Τι αναφέρει ο ισραηλινός αναλυτής Shay Gal
Η Τουρκία έχει τελειοποιήσει μια μέθοδο: κυματίζει την παλαιστινιακή σημαία ενισχύοντας παράλληλα τις δυνάμεις που διέσπασαν την παλαιστινιακή πολιτική. Η Άγκυρα μιλάει με τη γλώσσα της απελευθέρωσης. Η πολιτική της είναι η παρεμπόδιση. Δεν βγάζει τους Παλαιστίνιους από τον πόλεμο, τη φτώχεια, τη διαίρεση ή τη στασιμότητα. Συντηρεί τον παράγοντα που τους παρήγαγε και απαιτεί από αυτούς να επιμείνουν: τη Χαμάς.
Είναι μια εχθρική κατάληψη της παλαιστινιακής υπόθεσης. Μια φιλοπαλαιστινιακή πολιτική θα ενίσχυε την Παλαιστινιακή Αρχή, θα διαφύλαγε την πορεία προς ένα αποστρατιωτικοποιημένο παλαιστινιακό κράτος δίπλα σε ένα ασφαλές δημοκρατικό Ισραήλ με μια διαρκή εβραϊκή πλειοψηφία, θα προστάτευε την Ιερουσαλήμ από παρεμβάσεις, θα αφοπλίσει τη Χαμάς, θα ανοικοδομούσε τη Γάζα χωρίς τρομοκρατική διακυβέρνηση και θα υπερασπιζόταν την ισραηλινοπαλαιστινιακή αρχιτεκτονική ασφαλείας που έχει σώσει ζωές εδώ και δεκαετίες. Η Τουρκία κάνει το αντίθετο. Νομιμοποιεί τη Χαμάς. Χρησιμοποιεί τα βάσανα των Παλαιστινίων για περιφερειακή προβολή.
Η Τουρκία είναι αντι-ισραηλινή στη ρητορική και αντι-παλαιστινιακή στο αποτέλεσμα.
Το κεντρικό γεγονός: η Χαμάς είναι ο εσωτερικός εχθρός των παλαιστινιακών εθνικών συμφερόντων. Κατέλαβε τη Γάζα από την Παλαιστινιακή Αρχή το 2007, διέσπασε τη διακυβέρνηση, στρατιωτικοποίησε τον θύλακα και μετέτρεψε τους πολίτες σε ομήρους του δόγματός της. Δεν προσφέρει κανέναν δρόμο προς την κυριαρχία, καμία λειτουργική οικονομία, κανένα πλαίσιο για συνύπαρξη και κανένα ενδιαφέρον για την πολιτική τάξη. Η Χαμάς απαιτεί αποτυχία. Απαιτεί καταστροφή για να παραμείνει επίκαιρη. Απαιτεί ο συμβιβασμός μεταξύ Ισραηλινών και Παλαιστινίων να παραμείνει αδύνατος, επειδή ο συμβιβασμός θα την εξέθετε ως ένα κίνημα αέναου πολέμου, όχι απελευθέρωσης.
Η Τουρκία ενεργεί με βάση αυτό, καθιστώντας τη σχέση της Άγκυρας με τη Χαμάς έναν υπολογισμό. Ο πρόεδρος της Τουρκίας έχει χαρακτηρίσει τη Χαμάς ως απελευθερωτικό κίνημα. Οι ηγέτες της Χαμάς έχουν γίνει δεκτοί στην Άγκυρα και την Κωνσταντινούπολη όταν απαιτήθηκε απομόνωση. Τα τουρκικά κανάλια καταγράφουν συναντήσεις με ανώτερα στελέχη της Χαμάς. Οι αμερικανικές κυρώσεις έχουν εντοπίσει χρηματοδότες και μεσολαβητές με έδρα την Τουρκία που συνδέονται με δίκτυα της Χαμάς. Αυτό είναι ένα σύστημα.
