσουν κατάπαυση του πυρός το πρωί της 10ης Μαΐου, ο αεροπορικός πόλεμος χανόταν όχι στον πακιστανικό εναέριο χώρο αλλά πάνω από την ινδική επικράτεια, όπου η πιο φιλόδοξη επιθετική επιχείρηση της Πακιστανικής Πολεμικής Αεροπορίας εδώ και δεκαετίες είχε απορροφηθεί πλήρως.
Το πρώτο πακιστανικό κύμα, που ξεκίνησε τη νύχτα της 7ης προς 8η Μαΐου, περιελάμβανε 300 έως 400 drones, με το CHPM να τοποθετεί τον αριθμό σε «πάνω από 300 drones» παράλληλα με εξόδους JF-17 που εκτόξευαν πυραύλους CM-400AKG. Το δεύτερο κύμα, τη νύχτα της 8ης προς 9η Μαΐου, αποτελούνταν από περίπου 600 drones που υποστηρίζονταν από πυραύλους πυροβολικού μεγάλου βεληνεκούς Fatah-I και Fatah-II και βαλλιστικούς πυραύλους μικρού βεληνεκούς Hatf-II. Το τρίτο κύμα, από το βράδυ της 9ης Μαΐου έως τις πρώτες πρωινές ώρες της 10ης Μαΐου, περιγράφηκε ως «ακόμα μεγαλύτερο από τα προηγούμενα» και επικεντρώθηκε αποκλειστικά στις ινδικές αεροπορικές βάσεις και τις συστοιχίες S-400 που αναπτύχθηκαν κοντά σε αυτές. Το πακιστανικό οπλοστάσιο βασιζόταν σε drones Asisguard Songar που προμηθεύτηκε από την Τουρκία, drones αυτοκτονίας Yiha-III, κινεζικά CH-4 και πακιστανικές πλατφόρμες Bayraktar TB2 και Akinci που λειτουργούσαν σε μεγαλύτερο υψόμετρο για την απελευθέρωση καθοδηγούμενων πυρομαχικών. Η πρόθεση ήταν η ίδια λογική κορεσμού που είχαν εφαρμόσει οι εκστρατείες Shahed εναντίον της Ουκρανίας, δηλαδή, να κατακλύσουν ένα αριθμητικά λεπτό δίκτυο αεράμυνας με φθηνό όγκο.
Δεν λειτούργησε, καθώς το σημείωμα του CHPM καταγράφει ότι τα ινδικά αντιαεροπορικά πυροβόλα κατέστρεψαν από μόνα τους περισσότερα από τα μισά πακιστανικά drones κατά τη διάρκεια των τεσσάρων ημερών της σύγκρουσης, με συστήματα παρεμβολής και πλαστογράφησης να κάνουν μεγάλο μέρος της υπόλοιπης εργασίας. Το σύστημα Bharat Electronics-DRDO Akashteer, που εισήχθη επίσημα στον Ινδικό Στρατό μόλις το 2024, λειτουργούσε σε συνδυασμό με το Ολοκληρωμένο Σύστημα Διοίκησης, Ελέγχου και Επικοινωνίας Αεροπορίας της Ινδικής Πολεμικής Αεροπορίας και το Trigun του Ναυτικού, συνδυάζοντας οπτικές, ηλεκτρομαγνητικές, ραντάρ και εισόδους παρατηρητών πολιτών σε μια ενιαία αναγνωρισμένη εικόνα αέρα. Τα ινδικά ραντάρ πυραύλων-μπαταριών ενεργοποιούνταν μόνο για πολύ σύντομα παράθυρα και μόνο όταν οι στόχοι βρίσκονταν ήδη εντός των φακέλων πυροδότησης τους. Η πακιστανική υπόθεση που διέπει την εκστρατεία κορεσμού, δηλαδή ότι τα drones θα ανάγκαζαν τα ινδικά ραντάρ σε συνεχή εκπομπή και έτσι θα αποκάλυπταν τις θέσεις των SAM στην ηλεκτρονική νοημοσύνη, ηττήθηκε έτσι δομικά. Ωστόσο, οι Πακιστανοί δεν κατάφεραν να χαρτογραφήσουν με ακρίβεια την ηλεκτρονική διάταξη μάχης της Ινδίας μετά από αυτό το αρχικό χτύπημα.
