Η κοινή στρατιωτική διοίκηση του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης εξέδωσε δήλωση στην οποία υποστηρίζει ότι ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ έχει πλέον «επιστρέψει στην προηγούμενη κατάσταση» λόγω του συνεχιζόμενου αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών από τις ΗΠΑ.
Σε δήλωση που μεταδόθηκε από τον ιρανικό ραδιοτηλεοπτικό σταθμό IRIB, η διοίκηση του IRGC ανέφερε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «συνέχισαν τις πράξεις πειρατείας και θαλάσσιας κλοπής υπό το πρόσχημα ενός λεγόμενου αποκλεισμού».
«Για τον λόγο αυτό, ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ έχει επιστρέψει στην προηγούμενη κατάστασή του, και αυτή η στρατηγική θαλάσσια οδός βρίσκεται πλέον υπό αυστηρή διαχείριση και έλεγχο από τις ένοπλες δυνάμεις», ανέφερε.
«Μέχρις ότου οι Ηνωμένες Πολιτείες αποκαταστήσουν την πλήρη ελευθερία ναυσιπλοΐας για τα πλοία που ταξιδεύουν από το Ιράν προς τους προορισμούς τους και αντίστροφα, η κατάσταση των Στενών του Ορμούζ θα παραμείνει υπό αυστηρό έλεγχο και στην προηγούμενη κατάστασή της», ανέφερε η διοίκηση.
Τραμπ: Η εκεχειρία με το Ιράν μπορεί να λήξει αν δεν επιτευχθεί συμφωνία
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει νωρίς σήμερα πρωί Σαββάτου (ώρα Ελλάδας) ότι ενδέχεται να τερματίσει την εκεχειρία με το Ιράν, εκτός αν επιτευχθεί μια μακροπρόθεσμη συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου μέχρι την Τετάρτη.
«Ίσως να μην την παρατείνω, αλλά ο αποκλεισμός (στα ιρανικά λιμάνια) θα παραμείνει», είπε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους επί του προεδρικού αεροσκάφους, κατά την επιστροφή του στην Ουάσινγκτον από το Φοίνιξ.
Ο Τραμπ σόκαρε τον Νετανιάχου: Το Ισραήλ ζήτησε εξηγήσεις από τον Λευκό Οίκο για την «απαγόρευση» να βομβαρδίζει τον Λίβανο
Εξαπίνης φαίνεται πως έπιασε τον Μπενιαμίν Νετανιάχου και τους συνεργάτες του η ανάρτηση του Ντόναλντ Τραμπ στο Truth Social το απόγευμα της Παρασκευής, στην οποία τόνιζε, σε αρκετά έντονο τόνο, πως έχει απαγορευτεί, πλέον, στο Ισραήλ να συνεχίσει να βομβαρδίζει τον Λίβανο. «Αρκετά, ως εδώ!» ανέφερε ο Αμερικανός πρόεδρος με την Ιερουσαλήμ να μην είχε απαντήσει επισήμως ως αργά το βράδυ της Παρασκευής.
Τελικά, ο αιφνιδιασμός της Ιερουσαλήμ αποκαλύφθηκε μέσω διαρροών από δύο πηγές, τις οποίες επικαλείται το Axios, σύμφωνα με τις οποίες ο αιφνιδιασμένος Νετανιάχου και οι στενοί του συνεργάτες ζήτησαν διευκρινίσεις από τον Λευκό Οίκο, καθώς η αυστηρή τοποθέτηση του Τραμπ ερχόταν σε αντίθεση με το περιεχόμενο της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, την οποία είχε δημοσιοποιήσει το Στέιτ Ντιπάρτμεντ μόλις μία ημέρα νωρίτερα.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο Νετανιάχου εμφανίστηκε προσωπικά «σοκαρισμένος» και ανήσυχος όταν ενημερώθηκε για την ανάρτηση του Ρεπουμπλικανού προέδρου, καθώς η διατύπωσή του δημιουργούσε την εντύπωση ότι η Ουάσιγκτον επιβάλλει δεσμευτική εντολή στο Ισραήλ — κάτι που θεωρείται πρωτοφανές σε σύγκριση με τη στάση προηγούμενων αμερικανικών κυβερνήσεων.
