Η πρόσφατη επίσημη επίσκεψη του Νίκου Χριστοδουλίδη στην Ινδία σηματοδότησε μια σημαντική πρόοδο στις σχέσεις μεταξύ Ινδίας και Κύπρου, με τις δύο χώρες να αναβαθμίζουν τους δεσμούς τους σε μια «Στρατηγική Συνεργασία». Η επίσκεψη, που έρχεται λιγότερο από ένα χρόνο μετά την επίσκεψη του Πρωθυπουργού Ναρέντρα Μόντι στην Κύπρο το 2025, αντικατοπτρίζει την αυξανόμενη γεωπολιτική και οικονομική σημασία της σχέσης. Την Παρασκευή, ο Πρόεδρος Ντρουπάντι Μούρμου παρέθεσε δείπνο προς τιμήν του Νίκου Χριστοδουλίδη, στο οποίο προσκλήθηκαν επιλεγμένοι καλεσμένοι.
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, η Ινδία και η Κύπρος υπέγραψαν πέντε Μνημόνια Συνεργασίας και μια τεχνική συμφωνία που καλύπτει τη συνεργασία στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας, τη διπλωματική εκπαίδευση, την καινοτομία και την τεχνολογία, την τριτοβάθμια εκπαίδευση και έρευνα, τις πολιτιστικές ανταλλαγές και τον συντονισμό της έρευνας και διάσωσης. Συστάθηκε επίσης μια κοινή ομάδα εργασίας για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, υπογραμμίζοντας τις κοινές ανησυχίες και των δύο εθνών σχετικά με την περιφερειακή ασφάλεια και τις εξτρεμιστικές απειλές.
Σε μια πολύ σημαντική εξέλιξη, οι δύο χώρες παρουσίασαν επίσης έναν πενταετή οδικό χάρτη για την αμυντική συνεργασία με στόχο την ενίσχυση της θαλάσσιας ασφάλειας, της συνεργασίας στην αμυντική βιομηχανία, της συνεργασίας στον κυβερνοχώρο και του ναυτικού συντονισμού. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα τελευταία χρόνια, η Ινδία έχει συνάψει αμυντικές και στρατηγικές συνεργασίες με αρκετές χώρες και η Κύπρος είναι μια τέτοια χώρα. Η Κύπρος, η οποία βρίσκεται σε στρατηγική θέση στην ανατολική Μεσόγειο και ασκεί επί του παρόντος την Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θεωρείται ολοένα και περισσότερο από την Ινδία ως πύλη εισόδου στις ευρωπαϊκές αγορές και θεσμούς.
Ένα από τα κύρια θέματα της επίσκεψης ήταν ο Οικονομικός Διάδρομος Ινδίας-Μέσης Ανατολής-Ευρώπης (IMEC), τον οποίο και τα δύο έθνη θεωρούν ως ένα μετασχηματιστικό έργο συνδεσιμότητας που συνδέει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω της Μέσης Ανατολής και της Μεσογείου. Η Κύπρος αναμένεται να διαδραματίσει σημαντικό υλικοτεχνικό και εμπορικό ρόλο στον διάδρομο λόγω της στρατηγικής της θέσης.
Η Ινδία αναμένεται να επωφεληθεί από τη θέση της Κύπρου εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδίως σε τομείς όπως η χρηματοοικονομική τεχνολογία, η ναυτιλία, οι ψηφιακές υπηρεσίες, τα επενδυτικά κεφάλαια, ο τουρισμός και η πρόσβαση στις ευρωπαϊκές αγορές. Η Κύπρος, από την άλλη πλευρά, βλέπει την Ινδία ως μια ταχέως αναπτυσσόμενη οικονομική και τεχνολογική δύναμη ικανή να φέρει επενδύσεις, εμπορικές ευκαιρίες και στρατηγική σημασία στο νησιωτικό έθνος.
Η επίσκεψη έχει επίσης ευρεία γεωπολιτική σημασία. Και τα δύο έθνη επαναλαμβάνουν την υποστήριξή τους για την κυριαρχία, την εδαφική ακεραιότητα και τη διεθνή τάξη που βασίζεται σε κανόνες, δίνοντας παράλληλα έμφαση στη συνεργασία στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και στην ασφάλεια των εμπορικών οδών.
Η αμυντική συνεργασία
Η Κύπρος έχει εκφράσει έντονο ενδιαφέρον για την αγορά ινδικού αμυντικού εξοπλισμού, επικαλούμενη την στρατιωτική απόδοση του Νέου Δελχί στη σύγκρουση του περασμένου έτους με το Πακιστάν ως βασικό παράγοντα στην απόφασή της. Κύπριοι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι η Λευκωσία εντυπωσιάστηκε από τις αποδεδειγμένες δυνατότητες της Ινδίας κατά τη διάρκεια της Επιχείρησης Sindoor, της στρατιωτικής εκστρατείας του Μαΐου 2025 εναντίον τρομοκρατικών υποδομών στο Πακιστάν που κλιμακώθηκε σε μια σύντομη αλλά έντονη τετραήμερη σύγκρουση. «Γνωρίζουμε πολύ καλά τις δυνατότητες της Ινδίας. Η Ινδία τις δοκίμασε σε μια πραγματική κατάσταση…», δήλωσε ένας Κύπριος αξιωματούχος.
