Αυτή την εβδομάδα, στο περιθώριο των ειδήσεων, υπήρξε μια είδηση «υποδομών» που φαινομενικά ήταν λιγότερο επείγουσα και ίσως λιγότερο σημαντική: Στις 15 Απριλίου, παρουσία του Αντιπροέδρου των ΗΑΕ και του Πρωθυπουργού της Ιορδανίας (για να μας διδάξουν τη σημασία), τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Ιορδανία υπέγραψαν συμφωνία για την ίδρυση του «Σιδηροδρομικού Σταθμού της Άκαμπα» – ενός νέου σιδηροδρομικού δικτύου μήκους περίπου 360 χλμ. στην επικράτεια του Βασιλείου της Ιορδανίας, με κοινή επένδυση περίπου 2,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα έργα υποδομής που έχουν παρατηρηθεί στο βασίλειο τα τελευταία χρόνια, σχεδιασμένο (εντός περίπου πέντε ετών) για να συνδέσει τις περιοχές εξόρυξης φωσφορικών αλάτων και καλίου στην Ιορδανία με το βιομηχανικό λιμάνι στην Άκαμπα.
Η συμφωνία έρχεται λίγο μετά την υπογραφή, τον Φεβρουάριο του 2026, μιας 30ετούς σύμβασης παραχώρησης μεταξύ του Ομίλου Λιμένων του Άμπου Ντάμπι (AD) των Εμιράτων και της Ιορδανικής Εταιρείας Ανάπτυξης της Άκαμπα για τη διαχείριση και λειτουργία του λιμανιού της Άκαμπα. Τα Εμιράτα θα κατέχουν το 70% του λιμανιού και θα επενδύσουν 38,4 εκατομμύρια ευρώ.
Στις 25 Ιανουαρίου, η εταιρεία AD των Εμιράτων υπέγραψε συμφωνία για την ανάπτυξη του Marsa Zayed, ενός τουριστικού και επιχειρηματικού συγκροτήματος στις ακτές της Ιορδανίας, το οποίο εκτείνεται σε μια τεράστια έκταση περίπου 3,2 εκατομμυρίων τετραγωνικών μέτρων, και στη συνέχεια αγόρασε τα δικαιώματα λειτουργίας ενός από τα τελωνειακά κέντρα στο Αμμάν από το Τελωνειακό Τμήμα της Ιορδανίας.
Είναι πλέον σαφές ότι η επέκταση των υποδομών των Εμιράτων στην Ιορδανία αποτελεί μέρος μιας στρατηγικής στον αποφασιστικό αγώνα για την εικόνα της περιοχής μετά τον πόλεμο. Στο επίκεντρο του αγώνα βρίσκεται η δημιουργία της νέας χερσαίας διαδρομής από την Ανατολική Ασία προς την Ευρώπη στον Διάδρομο της Μέσης Ανατολής (έργο IMEC: Ινδία-ΗΑΕ-Σαουδική Αραβία-Ιορδανία-Ισραήλ) που θα μειώσει σημαντικά τους χρόνους θαλάσσιας μεταφοράς και θα εξαλείψει την ανάγκη διέλευσης από τα επικίνδυνα στενά (Ορμούζ, Μπαμπ ελ-Μαντάμπ, Σουέζ).
Στην πραγματικότητα, αυτή είναι η αρχή της δημιουργίας ενός νέου δικτύου μεταφορών που θα δημιουργήσει ένα υλικοτεχνικό συνεχές μεταξύ των κρατών του Κόλπου, της Ιορδανίας και του Ισραήλ (μέσω της συνοριακής διέλευσης στην περιοχή Μπέιτ Σεάν και από εκεί προς το λιμάνι της Χάιφας “Valley Railway” και πιθανώς και μέσω Εϊλάτ προς ένα λιμάνι που θα μπορούσε να κατασκευαστεί στη Γάζα. Αυτό καθιστά σαφές γιατί η Χαμάς δεν θα μπορέσει να παραμείνει δύναμη στη Λωρίδα). Από την άλλη πλευρά, στον σκληρό αγώνα που διεξάγεται στο παρασκήνιο, υπάρχει και μια δεύτερη πλευρά – οι δυνάμεις της παλιάς τάξης με επικεφαλής την Τουρκία.
Πριν από περίπου δύο εβδομάδες, πραγματοποιήθηκε στο Αμμάν μια σύνοδος κορυφής των υπουργών Μεταφορών της Τουρκίας, της Ιορδανίας και της Συρίας, και υπογράφηκε μνημόνιο κατανόησης για συνεργασία στις μεταφορές, με στόχο την αναβίωση της ιστορικής σιδηροδρομικής διαδρομής Χετζάζ ως μέρος ενός διαδρόμου εφοδιαστικής νότου-βορρά.
Ο στόχος: η δημιουργία σιδηροδρομικής σύνδεσης από την Κωνσταντινούπολη στη Μεδίνα και τη Μέκκα, η οποία θα συνδέει τα λιμάνια της Μεσογείου (στην Τουρκία και τη Συρία) με το λιμάνι της Άκαμπα στην Ερυθρά Θάλασσα και από εκεί προς τις χώρες του Κόλπου αφενός και την Ευρώπη αφετέρου, με την Τουρκία στο κέντρο.
Η Τουρκία προωθεί το έργο με όλες της τις δυνάμεις:
- Μια εναλλακτική λύση στο IMEC: Η Τουρκία φοβάται ότι η πρωτοβουλία θα την παρακάμψει και θα αποδυναμώσει τη θέση της ως γέφυρα μεταξύ Ασίας και Ευρώπης. Η αναβίωση του σιδηροδρόμου Hejaz (στη σύγχρονη εκδοχή του) επιστρέφει την Τουρκία στο κέντρο του χάρτη.
- Ένα εργαλείο για την προώθηση της τουρκικής κυριαρχίας στη Συρία – έχει ήδη ανακοινώσει την πρόθεσή της να επενδύσει στην αποκατάσταση ενός τμήματος σιδηροδρόμου περίπου 30 χλμ. εντός συριακού εδάφους και να επεκτείνει τις γραμμές του μέχρι την πόλη του Χαλεπίου.
- Υλοποίηση του παρελθόντος οράματος του Οθωμανού Σουλτάνου Αμπντούλ Χαμίτ Β’.
Υπάρχουν σιωπηρές συμφωνίες και τεχνική πρόοδος με τη Σαουδική Αραβία – ολοκληρώνει δοκιμές σκοπιμότητας για να συνδέσει το δίκτυό της (το οποίο ήδη φτάνει στα ιορδανικά σύνορα) με την ιορδανικο-συριο-τουρκική υποδομή.
Έτσι, ενώ ασχολούμαστε με το Ιράν και τον Λίβανο, ακριβώς οι σιδηρόδρομοι και η διαμάχη για τη Σαουδική Αραβία και την Ιορδανία προσφέρουν μια ενδιαφέρουσα ματιά στον περιφερειακό πόλεμο που ήδη λαμβάνει χώρα – τη μάχη για την μεταπολεμική περιφερειακή τάξη, η οποία δεν είναι λιγότερο κρίσιμη για το Ισραήλ από αυτήν που λαμβάνει χώρα αυτή τη στιγμή στα πρωτοσέλιδα.
Τα τελευταία δημοσιεύματα σχετικά με την είσοδο των Εμιράτων στην Ιορδανία, ειδικά στους τομείς των σιδηροδρόμων και των λιμένων, είναι σύμφωνα με τα ισραηλινά και αμερικανικά συμφέροντα και θεωρούνται η αρχή της εφαρμογής του οράματος IMEC.