Καθώς η Ευρώπη επιταχύνει τα βήματά της προς μια κοινή αρχιτεκτονική ασφάλειας, η Τουρκία ενισχύει τη θέση της εντός αυτής της διαδικασίας, μέσω στρατηγικών συνεργασιών και αυξανόμενης παρουσίας στον τομέα των εξοπλισμών. Ενδεικτική είναι η συμμετοχή της τουρκικής εταιρείας Repkon σε ένα από τα πλέον φιλόδοξα πρότζεκτ της Βόρειας Ευρώπης για την παραγωγή πυρομαχικών, υπό την αιγίδα του σχήματος NORDEFCO (Δανία, Φινλανδία, Ισλανδία, Νορβηγία, Σουηδία).
Στο πλαίσιο αυτών των σχεδιασμών, στο εργοστάσιο Elling στη Δανία θα δημιουργηθεί νέα μονάδα πλήρωσης εκρηκτικών για βλήματα πυροβολικού 155 χιλιοστών, χρησιμοποιώντας προηγμένες τεχνολογίες και υψηλό βαθμό αυτοματισμού. Κεντρικό ρόλο στην εγκατάσταση αναλαμβάνει η τουρκική Repkon, η οποία έχει συνάψει σχετική σύμβαση με τη νορβηγική Nammo, που συντονίζει την παραγωγή.
Η συγκεκριμένη συνεργασία εντάσσεται στη γενικότερη αναδιάταξη της ευρωπαϊκής αμυντικής παραγωγής, με στόχο την ενίσχυση των δυνατοτήτων υποστήριξης της Ουκρανίας, καθώς η ζήτηση για πυρομαχικά συνεχίζει να αυξάνεται.
Η Repkon και η παγκόσμια εμβέλεια της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας
Η Repkon, παρότι λιγότερο γνωστή σε σύγκριση με τη Baykar, διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην παραγωγή τεχνολογίας εκρηκτικών. Έχει συνάψει συμφωνίες για δημιουργία γραμμών παραγωγής πυρομαχικών με χώρες όπως οι ΗΠΑ, η Γερμανία, η Ισπανία και η Ουκρανία, ενώ πρόσφατα εξαγόρασε την αυστριακής έδρας Bowas, ενισχύοντας την τεχνογνωσία της στις βιομηχανίες ακριβείας.
Ιδιαίτερης σημασίας θεωρείται το γεγονός ότι η Repkon είναι από τις ελάχιστες εταιρείες διεθνώς που μπορούν να αναλάβουν το σύνολο της διαδικασίας κατασκευής πυρομαχικών — από τη μεταλλουργία έως τη γέμιση εκρηκτικών — υπό την ίδια στέγη.
Στις ΗΠΑ, η Repkon USA έχει αναλάβει την κάλυψη του 30% των αναγκών του αμερικανικού στρατού σε βλήματα πυροβολικού 155 χιλιοστών, ενώ σχεδιάζει την κατασκευή εργοστασίου TNT στο Κεντάκι με επένδυση άνω των 400 εκατ. δολαρίων.
Η Nammo και η ευρωπαϊκή αμυντική αναδιάταξη
Η Nammo είναι κοινοπραξία νορβηγικών και φινλανδικών συμφερόντων, με ειδίκευση στην παραγωγή πυρομαχικών διαφόρων διαμετρημάτων, πυραυλικών κινητήρων και συστημάτων εκτόξευσης. Παράγει εξοπλισμό σύμφωνα με τα πρότυπα του ΝΑΤΟ, ενώ διατηρεί ισχυρή παρουσία σε Βαλτική και Βόρεια Ευρώπη.
Ο CEO της, Morten Brandtzæg, έχει καλέσει επανειλημμένα την ΕΕ να υιοθετήσει μοντέλα παραγωγικής προτεραιότητας αντίστοιχα με το αμερικανικό Defense Production Act, υποστηρίζοντας την ανάγκη στρατιωτικής ετοιμότητας και ενεργοποίησης των ευρωπαϊκών γραμμών παραγωγής.
Η συμμετοχή της Nammo στον εξοπλισμό του Ισραήλ έχει προκαλέσει επικρίσεις, ιδίως για τις εξαγωγές αντιαρματικών M72 LAW μέσω της θυγατρικής Nammo Talley κατά την επιχείρηση “Cast Lead” του 2008 στη Γάζα. Η εταιρεία δηλώνει ότι δεν φέρει ευθύνη για τη μεταπώληση των πυρομαχικών, καθώς υπόκεινται στο δίκαιο της χώρας παραγωγής.
Αύξηση της τουρκικής συμμετοχής στην ευρωπαϊκή άμυνα
Η τουρκική εμπλοκή δεν περιορίζεται στη συνεργασία με τη Nammo. Πολιτικές δηλώσεις Ευρωπαίων αξιωματούχων, από τον ΓΓ του ΝΑΤΟ Mark Rutte έως τον πρωθυπουργό της Πολωνίας Donald Tusk, αναγνωρίζουν την Τουρκία ως κρίσιμο εταίρο για την περιφερειακή σταθερότητα και την ευρωπαϊκή άμυνα.
Η αδυναμία ΗΠΑ και ΕΕ να καλύψουν τις αυξανόμενες ουκρανικές ανάγκες, οι πολιτικές αβεβαιότητες στην Ουάσιγκτον και η προετοιμασία για ενδεχόμενο μελλοντικό μέτωπο με τη Ρωσία, ωθούν τις ευρωπαϊκές χώρες να αναζητήσουν νέους παραγωγικούς εταίρους.
Η Repkon δεν είναι η μόνη τουρκική εταιρεία που ενισχύει το ρόλο της. Η Baykar, μέσω των drone της, έχει ήδη αποσπάσει σημαντικά συμβόλαια, ενώ η Τουρκία γενικότερα προβάλλεται ως χώρα-κλειδί τόσο για τη στήριξη της Ουκρανίας όσο και για την ανασυγκρότηση της μετά τον πόλεμο.
Παρότι η Άγκυρα προβάλλει διαμεσολαβητικό ρόλο στη σύγκρουση, είναι σαφές ότι η τουρκική αμυντική βιομηχανία επιδιώκει μερίδιο στον νέο χάρτη ισχύος της Ευρώπης.