Κάθε χειρονομία νομιμοποιεί τη Χαμάς και υπονομεύει την Παλαιστινιακή Αρχή. Κάθε πλατφόρμα επιβραβεύει τη βία. Κάθε κατηγορία εναντίον του Ισραήλ συσκοτίζει το ερώτημα που πρέπει να αντιμετωπίσουν οι Παλαιστίνιοι: ποιος κατέστρεψε την ευκαιρία της Γάζας να γίνει μια λειτουργική κοινωνία; Η απάντηση είναι η Χαμάς. Η Τουρκία αρνείται να το δηλώσει.
Ο συντονισμός ασφαλείας μεταξύ Ισραηλινών και Παλαιστινίων παραμένει κεντρικός πυλώνας της περιφερειακής σταθερότητας. Προέκυψε από την αναγκαιότητα. Από το Όσλο, και οι δύο πλευρές έχτισαν μια αρχιτεκτονική συντονισμού συνδέσμων, πολιτικής διαχείρισης και οικονομικών ροών εν αναμονή των τελικών ρυθμίσεων για το καθεστώς. Το σύστημα έχει υποστεί πιέσεις και επιθέσεις, ωστόσο αντέχει επειδή και οι δύο πλευρές αναγνωρίζουν μια βασική αλήθεια: χωρίς ασφάλεια δεν υπάρχει πολιτική· χωρίς συντονισμό δεν υπάρχει Παλαιστινιακή Αρχή· χωρίς την Παλαιστινιακή Αρχή υπάρχει ένα κενό για τη Χαμάς, το Ιράν και άλλους αποσταθεροποιητικούς παράγοντες.
Αυτή η αρχιτεκτονική προστατεύει τους Ισραηλινούς από την τρομοκρατία και απομονώνει τους Παλαιστίνιους από τη Χαμάς. Συντηρεί την Παλαιστινιακή Αρχή στην Ιουδαία και τη Σαμάρεια, εμποδίζει τις πόλεις να γίνουν Γάζα και διατηρεί την τάξη. Η Χαμάς αντιτίθεται σε αυτήν επειδή μπλοκάρει τη Χαμάς. Η Τουρκία τη στοχοποιεί για τον ίδιο λόγο.
Δεν μπορεί κανείς να υποστηρίξει την παλαιστινιακή κρατική υπόσταση ενώ ενδυναμώνει τον οργανισμό που έχει δεσμευτεί να την αποτρέψει. Η υποστήριξη της αυτοδιάθεσης ενώ παράλληλα διαλύει τη διακυβέρνηση είναι αντίφαση, όχι πολιτική.
Αυτό καθορίζει τη θέση της Άγκυρας για το πλαίσιο των δύο κρατών. Στα χαρτιά, η Τουρκία το υποστηρίζει. Στην πράξη, ενδυναμώνει έναν παράγοντα που το απορρίπτει. Η Χαμάς δεν αναγνωρίζει το Ισραήλ, δεν αποκηρύσσει τον ένοπλο αγώνα και διατηρεί τον στόχο της πλήρους απελευθέρωσης. Αυτό δεν είναι ένα όραμα δύο κρατών. Είναι ένα παράδειγμα μόνιμης σύγκρουσης.
Το Ισραήλ δεν έχει διαλύσει το πλαίσιο που διατηρεί έναν πολιτικό ορίζοντα. Οι κυβερνήσεις διαφωνούν για το χρονοδιάγραμμα και το ρίσκο. Η αρχιτεκτονική του Όσλο παραμένει. Η Παλαιστινιακή Αρχή λειτουργεί. Ο συντονισμός, οι πολιτικοί μηχανισμοί και οι οικονομικές σχέσεις συνεχίζονται. Η νομική δομή στην Ιουδαία και τη Σαμάρεια παραμένει προσωρινή, όχι προσαρτημένη. Το Ισραήλ διατηρεί την αρχιτεκτονική που μπορεί να στηρίξει τον διαχωρισμό και μια ρύθμιση για το τελικό καθεστώς. Η Τουρκία ενδυναμώνει τη δύναμη που τον αποτρέπει.