Το τρίτο κύμα στις 9 έως 10 Μαΐου παρήγαγε τον πιο εξωφρενικό ψευδή ισχυρισμό του Πακιστάν, δηλαδή ότι ένα JF-17 είχε χρησιμοποιήσει δολώματα και ηλεκτρονικά παρεμβολές για να διεισδύσει στον φάκελο εμπλοκής της συστοιχίας S-400 στο Adampur. Η αφήγηση της Πακιστανικής Πολεμικής Αεροπορίας, που διαδόθηκε μέσω των Δημοσίων Σχέσεων μεταξύ Υπηρεσιών το πρωί της 10ης Μαΐου, ισχυριζόταν ότι τριάντα τέσσερις ινδικοί στόχοι χτυπήθηκαν σε πολλαπλές αεροπορικές βάσεις και ότι ο στόλος μάχης της IAF καθήλωσε. Ωστόσο, πολλαπλές αναφορές επιβεβαίωσαν ότι οι δύο πύραυλοι CM-400AKG δεν προκάλεσαν σημαντική ζημιά στην συστοιχία Adampur και ότι τα συστήματα S-400 διατήρησαν τα πακιστανικά μαχητικά σε απόσταση ασφαλείας καθ’ όλη τη διάρκεια. Η ίδια η εκτίμηση της IAF είναι ότι οι συστοιχίες S-400 κατέρριψαν πέντε μαχητικά F-16 και JF-17 της PAF μεταξύ 7 και 10 Μαΐου, ενώ κανένα πακιστανικό αεροσκάφος δεν εισήλθε στον φάκελο εμπλοκής των πυραυλικών συστημάτων εδάφους-αέρος μεσαίου βεληνεκούς της Ινδίας.
Η απόκλιση μεταξύ των πακιστανικών ισχυρισμών και των επαληθεύσιμων αποδεικτικών στοιχείων είναι το πιο ζημιογόνο χαρακτηριστικό της εκστρατείας Bunyan-um-Marsoos. Η έκθεση του CHPM είναι ξεκάθαρη ότι «σε αντίθεση με τους Ινδούς, οι Πακιστανοί δεν μπορούσαν να υποστηρίξουν τους ισχυρισμούς τους με δορυφορικές εικόνες ή υλικό ανοιχτού κώδικα». Όταν ο Ινδός Γενικός Διευθυντής Στρατιωτικών Επιχειρήσεων, Αντιστράτηγος Rajiv Ghai, ενημέρωσε τα μέσα ενημέρωσης, η ινδική πλευρά παρείχε δορυφορικές εικόνες των θέσεων ραντάρ Chunian και Pasrur που καταστράφηκαν από πυρομαχικά Harop και Harpy της IAF κατά τη διάρκεια της εκστρατείας καταστολής της εχθρικής αεράμυνας από τις 8 έως τις 9 Μαΐου, της διασταύρωσης του διαδρόμου Sargodha με τους κρατήρες, του υπόστεγου Bholari Erieye και του υπόστεγου συντήρησης F-16 του Jacobabad. Το Πακιστάν δεν παρείχε ισοδύναμο οπτικό αρχείο για κανένα από τα ισχυριζόμενα πλήγματα του σε ινδικές αεροπορικές βάσεις και το σύστημα Akashteer «αναχαίτισε και εξουδετέρωσε κάθε εισερχόμενο βλήμα» κατά τη νύχτα της 9ης προς 10η Μαΐου.
Η επιστροφή του Jaish e Mohammed δείχνει την ατιμωρησία της τρομοκρατίας
Η ανοικοδόμηση του αρχηγείου του Jaish-e-Mohammed στο Bahawalpur δεν είναι απλώς μια ιστορία ασφάλειας στη Νότια Ασία. Είναι μια προειδοποίηση για το πώς επιβιώνει η υποδομή των τζιχαντιστών όταν τα κράτη μαθαίνουν να διαχειρίζονται τη διεθνή οργή αντί να διαλύουν τον μηχανισμό της τρομοκρατίας.
