Σε έναν διπλωματικό μαραθώνιο με βασικό στόχο να μην επεκταθεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, έχει επιδοθεί η Ουάσιγκτον με τον υπουργό Εξωτερικών Άντονι Μπλίνκεν να πραγματοποιεί ένα μπαράζ επαφών και συνομιλιών με την Αίγυπτο, την Ιορδανία, την Παλαιστινιακή Αρχή, την Κύπρο και το Ιράκ τις τελευταίες 48 ώρες.
Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας ήταν προγραμματισμένο να βρίσκεται από χθες το μεσημέρι στην Τουρκία, στο πλαίσιο της διήμερης επίσκεψης που είχε ανακοινώσει το Στέιτ Ντιπάρτμεντ από τα μέσα της προηγούμενης εβδομάδας. Όμως η αιφνιδιαστική επίσκεψή που πραγματοποίησε στη Βαγδάτη και η καθυστέρηση της μετάβασής του στην Τουρκία, επιβεβαίωσε ουσιαστικά το «χαμηλό βαρομετρικό» που επικρατεί στις σχέσεις ΗΠΑ – Τουρκίας μετά την εκδήλωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Άντονι Μπλίνκεν έφτασε αργά το βράδυ στην Άγκυρα, σύμφωνα με αυτόπτη μάρτυρα του Reuters.
«Πόρτα» από τον Ερντογάν;
Η συνάντηση του Αντονι Μπλίνκεν με τον Τούρκο ομόλογό του Χακάν Φιντάν σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες θα γίνει το πρωί της Δευτέρας.
Όπως όλα δείχνουν, το ενδεχόμενο μιας συνάντησης του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών με τον Ταγίπ Εντογάν – την οποία επεδίωκε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ – μάλλον απομακρύνεται, καθώς ο Τούρκος πρόεδρος προανήγγειλε την Κυριακή από τη γενέτειρά του Ριζούντα, ότι τη Δευτέρα θα επισκεφθεί μία γειτονική παραμεθόρια περιοχή για να επιθεωρήσει αναπτυξιακά έργα.
Τα «αγκάθια» στις συνομιλίες
Όπως είναι γνωστό η τουρκική πλευρά έχει ξεκαθαρίσει σε όλους τους τόνους και με τα πλέον επίσημα χείλη (σ.σ. του ίδιου του Ερντογάν) ότι η ίδια δεν θεωρεί την Χαμάς τρομοκρατική οργάνωση και ότι «ο Νετανιάχου δεν είναι πλέον συνομιλητής για την Τουρκία. «Τον διαγράψαμε» είχε αναφέρει ο Τούρκος πρόεδρος ανακοινώνοντας παράλληλα και την ανάκληση του για διαβουλεύσεις του Τούρκου πρέσβη στο Τελ Αβίβ.
Κλείσιμο
Προβάλλοντας αυτά τα δύο «αγκάθια» για τη Δύση, είναι προφανές ότι ο Ερντογάν θέλει σε αυτήν την συγκυρία η Τουρκία να παραμείνει βασικός παίκτης στη διαπραγματευτική φάση για το Παλαιστινιακό όποτε και αν αρχίσει αυτή.
Οι διαφωνίες
Από την πλευρά του ο Μπλίνκεν αναμένεται να «επιβεβαιώσει τη δέσμευση των ΗΠΑ να συνεργαστούν με εταίρους για να τεθούν οι προϋποθέσεις για μια διαρκή και βιώσιμη ειρήνη στη Μέση Ανατολή και για την ίδρυση ενός παλαιστινιακού κράτους». Υπάρχει όμως σοβαρή διαφορά απόψεων. Η Άγκυρα δίνει προτεραιότητα στην άμεση κατάπαυση του πυρός ενώ η Ουάσιγκτον φαίνεται να περιμένει το τέλος της πολύνεκρης στρατιωτικής επιχείρησης του Ισραήλ στη Γάζα.
Αυτό δεν είναι όμως το μοναδικό πεδίο διαφωνίας. Ο Μπλίνκεν θα θέσει το θέμα της ένταξης της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ. Ο Ερντογάν υπέγραψε το σχετικό πρωτόκολλο στις 23 Οκτωβρίου και το έστειλε στο κοινοβούλιο. Ωστόσο, στις τελευταίες δηλώσεις του, πρόβαλε και πάλι το επιχείρημα ότι « δεν έχουν ληφθεί ακόμα μέτρα για τη δράση του PKK στη Σουηδία». Με άλλα λόγια η τελική απόφαση θα καθυστερήσει ενώ το παζάρι της Άγκυρας συνεχίζεται απέναντι στη Δύση, με τον πρόεδρο Ερντογάν να ενισχύει το γόητρο του και στο εσωτερικό της χώρας του όπου η κοινή γνώμη παραμένει συντριπτικά υπέρ των Παλαιστινίων.
