*Του Κώστα Σαρικά
Ο εκσυγχρονισμός των τεσσάρων υποβρυχίων «214» κλάσης ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΗΣ, αλλά και η απόκτηση καινούργιων υποβρυχίων, αναμένεται να βρίσκονται μεταξύ των προγραμμάτων τα οποία αφορούν το Πολεμικό Ναυτικό και πρόκειται να ανακοινωθούν στις 27 Μαρτίου στη βουλή από τον Πρωθυπουργό. Ταυτόχρονα, έστω και με σημαντική καθυστέρηση φτάνει στις αρχές το καλοκαιριού στο Ναύσταθμο Σαλαμίνας η πρώτη παρτίδα από τις συνολικά 44 τορπίλες βαρέως τύπου.
Το πρόγραμμα ενίσχυσης του υποβρύχιου στόλου αποτελεί για το Πολεμικό Ναυτικό κορυφαία προτεραιότητα, καθώς σε καμία περίπτωση δεν θέλει να απολέσει το ποιοτικό πλεονέκτημα που απέκτησε με την αγορά των τεσσάρων υποβρυχίων «214» και με τον εκσυγχρονισμό του «ΩΚΕΑΝΟΣ». Πλεονέκτημα το οποίο αποδείχθηκε καθοριστικό στην κρίση του 2020, το μεγαλύτερο συγκριτικό «crash test» στη θάλασσα μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας τα τελευταία χρόνια – όταν οι «αθόρυβοι θηρευτές» είχαν «λοκάρει» σχεδόν το σύνολο των Μονάδων Επιφανείας των γειτόνων χωρίς ποτέ να εντοπιστούν.
Στο Ναύσταθμο Σαλαμίνας έχουν ήδη φτάσει οι δύο πρώτες τορπίλες βαρέως τύπου SeaHake Mod4, οι οποίες όμως δεν διαθέτουν εκρηκτική κεφαλή αλλά στη θέση της θα τοποθετηθούν οι ειδικές συσκευές που παράγουν φως αλλά και εκλύουν ειδικό υγρό προκειμένου να «αλιευθούν», έπειτα από την ολοκλήρωση της εκπαιδευτικής βολής. Οι δύο τορπίλες θα χρησιμοποιηθούν αρκετές φορές για εκπαιδευτικούς λόγους ώστε να πιστοποιηθούν στα υποβρύχια κλάσης «ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΗΣ».
Οι τορπίλες SeaHake Mod4 κατευθύνονται από το υποβρύχιο το οποίο τις εκτοξεύει μέσω καλωδίου. Κατά συνέπεια είναι ανά πάσα στιγμή γνωστή η θέση τους και όταν οι μπαταρίες τους απολέσουν όλη τους την ενέργεια επιπλέουν στην επιφάνεια και μπορούν να τις «αλιεύσουν» με ειδική διαδικασία.
Οι πρώτες εκπαιδευτικές βολές αναμένεται να πραγματοποιηθούν ακόμα και εντός Μαΐου, ενώ σύμφωνα με τον σχεδιασμό πρόκειται να επαναληφθούν τους επόμενους μήνες από όλα τα υποβρύχια «214», ενώ ταυτόχρονα θα έχει αρχίσει η παραλαβή και των υπόλοιπων τορπιλών βαρέως τύπου. Οι δύο εκπαιδευτικές τορπίλες με την τοποθέτηση εκρηκτικής κεφαλής μπορούν επίσης να μετατραπούν σε τορπίλες μάχης. Η γόμωση της εκρηκτικής ύλης για κάθε τορπίλη SeaHake Mod4 φτάνει τα 260 κιλά.
Εκτίμηση είναι ότι έως τα τέλη του 2025 το Πολεμικό Ναυτικό θα έχει παραλάβει το μεγαλύτερο μέρος των τορπιλών βαρέως τύπου, οι οποίες θα αρχίσουν να τοποθετούνται στα υποβρύχια κλάσης ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΗΣ προκειμένου να αντικαταστήσουν τις παλαιότερες SUT Mod0 που απέκτησε ο Στόλος το 1980, αλλά και τις απαρχαιωμένες SST4 με σαφώς πολύ πιο υποδεέστερες δυνατότητες, τις οποίες χρησιμοποιεί έως και σήμερα.