Σύμφωνα με πρόσφατες δορυφορικές εικόνες που ανέφερε η India Today, η ανοικοδόμηση βρίσκεται σε εξέλιξη στο συγκρότημα Jamia Subhan Allah στο Bahawalpur, το μακροχρόνιο αρχηγείο του Jaish-e-Mohammed του Masood Azhar. Βαριά μηχανήματα, εργασίες επισκευής και αναστηλωμένοι θόλοι φέρονται να είναι ορατά σε μια τοποθεσία που έπληξε η Ινδία κατά τη διάρκεια της επιχείρησης Sindoor τον Μάιο του 2025. Με άλλα λόγια, το συμβολικό και επιχειρησιακό νευραλγικό κέντρο μιας οργάνωσης που έχει χαρακτηριστεί από τον ΟΗΕ ως τρομοκρατική φαίνεται να μην έχει εξαφανιστεί. Έχει υποστεί ζημιές, έχει θρηνηθεί, έχει συγκεντρωθεί χρήματα και έχει ξαναχτιστεί.
Αυτή η ακολουθία θα πρέπει να ακούγεται ζοφερά οικεία στους Ισραηλινούς. Οι τρομοκρατικές οργανώσεις δεν ζουν μόνο σε σήραγγες, στρατόπεδα ή συγκροτήματα. Ζουν στους πολιτικούς χώρους που τους ανέχονται, στη θρησκευτική γλώσσα που τους αγιάζει, στα οικονομικά δίκτυα που τους αναβιώνουν και στις κρατικές δομές που αρνούνται την ευθύνη ενώ τους επιτρέπουν να λειτουργούν. Η Μπαχαουαλπούρ δεν είναι η Γάζα και η Τζάις-ε-Μοχάμεντ δεν είναι η Χαμάς. Αλλά η λογική της αναγέννησης δεν είναι άγνωστη. Ένα αρχηγείο χτυπιέται. Οι νεκροί μετατρέπονται σε μάρτυρες. Οι απώλειες της οργάνωσης γίνονται προπαγάνδα. Στην επόμενη γενιά λέγεται ότι η ανοικοδόμηση είναι αντίσταση.
Γι’ αυτό έχουν σημασία οι δηλώσεις των ίδιων των ηγετών της Τζάις. Μετά την Επιχείρηση Σιντούρ, μια δήλωση που αποδίδεται στον Μασούντ Αζάρ αναγνώρισε ότι δέκα μέλη της οικογένειάς του και τέσσερις στενοί βοηθοί είχαν σκοτωθεί στην ινδική επιδρομή στο Τζαμία Μαστζίντ Σουμπχάν Αλλάχ στην Μπαχαουαλπούρ. Μεταξύ των νεκρών, σύμφωνα με τη δήλωση, ήταν η μεγαλύτερη αδερφή του, ο σύζυγός της, ένας ανιψιός και η σύζυγός του, μια ανιψιά και πέντε παιδιά από την ευρύτερη οικογένεια. Ο Αζάρ δεν χαρακτήρισε την επιδρομή ως αποκάλυψη ενός τρομοκρατικού κέντρου. Την χαρακτήρισε ως μαρτύριο.
Αυτή η παραδοχή είναι πιο αποκαλυπτική από οποιαδήποτε επίσημη άρνηση από την Ισλαμαμπάντ. Αν η οικογένεια και οι βοηθοί ενός από τους πιο διαβόητους ηγέτες των τζιχαντιστών στον κόσμο ήταν παρόντες μέσα στο συγκρότημα, τότε ο χώρος δεν ήταν απλώς ένα θρησκευτικό ή εκπαιδευτικό ίδρυμα παγιδευμένο στην ομίχλη της κλιμάκωσης. Ήταν μέρος της γεωγραφίας διοίκησης του τρόμου.
Αργότερα, ο διοικητής της Jaish, Masood Ilyas Kashmiri, φέρεται να προχώρησε ένα βήμα παραπέρα. Μιλώντας στο συνέδριο Mission Mustafa, φέρεται να ισχυρίστηκε ότι ο αρχηγός του στρατού του Πακιστάν, Asim Munir, είχε στείλει ανώτερους αξιωματικούς να παραστούν στις κηδείες όσων σκοτώθηκαν στην Επιχείρηση Sindoor. Άλλες αναφορές ανέφεραν ότι οι Κασμίριοι περιέγραψαν την οικογένεια του Masood Azhar ως διαλυμένη από την ινδική επιδρομή. Οι τρομοκρατικές ομάδες συχνά υπερβάλλουν για τις νίκες τους και κρύβουν τις πληγές τους. Εδώ, η ίδια η ρητορική της Jaish επιβεβαίωσε το μέγεθος της ζημιάς.