Η εξέλιξη έρχεται καθώς ο Πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Χριστοδουλίδης είχε συζητήσεις με τον Πρωθυπουργό Ναρέντρα Μόντι στο Δελχί την Παρασκευή. Οι δύο πλευρές υπέγραψαν έναν Οδικό Χάρτη για Διμερή Αμυντική Συνεργασία (2026-2031), ένα Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ του Συνδέσμου Αμυντικών & Διαστημικών Βιομηχανιών Κύπρου (CyDSIC) και της Ινδικής Ένωσης Ινδών Κατασκευαστών Άμυνας (SIDM), και μια Τεχνική Συμφωνία για τη συνεργασία Έρευνας και Διάσωσης.
Στόχος είναι να «εργαστούμε περισσότερο σε δύο σημαντικούς τομείς. Ο πρώτος είναι η άμυνα. Ενδιαφερόμαστε να αγοράσουμε από την ινδική αμυντική βιομηχανία. Ο δεύτερος είναι να συνεργαστούν οι αμυντικές βιομηχανίες της Ινδίας και της Κύπρου», πρόσθεσε ο Κύπριος αξιωματούχος.
Η Κύπρος είναι επιλέξιμη για 1,2 δισεκατομμύρια ευρώ στο πλαίσιο των μέσων χρηματοδότησης της άμυνας της Ευρωπαϊκής Ένωσης και επιδιώκει να ενισχύσει τις στρατιωτικές της δυνατότητες μέσω συνεργασιών με την Ινδία. Αξιωματούχοι δήλωσαν ότι ένας Κύπριος υπουργός Άμυνας θα επισκεφθεί σύντομα την Ινδία για λεπτομερείς συζητήσεις σχετικά με συγκεκριμένα όπλα και άλλες διαδικασίες.
Η συνεργασία βασίζεται στην Εταιρική Σχέση Άμυνας και Ασφάλειας Ινδίας-ΕΕ που υπογράφηκε τον Ιανουάριο του 2026 και στο Πρόγραμμα Διμερούς Αμυντικής Συνεργασίας Ινδίας-Κύπρου που συμφωνήθηκε τον Φεβρουάριο. Και οι δύο πλευρές επικεντρώνονται στην κυβερνοασφάλεια, τις αναδυόμενες τεχνολογίες, την ασφάλεια στη θάλασσα και την κοινή βιομηχανική συνεργασία.
Οι ινδικές εταιρείες έχουν ενθαρρυνθεί να χρησιμοποιήσουν την Κύπρο ως «πύλη προς την Ευρώπη», με τις υπάρχουσες επενδύσεις να τους δίνουν ήδη πρόσβαση στην ευρύτερη ευρωπαϊκή αγορά άμυνας, τεχνολογίας και μεταποίησης. Ο Πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Χριστοδουλίδης πραγματοποιεί τετραήμερη επίσημη επίσκεψη στην Ινδία. Έφτασε στη Βομβάη πριν ταξιδέψει στο Νέο Δελχί, όπου είχε συνομιλίες με τον Πρωθυπουργό Ναρέντρα Μόντι. Οι δύο χώρες συμφώνησαν να αναβαθμίσουν τις σχέσεις τους σε στρατηγική εταιρική σχέση, με νέα συνεργασία στο εμπόριο, την άμυνα, την τεχνολογία, την ασφάλεια στη θάλασσα και την καταπολέμηση της τρομοκρατίας.
Ερωτηθείς εάν τέθηκε το θέμα της Τουρκίας, ένας Κύπριος αξιωματούχος επιβεβαίωσε: «φυσικά συζητήσαμε το θέμα της Τουρκίας στο πλαίσιο των περιφερειακών εξελίξεων και στο πλαίσιο της Κύπρου… Υπάρχει μια ανησυχία από την πλευρά μας».
Όταν ρωτήθηκε για την άποψή του για το Πακιστάν, ο αξιωματούχος ήταν ευθύς: «Δεν έχουμε τις καλύτερες σχέσεις… πολύ δύσκολες σχέσεις». Η Κύπρος έχει απογοητευτεί από τις θέσεις του Πακιστάν στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για το Κυπριακό, συμπεριλαμβανομένων των αποχών από ψηφίσματα που υποστηρίζουν την κυριαρχία της Κύπρου.
Το Πακιστάν έχει από καιρό ευθυγραμμιστεί με την Τουρκία στο Κυπριακό, ψηφίζοντας κατά βασικών ψηφισμάτων του ΣΑΗΕ, όπως το 541 (1983), το οποίο κήρυξε την Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου (ΤΔΒΚ) άκυρη, και το 550 (1984). Τον Ιανουάριο του 2026, το Πακιστάν απείχε από την ανανέωση της εντολής της Ειρηνευτικής Δύναμης των Ηνωμένων Εθνών στην Κύπρο (UNFICYP).