Το σχέδιο του προέδρου Τραμπ για την ενίσχυση της αμερικανικής και συμμαχικής ναυπηγικής βιομηχανίας παρουσίασε η Πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Αθήνα.
Σε αυτό περιλαμβάνεται η συνεργασία των ναυπηγείων Ελευσίνας με τον κορεατικό ναυπηγικό κολοσσό της Χάνουα.
Η κα. Γκιλφόϊλ ανέφερε συγκεκριμένα ότι «μέσω της τριμερούς αυτής συνεργασίας η Ελλάδα θα κερδίσει εθνική αυτονομία στη ναυπηγική βιομηχανία και θα αναδειχθεί σε περιφερειακό βιομηχανικό κόμβο στη ναυτική άμυνα, υποστηρίζοντας το ελληνικό πολεμικό ναυτικό, τον 6ο αμερικανικό στόλο, τους συμμάχους του ΝΑΤΟ και φιλικά έθνη στην Μεσόγειο, τη Μαύρη Θάλασσα και τη νοτιοανατολική Ευρώπη.»
Οι Ηνωμένες Πολιτείες εδώ και καιρό αναζητούν την λύση ή τις λύσεις που θα ωθήσουν την αμερικανική ναυπηγική, μετά από αλλεπάλληλα σχέδια που δεν είχαν την καλύτερη κατάληξη.
Ωστόσο αν μείνουμε στην Συμφωνία Στρατηγικής Συμμαχίας ανάμεσα στα ναυπηγεία της Ελευσίνας και της κορεατικής Χάνουα θα δούμε ότι ως φυσικό επόμενο το ενδιαφέρον εστιάζεται στην θάλασσα.
Σχέδια πολεμικών πλοίων…
Ήδη από τις προηγούμενες ημέρες ο κορεατικός ναυπηγικός κολοσσός έχει παρουσιάσει δημόσια τις προτάσεις που κατέθεσε προς την ελληνική πλευρά και που συζητά με τα ναυπηγεία της Ελευσίνας.
Προτάσεις που αφορούν τέσσερις διαφορετικούς τύπους πλοίων, με ορισμένους εξ αυτών να βρίσκονται στην σφαίρα του πολεμικού ναυτικού, αν όχι άμεσα, στο εγγύς μέλλον.
Οι Κορεάτες κατέθεσαν σχέδια για πυραυλακάτους, έναν τύπο μονάδας που χρειάζεται το Ναυτικό ενώ θα πρέπει ν’ αποφασίσει τι θα κάνει με τις παλαιότερες.
Ο επόμενος τύπος πλοίου είναι τα περιπολικά ανοιχτής θαλάσσης.
Οι κορβέτες είναι ένα σημείο ενδιαφέροντος για το ναυτικό, μια και ο συγκεκριμένος τύπος πολεμικού πλοίου είναι εντός της Δομής Δυνάμεων και που στο παρελθόν είχαν απασχολήσει ιδιαίτερα το ναυτικό συμβούλιο, ιδίως την περίοδο που τα κονδύλια δεν έφταναν το επίπεδο της φρεγάτας.
Βέβαια η κορεατική εταιρεία έχει καταθέσει πρόταση και για κύρια μονάδα επιφανείας, την στιγμή βεβαίως που η χώρα μας έχει ήδη την πρώτη FDI, αναμένει ακόμη τρεις, προχωρά σε συμφωνία με τους Ιταλούς για τις 2+2 Bergamini και τέλος μπήκε το νερό στ’ αυλάκι για τον εκσυγχρονισμό των τεσσάρων φρεγατών κλάσης ΥΔΡΑ.