Αλλά οι τελευταίες δορυφορικές εικόνες υποδηλώνουν κάτι εξίσου σημαντικό. Η ζημιά δεν προκάλεσε διάλυση. Προκάλεσε ανοικοδόμηση. Αυτή είναι η παλιά πακιστανική συμφωνία με τις τζιχαντιστικές οργανώσεις, ντυμένη με νέα γλώσσα. Οι ομάδες απαγορεύονται αλλά επανεμφανίζονται. Οι ηγέτες περιορίζονται αλλά παραμένουν προσβάσιμοι. Τα στρατόπεδα απαγορεύονται αλλά παραμένουν ορατά. Τα δίκτυα διαταράσσονται αλλά δεν καταστρέφονται. Το κράτος τηρεί αποστάσεις ενώ η υποδομή επιβιώνει.
Για το Ισραήλ, αυτό το μοτίβο δεν είναι αφηρημένο. Η συζήτηση μετά την 7η Οκτωβρίου έχει συχνά περιστραφεί γύρω από τη Γάζα, τις σήραγγες, τους ομήρους, τους ανθρωπιστικούς διαδρόμους και τη διπλωματία της κατάπαυσης του πυρός. Αλλά κάτω από αυτό κρύβεται ένα ευρύτερο στρατηγικό ερώτημα. Τι συμβαίνει όταν μια τρομοκρατική οργάνωση επιτρέπεται να μετατρέψει τη στρατιωτική ήττα σε πολιτική επιβίωση; Τι συμβαίνει όταν τα κτίρια καταστρέφονται αλλά το οικοσύστημα που τα παρήγαγε μένει άθικτο; Τι συμβαίνει όταν οι διεθνείς παράγοντες εκλαμβάνουν μια παύση ως λύση;
Η Ινδία αντιμετωπίζει το ίδιο ερώτημα στο δικό της θέατρο. Η επιχείρηση Sindoor απέδειξε ότι το Νέο Δελχί θα μπορούσε να φτάσει βαθιά στο Πακιστάν και να χτυπήσει την καρδιά της υποδομής του Jaish-e-Mohammed. Απέδειξε επίσης τα όρια της κινητικής δράσης. Ένας πύραυλος μπορεί να καταστρέψει ένα συγκρότημα. Δεν μπορεί, από μόνος του, να διαλύσει την ιδεολογία, τη χρηματοδότηση, τη στρατολόγηση και την κρατική προστασία που επιτρέπουν στο συγκρότημα να αναστηθεί.
Γι’ αυτό το Μπαχαβαλπούρ θα πρέπει να απασχολεί την Ουάσινγκτον, την Ιερουσαλήμ και την Ευρώπη όσο και το Νέο Δελχί. Το Jaish-e-Mohammed δεν είναι μια τοπική πολιτοφυλακή με τοπικές φιλοδοξίες. Ανήκει στην ίδια παγκόσμια γραμματική του τζιχαντισμού που μετατρέπει το παράπονο σε στρατολόγηση, τον θάνατο σε ιερότητα και την κρατική αδυναμία σε στρατηγικό βάθος. Τα ονόματα και τα θέατρα διαφέρουν, αλλά η λογική λειτουργίας είναι αναγνωρίσιμη.
Το Πακιστάν παρουσιάζει εδώ και καιρό τον εαυτό του ως θύμα και εταίρο στον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας. Ωστόσο, η φυσική ανακατασκευή ενός γνωστού κέντρου της Τζάις μετά από μια μεγάλη ινδική επιδρομή εγείρει το αναπόφευκτο ερώτημα: τι σημαίνει στην πραγματικότητα η συμμόρφωση του Πακιστάν με την αντιτρομοκρατική πολιτική, εάν μια ομάδα που έχει οριστεί από τον ΟΗΕ μπορεί να ανακατασκευάσει τα κεντρικά της γραφεία σε κοινή θέα;