Από Σάββας Δ. Βλάσσης-doureios
Μετά την σύνδεση των εγκαταστάσεων της ΕΑΣ ΑΒΕΕ στο Λαύριο, με το κοινοπρακτικό σχήμα Hellenic Ammunition A.E. που συστήθηκε στις 30 Ιανουαρίου 2026, δρομολογείται ανάλογη προσέγγιση και για το συγκρότημα εργοστασίου στο Αίγιο, σύμφωνα με την αντίληψη πολιτικής στην οποία έχει κατασταλάξει η κυβέρνηση.
Στο πλαίσιο αυτό, στις 27 Φεβρουαρίου έχει συγκληθεί έκτακτη γενική συνέλευση μετόχων της ΕΑΣ προς έγκριση της ανάλογης διαδικασίας. Συγκεκριμένα, στην σχετική πρόσκληση, γίνεται λόγος για την έγκριση διεξαγωγής δημοσίου διεθνούς διαγωνισμού με την διαδικασία του ανταγωνιστικού διαλόγου, με το παρακάτω αντικείμενο: «Παραχώρηση του δικαιώματος και αντίστοιχη ανάληψη υποχρέωσης για τη χρηματοδότηση και αναβάθμιση του εξοπλισμού και των εγκαταστάσεων οβιδουργίας και καλυκοποιείας της Ε.Α.Σ. Α.Β.Ε.Ε., καθώς και για τη λειτουργία, ανάπτυξη και εκμετάλλευση του εξοπλισμού, των εγκαταστάσεων και της δραστηριότητας οβιδουργίας και καλυκοποιείας και τη μεταφορά της σχετικής δραστηριότητας στις εγκαταστάσεις του εργοστασίου της στο Αίγιο Αχαΐας».
Αξιόπιστες πληροφορίες του ΔΟΥΡΕΙΟΥ ΙΠΠΟΥ αναφέρουν ότι ως επικρατέστερη παρουσιάζεται η υποψηφιότητα του ινδικού Kalyani Group, ο οποίος έχει επιδείξει το εντονότερο ενδιαφέρον για το εργοστάσιο Αιγίου. Ο Όμιλος, που δραστηριοποιείται στην χαλυβουργία, έχει διεθνή παρουσία, με εργοστάσια παραγωγής σε Γερμανία, Σουηδία και Κίνα, εκτός της Ινδίας, και συνολική απασχόληση 10.000 προσωπικού, καταγράφοντας ετήσιο τζίρο 3 δισ. $. Ο ινδικός Όμιλος έχει συνάψει κοινοπρακτικά σχήματα με εταιρείες στις ΗΠΑ (Meritor, Carpenter Technology Corp), Ισραήλ (Elbit Systems, Rafael), Ηνωμένο Βασίλειο (David Brown), Γαλλία (Alston), Κίνα (FAW Corp) και Βραζιλία (Maxion Wheels).
O ινδικός Όμιλος έχει εμπλακεί στον αμυντικό τομέα εδώ και 15 έτη, με αποτέλεσμα να προσφέρει ένα ευρύ φάσμα προϊόντων, από κύρια οπλικά συστήματα πυροβολικού και τεθωρακισμένων οχημάτων, μέχρι πυρομαχικά. Η υπάρχουσα δυναμικότητα παραγωγής βλημάτων πυροβολικού 155 mm, ανέρχεται σε 50.000 τον μήνα αλλά στρατηγική επιδίωξη του Ομίλου, είναι η σημαντική αύξησή της.
Ενδεικτικό του ενδιαφέροντος των Ινδών, είναι ότι στελέχη του Kalyani Group έχουν ταξιδέψει στην Ελλάδα για να επισκεφθούν το εργοστάσιο στο Αίγιο, τρεις φορές από το 2024. Τελευταία επίσκεψη πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Δεκέμβριο.
