Οι επιθέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών κατά τριών ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων, με έμφαση στο υπόγειο συγκρότημα του Φορντό, έφεραν στην πρώτη γραμμή της πολεμικής τεχνολογίας τις πιο βαριές μη πυρηνικές βόμβες του οπλοστασίου της Δύσης: τις GBU-57 Massive Ordnance Penetrator (MOP), γνωστές και ως «Bunker Buster».
Τι είναι η GBU-57 MOP
Η GBU-57 έχει σχεδιαστεί ειδικά για να πλήττει βαθιά υπόγειες εγκαταστάσεις και οχυρωμένα κέντρα, όπως το συγκρότημα Φορντό στο Ιράν, που βρίσκεται θαμμένο σε βάθος έως και 90 μέτρων κάτω από βουνό. Πρόκειται για μια κατευθυνόμενη βόμβα που βασίζεται σε στρατιωτικό GPS, με συνολικό βάρος σχεδόν 13,6 τόνους (30.000 λίβρες), εκ των οποίων οι 2,4 τόνοι (5.300 λίβρες) αποτελούν εκρηκτική ύλη.
Το σώμα της βόμβας είναι κατασκευασμένο από ειδικό χαλυβουργικό κράμα υψηλής αντοχής, ώστε να διατηρεί τη δομή του κατά τη διείσδυση σε έδαφος ή σκυρόδεμα, πριν εκραγεί. Μπορεί να διαπεράσει μέχρι και 60 μέτρα (200 πόδια) από μπετό ή βράχο πριν πυροδοτηθεί.
Η έκρηξη της GBU-57 υπολογίζεται ότι έχει πάνω από δέκα φορές την ισχύ της παλαιότερης BLU-109, ενώ έχει τη δυνατότητα να προκαλέσει καταστροφική ζημιά σε υπόγειες πυρηνικές εγκαταστάσεις που μέχρι πρότινος θεωρούνταν απρόσβλητες.
Γιατί μόνο το B-2 μπορεί να τη μεταφέρει
Λόγω του τεράστιου βάρους της, η GBU-57 μπορεί να μεταφερθεί και να αποδεσμευτεί μόνο από ένα αεροσκάφος παγκοσμίως: το αμερικανικό B-2 Spirit, ένα stealth στρατηγικό βομβαρδιστικό υψηλής τεχνολογίας.
Το B-2 σχεδιάστηκε ώστε να διαφεύγει των πιο εξελιγμένων αντιαεροπορικών συστημάτων, με αεροδυναμική σχεδίαση και χρήση σύνθετων υλικών και ειδικών επενδύσεων που μειώνουν δραστικά το θερμικό, ραντάρ, ακουστικό και οπτικό του ίχνος. Η χαμηλή παρατηρησιμότητα (stealth) του το καθιστά ιδανικό για εισβολή σε βαριά προστατευμένους εναέριους χώρους.
Το B-2 μπορεί να μεταφέρει δύο MOP εσωτερικά και να πετάξει 6.000 ναυτικά μίλια χωρίς ανεφοδιασμό. Η επίθεση των ΗΠΑ στο Ιράν, σύμφωνα με ειδικούς στην παρακολούθηση πτήσεων, πραγματοποιήθηκε από B-2 τα οποία ανεφοδιάστηκαν στον αέρα από KC-135 Stratotanker, καθώς απογειώθηκαν με πλήρες φορτίο και περιορισμένα καύσιμα.
Ιστορικό και προοπτικές
Οι GBU-57 αναπτύχθηκαν από την Boeing και μέχρι το 2015 είχαν κατασκευαστεί μόλις 20. Για χρόνια, μέλη του Κογκρέσου και αμυντικοί αναλυτές είχαν προτείνει να δοθούν οι συγκεκριμένες βόμβες στο Ισραήλ, όμως η ιδέα θεωρήθηκε προκλητική και απορρίφθηκε, καθώς μόνο το B-2 μπορεί να τις χρησιμοποιήσει, και η τεχνολογία του παραμένει αυστηρά απόρρητη.
Η επίθεση των ΗΠΑ φαίνεται πως επιβεβαιώνει ότι η μοναδική χώρα με τη δυνατότητα πλήγματος σε βάθος 90 μέτρων είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες και ότι η απόπειρα καταστροφής του Φορντό δεν θα μπορούσε να επιχειρηθεί χωρίς αυτές τις βόμβες και τα B-2.
Η επόμενη μέρα
Οι επιθέσεις με MOP ενδέχεται να αποτελέσουν καθοριστική καμπή στον πόλεμο, αλλά και να προκαλέσουν αλυσιδωτές αντιδράσεις. Η χρήση των πιο εξελιγμένων οπλικών συστημάτων των ΗΠΑ δείχνει την πρόθεση για στρατηγική κλιμάκωση, ακόμη και αν – σύμφωνα με τον πρόεδρο Τραμπ – δεν υπάρχει πρόθεση αλλαγής καθεστώτος στην Τεχεράνη.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά Αμερικανός αξιωματούχος στο CBS, «η χρήση των B-2 και των MOP είναι το ισχυρότερο σήμα που μπορούσε να σταλεί».