Στην πρεσβευτική κατοικία της κας. κα. Γκιλφόϊλ, τόσο από την ίδια, όσο κι από τους ομιλητές ακούστηκε η λέξη «υποβρύχια», ενός όπλου για το οποίο πολλά έχουν ειπωθεί, την στιγμή που το Ναυτικό προετοιμάζει σταδιακά το έδαφος αρχικά για τον εκσυγχρονισμό των υφιστάμενων τύπου 214, αλλά και για το επόμενο βήμα που αφορά την απόκτηση νέων «θηρευτών» του βυθού.
Ο «γάμος»…
Η συμφωνία στρατηγικής συμμαχίας ήταν αποτέλεσμα του μνημονίου κατανόησης που είχαν υπογράψει οι ΗΠΑ- η κορεατική Χάνουα και τα ναυπηγεία της Ελευσίνας στην Ουάσιγκτον κι όπως όλα μαρτυρούν, εφόσον υπάρξει παραγόμενο έργο, αυτό θα κατασκευαστεί με κορεατικά σχέδια, όπλα και ηλεκτρονικά από τις ΗΠΑ και από ελληνικά χέρια.
Ο υφυπουργός εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης κατά τον χαιρετισμό του σημείωσε πως «η συμμαχία αυτή δεν αφορά μόνο την αναζωογόνηση ενός ναυπηγείου. Αφορά την ασφάλεια των θαλασσών μας και την ενίσχυση των δεσμών μιας διεθνούς συμμαχίας.{…} Η ανταλλαγή προηγμένων τεχνικών ναυπήγησης, αμυντικών τεχνολογιών και βέλτιστων επιχειρησιακών πρακτικών μεταξύ Αμερικανών, Κορεατών και Ελλήνων ειδικών θα δημιουργήσει μια κληρονομιά καινοτομίας που θα υπηρετεί τον κλάδο αυτό για πολλές γενιές.»
Ο κος. Θεοχάρης είπε επίσης ότι αυτή η αναβάθμιση θα ενισχύσει άμεσα την επιχειρησιακή ετοιμότητα του πολεμικού ναυτικού, διασφαλίζοντας πως η Ελλάδα θα διατηρήσει έναν ισχυρό εκσυγχρονισμένο στόλο, ενώ τα ναυπηγεία, όπως σημείωσε ο υφυπουργός, θα μπορούν να παρέχουν υπηρεσίες υποστήριξης στον 6ο αμερικανικό στόλο.
Το υποβρύχιο bras de fer…
Η Κορέα είναι αλήθεια ότι τους τελευταίους μήνες «εισέβαλε» στο ναυτικό επιτελείο καταθέτοντας προτάσεις, τόσο για νέα υποβρύχια όσο και για τον εκσυγχρονισμό των υφιστάμενων του ελληνικού στόλου.
Η πρόταση αφορά το υποβρύχιο KSS-III Batch II, κλάσης Dosan Ahn Changho, μια σχεδίαση 3.000+ τόνων που κατασκευάστηκε με την λογική πλατφόρμας κρούσης που δρα σε ανοικτή θάλασσα.
Το κορεατικό υποβρύχιο φέρει σύστημα αναερόβιας πρόωσης, κάθετους εκτοξευτές πυραύλων που είναι ικανοί να φέρουν είτε cruise είτε και βαλλιστικούς.
Και αυτό δεν επηρεάζει την χωρητικότητα των απαραίτητων τορπιλών. Σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές οι Κορεάτες παρουσίασαν την πρότασή τους ως ιδιαίτερα ανταγωνιστική σε σχέση με τις ευρωπαϊκές χώρες που έχουν καταθέσει τους δικούς τους φακέλους για την αρχική αξιολόγηση των υποβρυχίων.
Οι Γάλλοι είναι κι αυτοί «μνηστήρες» όπως και με τις φρεγάτες. Η πρότασή τους αφορά το υποβρύχιο Barracuda σε συμβατική διαμόρφωση, αυξημένες δυνατότητες παραμονής σε κατάδυση, χαμηλό ίχνος και κυρίως δυνατότητα ενσωμάτωσης πυραύλων στρατηγικού πλήγματος.