Η Ιερουσαλήμ αποτελεί παράδειγμα της μεθόδου της Άγκυρας. Η τουρκική δραστηριότητα στις αραβικές γειτονιές και γύρω από το Όρος του Ναού παρουσιάζεται ως κοινωνική πρόνοια, κληρονομιά και θρησκευτική αλληλεγγύη. Λειτουργεί ως παρέμβαση. Οι τουρκικές υπηρεσίες και τα συνδεδεμένα δίκτυα επεκτείνουν την επιρροή τους στην Ανατολική Ιερουσαλήμ, την Παλιά Πόλη και το περιβάλλον του Αλ Άκσα, πλαισιωμένα από τον οθωμανικό συμβολισμό και την ιδεολογική ευθυγράμμιση. Αυτό τοποθετεί την Τουρκία στον πιο ευαίσθητο χώρο της περιοχής και προκαλεί το Ισραήλ, την Ιορδανία και την Παλαιστινιακή Αρχή για εξουσία.
Αυτό βλάπτει τους Παλαιστίνιους. Οι Άραβες κάτοικοι της Ιερουσαλήμ χρειάζονται σταθερότητα, απασχόληση, εκπαίδευση, υγειονομική περίθαλψη, τουρισμό, εμπόριο και σταθερή διακυβέρνηση. Δεν απαιτούν εξωτερικό ιδεολογικό θέατρο. Δεν απαιτούν ξένους παράγοντες που να μετατρέπουν το Όρος του Ναού σε σκηνή περιφερειακών φιλοδοξιών. Κάθε κλιμάκωση βλάπτει τα μέσα διαβίωσης, περιορίζει τον πολιτικό χώρο και ενδυναμώνει τους ριζοσπάστες.
Η Τουρκία ισχυρίζεται ότι υπερασπίζεται την Αλ Άκσα. Την εργαλειοποιεί. Ισχυρίζεται ότι υπερασπίζεται τους Παλαιστίνιους. Αποδυναμώνει την ηγεσία τους.
Η αντιστροφή επεκτείνεται στη χρήση του όρου γενοκτονία από την Άγκυρα. Η κατηγορία είναι πολιτική. Η γενοκτονία απαιτεί πρόθεση καταστροφής μιας προστατευόμενης ομάδας. Η εκστρατεία του Ισραήλ στη Γάζα ακολούθησε τη σφαγή της 7ης Οκτωβρίου με επικεφαλής τη Χαμάς, ένα έγκλημα κατά της ανθρωπότητας με γενοκτονική πρόθεση εμφανή στην εκτέλεση και τους στόχους της. Στόχος του Ισραήλ ήταν η Χαμάς: η δομή διοίκησης, οι δυνατότητες και η ικανότητά της να επαναλάβει την επίθεση. Η Χαμάς ενσωματώνεται σε πολιτικά περιβάλλοντα και απαιτεί η απάντηση να οριστεί ως γενοκτονία.
Πρόκειται για ηθική απάτη. Τα θύματα αμάχων στον πόλεμο είναι σοβαρά. Δεν αποτελούν απόδειξη γενοκτονίας. Η καταστροφή που προκαλείται από τη Χαμάς που λειτουργεί εντός πολιτικών υποδομών δεν καταδεικνύει πρόθεση καταστροφής ενός λαού. Το Ισραήλ έχει πολεμήσει μια τρομοκρατική οργάνωση που σκόπιμα τοποθέτησε αμάχους ως ασπίδες. Η Τουρκία το κατανοεί αυτό. Η κατηγορία για γενοκτονία αποκρύπτει την ευθύνη της Χαμάς, απονομιμοποιεί το Ισραήλ και τοποθετεί την Τουρκία ως ηθικό διαιτητή, ενώ παράλληλα προστατεύει τον παράγοντα που δημιούργησε το πεδίο της μάχης.