Οι SeaHake Mod4 αποτελούν το απόλυτο όπλο των υποβρυχίων έναντι Μονάδων Επιφανείας, καθώς είναι σχεδόν αδύνατο να επιβιώσουν αν στοχοποιηθούν και ειδικά αν ακολουθήσει βολή, πόσο μάλλον ταυτόχρονα δύο τορπιλών βαρέως τύπου. Μπορούν να αναπτύξουν ταχύτητα που αγγίζει τους 50 κόμβους, ενώ η εμβέλεια τους ξεπερνά τα 50 χιλιόμετρα. Συνδυασμός «φονικός», καθώς διαθέτουν επιπλέον εξελιγμένα ηλεκτρονικά συστήματα τα οποία μπορούν να αντιμετωπίσουν και να εξουδετερώσουν παρεμβολές και αντίμετρα.
Οι SeaHake Mod4, είτε με ενεργητικό είτε με παθητικό σύστημα παρακολούθησης και στοχοποίησης, κατευθύνονται στο στόχο μέσω του καλωδίου οπτικής ίνας με εξαιρετική ακρίβεια. Μπορούν να εκτοξευτούν από οποιοδήποτε βάθος και σε οποιαδήποτε συνθήκη θάλασσας και να αποφύγουν κάθε προσπάθεια παραπλάνησης έναντι όλων των «δολωμάτων» σύγχρονης τεχνολογίας.
Τα βάρος τους ξεπερνά τον ενάμιση τόνο, ενώ τα 260 κιλά εκρηκτικής ύλης μπορεί να προκαλέσει τεράστιες ζημιές σε πλοία μεγάλου εκτοπίσματος που μπορούν να προκαλέσουν ακόμα και τη βύθιση τους. Η παράδοση των πρώτων SeaHake Mod4 τους επόμενους μήνες συνεπάγεται καθυστέρηση, η οποία υπερβαίνει τα δύο χρόνια, καθώς η συμφωνία με την AtlasElektronik προέβλεπε παράδοση εντός του 2023 με την εταιρεία να αποδίδει την καθυστέρηση στα προβλήματα εφοδιασμού σε υλικά λόγω του πολέμου στην Ουκρανία.
Οι SeaHake Mod4 υπερτερούν πάντως τεχνολογικά των D2A4, οι οποίες εξοπλίζουν τα τουρκικά υποβρύχια. Ωστόσο, οι γείτονες κατασκευάζουν πλέον τις δικές τους τορπίλες βαρέως τύπου ΑΚΥΑ, με ανάλογες όπως υποστηρίζουν δυνατότητες με αυτές των SeaHake Mod4.
Οι ΑΚΥΑ, σύμφωνα με την κατασκευάστρια Roketsan, έχει μήκος 7 μέτρα, βάρος 1,2 τόνους, επιτυγχάνει μέγιστη ταχύτητα 45 κόμβων, ενώ το μέγιστο βεληνεκές, με τη μέγιστη ταχύτητα, είναι 15 χιλιόμετρα. Η καθοδήγησης της είναι ενσύρματη, με οπτική ίνα και ενσωματώνει ενεργό και παθητικό σόναρ.
Στο εξοπλιστικό «πακέτο. που αφορά το Πολεμικό Ναυτικό προβλέπεται και ο εκσυγχρονισμός των τεσσάρων υποβρυχίων «214» με το πρόγραμμα να αγγίζει τα 400 εκ. και να αφορά αναβάθμιση τόσο των μηχανολογικών όσο και των ηλεκτρονικών συστημάτων των υποβρυχίων. Το Πολεμικό Ναυτικό διαθέτει στο οπλοστάσιο του ακόμη πέντε υποβρύχια 209, με τα πρώτα δύο 209/1100 να έχουν ήδη συμπληρώσει 52 χρόνια υπηρεσίας και τα υπόλοιπα δύο 209/1200 να «αγγίζουν» τα 45 χρόνια υπηρεσίας.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, προβλέπεται η απόκτηση τεσσάρων καινούργιων υποβρυχίων με το Πολεμικό Ναυτικό, όπως ήδη έχει αναφέρει το OnAlert.gr, να έχει ήδη εκδηλώσει σχετικό ενδιαφέρον. Στο «περισκόπιο» βρίσκονται τα γερμανικά αναβαθμισμένα «209» 1400 Mod της TKMS, τα γαλλικά Scorpene Evolved της Naval Group αλλά και τα σουηδικά Α26 της SAAB. Στα προαπαιτούμενα είναι η κατασκευή τους να πραγματοποιηθεί σε ελληνικά ναυπηγεία.