Η Πολεμική Αεροπορία των Ηνωμένων Πολιτειών προχωρά σε ένα από τα σημαντικότερα βήματα της νέας εποχής των αεροπορικών επιχειρήσεων, αναθέτοντας συμβόλαια για το πρώτο πρόγραμμα Collaborative Combat Aircraft (CCA) στις εταιρείες General Atomics και Anduril.
Πρόκειται για ένα φιλόδοξο πρόγραμμα που φιλοδοξεί να συνδυάσει επανδρωμένα μαχητικά αεροσκάφη με προηγμένα αυτόνομα drones, δημιουργώντας ένα νέο επιχειρησιακό μοντέλο όπου άνθρωπος και τεχνητή νοημοσύνη θα μάχονται δίπλα-δίπλα στο πεδίο των επιχειρήσεων.
Η Anduril και η τεχνητή νοημοσύνη στο επίκεντρο
Η Anduril, η οποία αποτιμάται σήμερα στα 61 δισεκατομμύρια δολάρια, θεωρείται η ταχύτερα αναπτυσσόμενη αμερικανική αμυντική εταιρεία τεχνολογίας.
Η εταιρεία έχει επικεντρωθεί στα αυτόνομα συστήματα και στις εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, ενώ η θυγατρική της, Shield AI, αναλαμβάνει να αναπτύξει το λογισμικό που θα αποτελεί τον «εγκέφαλο» του νέου στόλου συνεργατικών drones.
Στην καρδιά του προγράμματος βρίσκεται το σύστημα «Hivemind», μια προηγμένη πλατφόρμα συλλογικής τεχνητής νοημοσύνης που επιτρέπει σε πολλαπλά drones να επιχειρούν συντονισμένα, λαμβάνοντας αυτόνομα αποφάσεις σε πραγματικό χρόνο.
Ιδιαίτερο ελληνικό ενδιαφέρον
Οι εξελίξεις αποκτούν ξεχωριστή σημασία και για την Ελλάδα.
Η Shield AI έχει ήδη υπογράψει μνημόνιο συνεργασίας με τον ελληνικό αμυντικό όμιλο EFA, ενώ παράλληλα προχωρά στον σχεδιασμό δημιουργίας γραφείων στην Αθήνα με στόχο την υποστήριξη προγραμμάτων προηγμένης αυτονομίας και λογισμικού τεχνητής νοημοσύνης.
Την ίδια στιγμή, η ηγεσία της Πολεμικής Αεροπορίας έχει εκφράσει ενδιαφέρον όχι μόνο για την πιθανή απόκτηση τέτοιων συστημάτων αλλά και για συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας σε μελλοντικά προγράμματα συμπαραγωγής.
Η Ελλάδα φαίνεται να εξετάζει σοβαρά τη θέση της στη νέα εποχή των αυτόνομων αεροπορικών επιχειρήσεων.
Τα νέα «πιστά φτερά» των F-35
Τα αμερικανικά συμβόλαια αφορούν δύο πρωτότυπα αεροσκάφη:
- YFQ-42A της General Atomics
- YFQ-44A της Anduril
Τα συστήματα αυτά σχεδιάζονται ώστε να λειτουργούν ως «loyal wingmen» (πιστοί συνοδοί) δίπλα στα μαχητικά 5ης και 6ης γενιάς.
Ουσιαστικά, τα drones θα συνοδεύουν τα επανδρωμένα αεροσκάφη, επεκτείνοντας την ακτίνα δράσης, τις δυνατότητες επιτήρησης και την ισχύ πυρός τους, ενώ θα μπορούν να αναλαμβάνουν τις πιο επικίνδυνες αποστολές χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο ανθρώπινο πλήρωμα.
Αποστολές μάχης με τεχνητή νοημοσύνη
Τα νέα συνεργατικά drones θα διαθέτουν προηγμένες δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης και θα μπορούν να εκτελούν ένα ευρύ φάσμα αποστολών:
- Αερομαχίες
- Πλήγματα εναντίον χερσαίων στόχων
- Ηλεκτρονικό πόλεμο
- Συλλογή πληροφοριών και αναγνώριση
- Στοχοποίηση και υποστήριξη επιθέσεων
- Αποστολές υψηλού ρίσκου σε εχθρικό περιβάλλον
Ο βασικός στόχος είναι η προστασία των πιλότων και η μεγιστοποίηση της αποτελεσματικότητας των μαχητικών αεροσκαφών.
Στόχος τα 1.000 drones
Η αμερικανική Πολεμική Αεροπορία σχεδιάζει να δημιουργήσει έναν στόλο περίπου 1.000 συνεργατικών drones CCA, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο διεξαγωγής των αεροπορικών επιχειρήσεων.
Οι πρώτες παραδόσεις, που υπολογίζονται σε περίπου 150 μονάδες, αναμένεται να πραγματοποιηθούν πριν από το τέλος της δεκαετίας.
Πρόκειται για ένα πρόγραμμα που πολλοί αναλυτές χαρακτηρίζουν ως τη μεγαλύτερη επανάσταση στην αεροπορική ισχύ μετά την εμφάνιση των stealth μαχητικών.
Τα ελληνικά F-35 και το μέλλον της Πολεμικής Αεροπορίας
Μόλις πριν από λίγους μήνες, ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας, Αντιπτέραρχος Δημοσθένης Γρηγοριάδης, είχε αναφερθεί στο ενδιαφέρον της Ελλάδας για συνεργατικά drones νέας γενιάς.
Η χώρα προχωρά ήδη στην απόκτηση 20 μαχητικών F-35A, ενώ υπάρχει δυνατότητα για επιπλέον 20 αεροσκάφη στο μέλλον.
Τα νέα CCA θα μπορούσαν να επιχειρούν δίπλα στα ελληνικά F-35, δημιουργώντας ένα εξαιρετικά προηγμένο επιχειρησιακό πλέγμα αεροπορικής ισχύος.
Η επόμενη μεγάλη αναβάθμιση της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας ίσως να μην είναι ένα νέο μαχητικό αεροσκάφος, αλλά ένας ολόκληρος στόλος έξυπνων drones που θα πετά δίπλα στα F-35, πολλαπλασιάζοντας την αποτρεπτική ισχύ της χώρας.