Η εικόνα μόνο τυχαία δεν μπορεί να θεωρηθεί. Στη φωτογραφία που δημοσίευσε το κρατικό τουρκικό πρακτορείο ειδήσεων Anadolu Agency, Τούρκοι ιπτάμενοι της 161 Filo «Yarasa» από την αεροπορική βάση Bandirma εμφανίζονται να προετοιμάζονται για την μεγάλη αεροπορική άσκηση «EFES-2026». Πίσω τους, στην οθόνη briefing, δεσπόζει η Λήμνος. Ένα ελληνικό νησί το οποίο η Άγκυρα εδώ και χρόνια επιχειρεί να εντάξει στο πλαίσιο της αναθεωρητικής της ατζέντας στο Αιγαίο.
Η συγκεκριμένη εικόνα δεν αντιμετωπίζεται από ελληνικής πλευράς ως ένα απλό στιγμιότυπο από την προετοιμασία μιας άσκησης. Αντιθέτως, θεωρείται ένα ακόμη κομμάτι του παζλ της συστηματικής τουρκικής προσπάθειας να προβάλλει στρατιωτικά, πολιτικά αλλά και επικοινωνιακά το αφήγημα της «Γαλάζιας Πατρίδας». Ένα αφήγημα που πλέον δεν περιορίζεται σε θεωρητικές αναφορές περί θαλάσσιων ζωνών και κυριαρχικών δικαιωμάτων, αλλά επεκτείνεται ανοιχτά σε ζητήματα ελληνικής κυριαρχίας στο Αιγαίο.
Το ακόμη πιο ανησυχητικό στοιχείο βρίσκεται στο βίντεο που συνοδεύει την τουρκική άσκηση. Στα πλάνα από το κέντρο επιχειρήσεων της τουρκικής αεροπορίας, στους χάρτες που εμφανίζονται στις γιγαντοοθόνες, κυριαρχεί η Ελλάδα. Νησιά του Αιγαίου, η ηπειρωτική χώρα, η Αττική, η Πελοπόννησος, η Θεσσαλία, η Μακεδονία και η Θράκη εμφανίζονται με ενδείξεις, σημεία ενδιαφέροντος και markings που παραπέμπουν ευθέως σε επιχειρησιακή στοχοποίηση.
Οι εικόνες αυτές προκαλούν έντονο προβληματισμό στην Αθήνα καθώς δεν πρόκειται πλέον για μια γενική χαρτογραφική απεικόνιση της περιοχής επιχειρήσεων. Αντιθέτως, παραπέμπουν σε σενάρια αεροπορικών επιχειρήσεων με επίκεντρο το ελληνικό έδαφος. Και όλα αυτά σε μια χρονική συγκυρία κατά την οποία η Άγκυρα ανεβάζει επικίνδυνα τους τόνους τόσο σε πολιτικό όσο και σε στρατιωτικό επίπεδο.
Η Λήμνος στο επίκεντρο της τουρκικής αναθεωρητικής πολιτικής
Η επιλογή της Λήμνου στη φωτογραφία της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας δεν είναι τυχαία. Το νησί βρίσκεται εδώ και δεκαετίες στο στόχαστρο της τουρκικής ρητορικής, με την Άγκυρα να επιχειρεί να θέσει ζητήματα αποστρατιωτικοποίησης και να αμφισβητεί ευθέως το δικαίωμα της Ελλάδας να διατηρεί αμυντικές δυνάμεις στο βορειοανατολικό Αιγαίο.
Ωστόσο, το τελευταίο διάστημα η τουρκική στρατηγική φαίνεται να έχει περάσει σε νέο επίπεδο. Δεν περιορίζεται πλέον μόνο σε νομικές ή διπλωματικές αιτιάσεις, αλλά ενσωματώνει όλο και περισσότερο στρατιωτικά και επιχειρησιακά χαρακτηριστικά. Οι χάρτες, οι εικόνες, τα σενάρια ασκήσεων και οι δημόσιες αναφορές δημιουργούν μια ξεκάθαρη εικόνα στοχοποίησης του ελληνικού χώρου.
Η προβολή της Λήμνου σε briefing combat readiness της τουρκικής αεροπορίας εκτιμάται ότι εντάσσεται ακριβώς σε αυτό το πλαίσιο. Πρόκειται για ένα μήνυμα πολλαπλών αποδεκτών. Τόσο προς το εσωτερικό της Τουρκίας, όσο και προς την Ελλάδα αλλά και τη διεθνή κοινότητα.
Η Άγκυρα επιχειρεί να καλλιεργήσει την εικόνα μιας χώρας η οποία θεωρεί ότι έχει «ανοιχτούς λογαριασμούς» στο Αιγαίο και εμφανίζεται έτοιμη να υποστηρίξει τις διεκδικήσεις της ακόμη και με στρατιωτική ισχύ.
Οι βασικοί λόγοι της τουρκικής στοχοποίησης περιλαμβάνουν:
1. Η εμμονή για αποστρατιωτικοποίηση
Η Τουρκία χρησιμοποιεί μεγάλες διακλαδικές ασκήσεις όπως η EFES 2026 για να συντηρήσει τις νομικές και πολιτικές της αιτιάσεις.Η Άγκυρα ισχυρίζεται αυθαίρετα ότι η παρουσία ελληνικών στρατευμάτων στη Λήμνο παραβιάζει το καθεστώς των διεθνών συνθηκών.
2. Αντίδραση στην ενίσχυση της ελληνικής άμυνας
Τουρκικά μέσα ενημέρωσης έχουν εκφράσει έντονη ενόχληση για τη δραστηριότητα των ελληνικών μαχητικών F-16 στη Λήμνο.: Η νευρικότητα της Άγκυρας εντάθηκε μετά από ευρύτερες κινήσεις της ελληνικής αεράμυνας στο Αιγαίο (π.χ. συστήματα Patriot).
Επισημαίνεται ότι οι πραγματικοί στόχοι της EFES 2026 περιλαμβάνουν τη λεπτομερή δοκιμή αποβατικών και επιθετικών ενεργειών για την κατάληψη ελληνικών νησιωτικών εδαφών, συμπεριλαμβαομένων και των νησιών όπως η Λήμνος.