Η Γερμανοί ποντάρουν στην ομοιογένεια, αν και στρατιωτικές πηγές σημειώνουν με νόημα ότι μάλλον το ναυτικό αναζητά «και κάτι άλλο» στον υποβρύχιο στόλο. Το Type 212CD αποτελεί το βασικό χαρτί του Βερολίνου, ως μια νέα γενιά συμβατικού υποβρυχίου με πολύ χαμηλή ανιχνευσιμότητα, AIP, σύγχρονη σχεδίαση και ισχυρό ευρωπαϊκό και νατοϊκό αποτύπωμα.
Η Ιταλία εμφανίζεται με το U212 NFS, μια εξέλιξη της οικογένειας 212, η Σουηδία επανέρχεται δυναμικά με το A26, ένα υποβρύχιο που έχει κατασκευαστεί με έμφαση στο stealth, στην επιχειρησιακή ευελιξία και στις ειδικές αποστολές.
Τα «θέλω» της Αθήνας…
Αν και θεωρείται αρκετά πρόωρο, καθώς προηγείται ο εκσυγχρονισμός των υφιστάμενων υποβρυχίων, όποιοι κι αν είναι οι συνομιλητές του πολεμικού ναυτικού, τα στελέχη που επιφορτίζονται με τις διαπραγματεύσεις θέτουν δύο αδιαπραγμάτευτες προϋποθέσεις.
-Η πρώτη αφορά την εγχώρια ναυπήγηση και την συμπαραγωγή με ουσία, όχι μόνον συγκολλήσεις αλλά ακόμη και δυνατότητα γραμμής παραγωγής, συντήρησης, επισκευών, αναβαθμίσεων επί ελληνικού εδάφους, με πραγματική μεταφορά τεχνογνωσίας.
-Η δεύτερη είναι η δυνατότητα ενσωμάτωσης στρατηγικών όπλων.
Τα παραπάνω σχετίζονται άμεσα με την διαρκή πλεύση προς την ανοιχτή θάλασσα της Μεσογείου και όχι με την παραμονή μόνον εντός του βυθού του Αρχιπελάγους. Άλλωστε τα γεγονότα που διαδραματίζονται μαρτυρούν ότι πέραν του Αιγαίου, το γεωστρατηγικό ενδιαφέρον βρίσκεται στην Αν. Μεσόγειο.
Και εκεί παίζουν τον δικό τους ρόλο η αυτονομία, η αντοχή σε πολυήμερες περιόδους κατάδυσης, η ελάχιστη ανιχνευσιμότητα σε περιβάλλον «κορεσμού» αισθητήρων και το ποιοτικό άλμα με την δυνατότητα στρατηγικής κρούσης.
Η συμφωνία “Project Trident”
Η συμφωνία “Project Trident”, που υπογράφηκε χθες μεταξύ της ελληνικής ONEX και της νοτιοκορεάτικης Hanwha Ocean παρουσία του υφυπουργού Εξωτερικών Χ. Θεοχάρη και της πρέσβεως των ΗΠΑ K. Guilfoyle, έχει μεγάλη βιομηχανική και οικονομική αξία, αλλά κυρίως έχει κρίσιμη στρατηγική σημασία.
Από βιομηχανική άποψη, η συμφωνία είναι ένα ακόμη βήμα για την αναγέννηση της ελληνικής ναυπηγικής βιομηχανίας (μετά την αγορά των ναυπηγείων Σκαραμαγκά από τον Γ. Προκοπίου το 2022 και των ναυπηγείων Ελευσίνας από την ΟΝΕΧ το 2023), καθώς συνεπάγεται την είσοδο κορεάτικης τεχνογνωσίας και σημαντικές νέες επενδύσεις σε εγκαταστάσεις και εξοπλισμό.