Ενδιαφέρον για αξιοποίηση του εργοστασίου της ΕΑΣ στο Αίγιο, έχει εκφραστεί και από άλλες εταιρείες προερχόμενες από το Ισραήλ, την Τσεχία και την Γερμανία, που αναμένεται να διαπιστωθεί κατά πόσο θα ανταποκριθούν στην πρόσκληση του διαγωνισμού. Εν τούτοις, οι Ινδοί έχουν επιδείξει την μεγαλύτερη κινητικότητα, έχοντας εξετάσει λεπτομερώς τα στοιχεία του Αιγίου και υφίσταται ισχυρή υποστήριξη στο υψηλότερο πολιτικό επίπεδο, δεδομένης της στρατηγικής συγκλίσεως Ελλάδος – Ινδίας. Μία επένδυση στην Ελλάδα, μέσω συστάσεως κοινοπραξίας στην οποία η ΕΑΣ ΑΒΕΕ θα έχει το 51% του μετοχικού πακέτου, θεωρείται ότι μπορεί να σημάνει την έναρξη της συνεργασίας των δύο χωρών στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας.
Υπό το σχήμα της κοινοπραξίας, πρακτικώς θα μεταφερθούν στο Αίγιο οι δραστηριότητες οβιδουργίου και καλυκοποιείας της ΕΑΣ, εκκινώντας την παραγωγή μεταλλικών κορμών μεγάλων διαμετρημάτων και φυσιγγίων φορητού οπλισμού. Οι σχετικές υποδομές στον Υμηττό, έχουν παύσει να λειτουργούν από πενταετίας τουλάχιστον και μόνο το γομωτήριο στο συγκρότημα Λαυρίου παρουσιάζει παραγωγική δραστηριότητα.
Το εργοστάσιο του Αιγίου δημιουργήθηκε στο δεύτερο ήμισυ της δεκαετίας του 1970, όταν αποφασίστηκε η σύσταση της κρατικής Ελληνικής Βιομηχανίας Όπλων (ΕΒΟ) με κύριο αντικείμενο την παραγωγή φορητού οπλισμού. Σταδιακώς λειτούργησαν γραμμές παραγωγής για κάννες πυροβόλων 20 και 30 mm όπως και καλυκοποιείο μέσων διαμετρημάτων.
Σήμερα, στο εργοστάσιο έχουν απομείνει συνολικώς 43 άτομα, με ελάχιστη δραστηριότητα, η οποία σχετίζεται με μικρές εργασίες που αφορούν τις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις. Από πλευράς τεχνογνωσίας, θεωρείται ότι έχει επέλθει πλήρης απαξίωση και η επένδυση που έγινε προ 50 ετών από το Ελληνικό Δημόσιο έχει χαθεί ενώ ως προς τις κτιριακές εγκαταστάσεις, αυτές έχουν κριθεί ακατάλληλες σε μεγάλο βαθμό λόγω στατικότητος. Επισημαίνεται ότι για την λειτουργία οβιδουργίου και καλυκοποιείας θα απαιτηθεί η ανέγερση νέων κτιρίων, πλην όμως δεν υφίσταται χώρος στο συγκρότημα. Επιπλέον, το συγκεκριμένο αντικείμενο του διαγωνισμού, δεν καλύπτει την παραγωγή φορητού οπλισμού.
Επί της ουσίας, με την δεύτερη κοινοπραξία, επιδιώκεται η επαναλειτουργία του εργοστασίου της ΕΑΣ στο Αίγιο αλλά για παραγωγικό τομέα που εκμεταλλεύεται η Hellenic Ammunition AE το εργοστάσιο στο Λαύριο: τα πυρομαχικά μεγάλου διαμετρήματος. Προοπτική για πρόσθετη παραγωγή, πιθανώς να αφορά τα πυρομαχικά φορητού οπλισμού. Από την στιγμή ενάρξεως των εργασιών ανεγέρσεως νέων υποδομών στο πλαίσιο μιας κοινοπραξίας, εκτιμάται ότι θα απαιτηθεί περίοδος 3ετίας για την ολοκλήρωση και την έναρξη λειτουργίας, υπό την προϋπόθεση της υπάρξεως του απαιτούμενο εργατικού δυναμικού.