Συζητάει μόνο για ανθρωπιστική παύση και απελευθέρωση ομήρων
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Άντονι Μπλίνκεν δήλωσε ότι οι Αμερικανοί αξιωματούχοι εργάζονται για να εξασφαλίσουν μια ανθρωπιστική παύση στη Γάζα, η οποία θα μπορούσε να προωθήσει πολλές προτεραιότητες, συμπεριλαμβανομένης της παροχής περισσότερης βοήθειας και της απελευθέρωσης των ομήρων της Χαμάς.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους μετά τον σταθμό που έκανε στη Βαγδάτη, ο οποίος δεν είχε ανακοινωθεί, ο Μπλίνκεν δήλωσε ότι τώρα 100 φορτηγά με ανθρωπιστική βοήθεια εισέρχονται στον πολιορκημένο παράκτιο θύλακα, σημειώνοντας ωστόσο ότι η βοήθεια αυτή “είναι εντελώς ανεπαρκής”.
Η επίσκεψη Μπλίνκεν σε Ιράκ
Κατά τη διάρκεια της αιφνιδιαστικής επίσκεψης στη Βαγδάτη, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Άντονι Μπλίνκεν δήλωσε επίσης ότι είναι «εντελώς απαράδεκτες» οι επιθέσεις που πραγματοποιήθηκαν εναντίον αμερικανικών στρατευμάτων που σταθμεύουν στο Ιράκ και τη γειτονική Συρία μετά την έναρξη του πολέμου μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς.
Κατά τη συνάντησή του με τον Ιρακινό πρωθυπουργό Μοχάμεντ Σία αλ-Σουντάνι, ο Μπλίνκεν του “είπε ξεκάθαρα ότι οι επιθέσεις ή οι απειλές που προέρχονται από πολιτοφυλακές που ευθυγραμμίζονται με το Ιράν είναι εντελώς απαράδεκτες”, όπως δήλωσε κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου που οργανώθηκε πριν αναχωρήσει αεροπορικώς για την Τουρκία.
“Θα λάβουμε όλα τα απαραίτητα μέτρα για να προστατεύσουμε τους δικούς μας”, τόνισε.
Ο Μπλίνκεν δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες εργάζονται σκληρά για να διασφαλίσουν να μην εξαπλωθεί η σύγκρουση στη Γάζα. Δήλωσε επίσης ότι είχε μια καλή, ειλικρινή συνομιλία με την κυβέρνηση του Ιράκ.
Η Ουάσινγκτον κατηγορεί το Ιράν ότι εμπλέκεται δι αντιπροσώπου στις επιθέσεις αυτές που στόχευσαν επίσης αμερικανικά στρατεύματα στη γειτονική Συρία.
Την ευθύνη για τις περισσότερες επιθέσεις ανέλαβε η οργάνωση “Ισλαμική Αντίσταση στο Ιράκ” με μηνύματά της σε κανάλια Telegram που συνδέονται με ιρακινές παρατάξεις προσκείμενες στο Ιράν.
Σύμφωνα με στοιχεία του Πενταγώνου που δημοσιοποιήθηκαν την Παρασκευή, μεταξύ 17ης Οκτωβρίου και 3ης Νοεμβρίου, πραγματοποιήθηκαν περίπου 17 επιθέσεις στο Ιράκ και 12 στη Συρία. Σχεδόν 2.500 Αμερικανοί στρατιώτες έχουν αναπτυχθεί στο Ιράκ. Αποστολή τους είναι να συμβουλεύουν τους Ιρακινούς ομολόγους τους στην καταπολέμηση της τζιχαντιστικής οργάνωσης Ισλαμικό Κράτος.
Ο Σουντάνι έχει ήδη καταδικάσει αυτές τις επιθέσεις και διαβεβαίωσε ότι γίνονται “έρευνες” για τον εντοπισμό των δραστών.
Σήμερα, όταν υποδέχτηκε τον Μπλίνκεν, ζήτησε για άλλη μια φορά “άμεση κατάπαυση του πυρός” στη Γάζα, επισημαίνοντας “την επείγουσα ανάγκη να περιοριστεί η κρίση και να αποτραπεί η εξάπλωσή της”, σύμφωνα με ανακοίνωση του γραφείου του.
Το Ιράκ δεν αναγνωρίζει το κράτος του Ισραήλ και η ιρακινή κυβέρνηση βρίσκεται κοντά στο Ιράν, χώρα που υποστηρίζει την παλαιστινιακή Χαμάς.