Από οικονομική άποψη, το Project Trident συνεπάγεται συνολικές επενδύσεις ύψους 1,35 δις ευρώ και τη δημιουργία έως και 10.000 άμεσων και έμμεσων θέσεων εργασίας υψηλής εξειδίκευσης μέσα στα επόμενα χρόνια, ενώ η συμβολή του στην ελληνική οικονομία μπορεί να προσεγγίσει το 0,8% του ΑΕΠ σε ετήσια βάση.
Από στρατηγική άποψη, η συμφωνία έχει τριπλή σημασία:
(α) ανάπτυξη της ελληνικής αμυντικής και ναυπηγικής βιομηχανίας, με στόχο την επίτευξη ποσοστού εγχώριας προστιθέμενης αξίας έως και 70% στα προγράμματα ναυπήγησης
(β) ανάδειξη των ναυπηγείων Ελευσίνας σε περιφερειακό κέντρο ναυπηγοεπισκευαστικής υποστήριξης για τα πλοία των ΗΠΑ και άλλων ναυτικών δυνάμεων, με αποτέλεσμα την εξασφάλιση συνεχούς ροής εργασιών
(γ) σύνδεση της Ελευσίνας με καίρια στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ, τόσο από την άποψη της ναυπηγοεπισκευαστικής υποστήριξης, όσο και από την άποψη της χρήσης του λιμένα της Ελευσίνας και των σχετικών υποδομών λογιστικής υποστήριξης.
Το τρίτο σημείο κρίνεται ως το πλέον καίριο: θυμίζουμε ότι η πρέσβυς των ΗΠΑ K. Guilfoyle το Νοέμβριο του 2025 είχε χαρακτηρίσει δημόσια ως «ατυχές» το γεγονός ότι η κινεζική COSCO ελέγχει το λιμάνι του Πειραιά, προσθέτοντας ότι «υπάρχουν τρόποι να παρακαμφθεί αυτό». Η ανάπτυξη του λιμένα Ελευσίνας ως εναλλακτικού πόλου φαίνεται ότι είναι μια ιδανική οδός «παράκαμψης», καθώς με τον τρόπο αυτό η Ελλάδα τηρεί τις δεσμεύσεις της προς την Κίνα για τον Πειραιά, ενώ παράλληλα αναπτύσσεται ο λιμένας Ελευσίνας με τη στήριξη των ΗΠΑ.
Το σχέδιο Project Trident περιλαμβάνει τρεις φάσεις:
Η πρώτη, ύψους 150 εκατ. ευρώ, αφορά την ενίσχυση των δυνατοτήτων συντήρησης και επισκευής πλοίων με νέες εγκαταστάσεις και δεξαμενές. Η δεύτερη φάση, ύψους 200 εκατ. ευρώ, αφορά την αναβάθμιση λιμενικών υποδομών και τη δημιουργία σύγχρονων εγκαταστάσεων logistics και εφοδιαστικής αλυσίδας. Η τρίτη φάση, ύψους 1 δισ. ευρώ, αφορά την εγκατάσταση προηγμένου βιομηχανικού εξοπλισμού και αυτοματοποίησης στις γραμμές παραγωγής, με δυνατότητα υποστήριξης προγραμμάτων ναυπήγησης υποβρυχίων.
Όπως γίνεται αντιληπτό, η συμφωνία “Project Trident” έχει πολύ ευρύτερη στρατηγική σημασία από τις παλιότερες συνεργασίες ξένων ναυπηγείων με ελληνικά, ως υποκατασκευαστές σε εξοπλιστικά προγράμματα του Πολεμικού Ναυτικού. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η συμφωνία δεν ενισχύει και τη θέση της σύμπραξης ΟΝΕΧ-Hanwha εν όψει των επόμενων ναυπηγικών προγραμμάτων του ΠΝ. Σε πρώτη φάση, αναμένεται με ενδιαφέρον η πρόταση του ελληνο-κορεατικού σχήματος για το πρόγραμμα των νέων υποβρυχίων.