Το ιστορικό αρχείο της Τουρκίας βαθαίνει την αντίφαση. Το κράτος που επικαλείται γενοκτονία παραμένει απρόθυμο να αντιμετωπίσει πλήρως την οθωμανική καταστροφή των Αρμενίων, των Ασσυρίων και των Ποντίων Ελλήνων. Η γενοκτονία των Αρμενίων αποτελεί μια καθοριστική καταστροφή του εικοστού αιώνα. Η ευρύτερη εκστρατεία κατά των χριστιανικών μειονοτήτων έχει αναγνωριστεί από κορυφαίους μελετητές ως γενοκτονική. Η γνωστή δήλωση που αποδίδεται στον Χίτλερ πριν από την εισβολή στην Πολωνία αντανακλούσε τη συνέπεια της ατιμωρησίας: όταν μια εξόντωση ξεχνιέται, μια άλλη γίνεται δυνατή.
Η Τουρκία εφαρμόζει ένα λεξιλόγιο στο εξωτερικό που απορρίπτει στο εσωτερικό. Η Κύπρος συμπληρώνει το μοτίβο. Η Τουρκία καταδικάζει το Ισραήλ, διατηρώντας παράλληλα την κατοχή της βόρειας Κύπρου. Η επέμβαση του 1974 δημιούργησε μια αποσχισθείσα οντότητα που κρίθηκε άκυρη από το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Παραμένει αναγνωρισμένη μόνο από την Τουρκία. Τα ευρωπαϊκά νομικά ευρήματα έχουν αντιμετωπίσει την Τουρκία ως ασκούσα αποτελεσματικό έλεγχο στο βορρά. Το αποτέλεσμα είναι παρατεταμένη διχοτόμηση, στρατιωτικοποίηση και ανεπίλυτες διεκδικήσεις ιδιοκτησίας.
Η σύγκριση με την Ιουδαία και τη Σαμάρεια ισχύει. Η Τουρκία ίδρυσε και διατηρεί μια ξεχωριστή οντότητα στη βόρεια Κύπρο και επιδιώκει την ομαλοποίησή της. Το Ισραήλ δεν έχει δημιουργήσει ένα παλαιστινιακό κράτος πληρεξούσιο, δεν έχει ακυρώσει τη Συμφωνία του Όσλο και δεν έχει εξαλείψει την Παλαιστινιακή Αρχή. Ο έλεγχός του παραμένει συνδεδεμένος με ένα προσωρινό πλαίσιο που διαμορφώνεται από συμφωνίες και απαιτήσεις ασφαλείας. Η θέση της Τουρκίας στην Κύπρο βασίζεται στην άρνηση και τη μονιμότητα.
Η Άγκυρα έχει χάσει την εξουσία να δίνει μαθήματα για το δίκαιο, την κατοχή ή την αυτοδιάθεση.
Μια φιλοπαλαιστινιακή πολιτική μετριέται με βάση τα αποτελέσματα. Ενισχύει τους θεσμούς έναντι των πολιτοφυλακών, τον συντονισμό έναντι του χάους, τις οικονομικές ροές έναντι της απομόνωσης και τη σταθερότητα στην Ιερουσαλήμ έναντι της κλιμάκωσης. Υποστηρίζει ένα αποστρατιωτικοποιημένο παλαιστινιακό κράτος δίπλα στο Ισραήλ αντί για την εξάλειψη του Ισραήλ. Απαιτεί από τη Χαμάς να αφοπλιστεί, να απελευθερώσει ομήρους και να παραιτηθεί από τον έλεγχο της Γάζας, ώστε η ανοικοδόμηση να προχωρήσει υπό υπεύθυνη διακυβέρνηση.
Η Τουρκία δεν κάνει τίποτα από αυτά. Προσφέρει στους Παλαιστίνιους μόνο ρητορική και καταστροφή. Υποτάσσει την παλαιστινιακή πολιτική σε εξωτερικές ατζέντες και κατακερματισμό, οπλίζοντας τη σημαία για ένα διαφορετικό μέλλον. Κανένας σοβαρός πολιτικός δεν πρέπει να συγχέει τα δύο.