Τι είχε ανακοινώσει ο Τραμπ την Πέμπτη
Υπενθυμίζεται ότι ο Τραμπ είχε ανακοινώσει την Πέμπτη την επίτευξη δεκαήμερης εκεχειρίας μεταξύ των δύο χωρών, έπειτα από πολυήμερες πιέσεις των ΗΠΑ προς τις εμπλεκόμενες πλευρές, ενώ παράλληλα βρίσκονται σε εξέλιξη διπλωματικές προσπάθειες για την επίτευξη ευρύτερης συμφωνίας με το Ιράν. Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, επιδιώκει και πιέζει με κάθε μέσο ώστε να συμπεριλάβει τον Λίβανο σε κάθε πακέτο κατάπαυσης πυρός που θα πετύχει με την Ουάσινγκτον.
Η αρχική συμφωνία που ανακοίνωσε ο Τραμπ, προβλέπει ότι το Ισραήλ δεσμεύεται να μην προχωρά σε επιθετικές στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά στόχων στον Λίβανο — είτε πρόκειται για στρατιωτικές εγκαταστάσεις είτε για κρατικούς ή πολιτικούς στόχους. Ωστόσο, ρητά διατηρεί το δικαίωμα να ενεργεί στρατιωτικά στο πλαίσιο αυτοάμυνας, «ανά πάσα στιγμή», σε περιπτώσεις σχεδιαζόμενων, επικείμενων ή συνεχιζόμενων επιθέσεων.
Η εκεχειρία θεωρείται εξαιρετικά ευαίσθητη πολιτικά για την ισραηλινή κυβέρνηση, η οποία έχει επιμείνει ότι δεν περιορίζεται όσον αφορά τη δυνατότητα πλήγματος στόχων της Χεζμπολάχ, εφόσον προκύψει απειλή.
«Πρέπει να σταματήσουν να ανατινάζουν κτίρια» είπε ο Τραμπ, προκαλώντας «συναγερμό» στην Ιερουσαλήμ
Ωστόσο, την Παρασκευή, ο Τραμπ υιοθέτησε σαφώς πιο αυστηρή και κατηγορηματική ρητορική, γράφοντας ότι «το Ισραήλ δεν θα βομβαρδίζει πλέον τον Λίβανο» και ότι «απαγορεύεται» να το πράξει από τις ΗΠΑ. Σε συνέντευξή του στο Axios επανέλαβε τη θέση αυτή, τονίζοντας ότι «το Ισραήλ πρέπει να σταματήσει να ανατινάζει κτίρια» και ότι «δεν πρόκειται να το επιτρέψω» να συνεχιστεί.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ισραηλινή πλευρά πληροφορήθηκε τις δηλώσεις αυτές από τα μέσα ενημέρωσης, γεγονός που προκάλεσε άμεση κινητοποίηση. Αξιωματούχοι, μεταξύ των οποίων και ο πρέσβης του Ισραήλ στην Ουάσιγκτον, Γεχιέλ Λάιτερ, επιχείρησαν να διαπιστώσουν εάν υπήρξε αλλαγή στην αμερικανική πολιτική.
Ισραηλινοί αξιωματούχοι επικοινώνησαν με τον Λευκό Οίκο ζητώντας διευκρινίσεις και επισημαίνοντας ότι η τοποθέτηση του Τραμπ αντιφάσκει με τους συμφωνηθέντες όρους της εκεχειρίας.
Οι αμερικανικές διευκρινίσεις και το ισραηλινό χτύπημα παρά την εκεχειρία
Μετά από σχετικό ερώτημα, Αμερικανός αξιωματούχος διευκρίνισε ότι η συμφωνία παραμένει σε ισχύ όπως είχε διατυπωθεί: το Ισραήλ οφείλει να απέχει από επιθετικές επιχειρήσεις, αλλά διατηρεί πλήρως το δικαίωμα αυτοάμυνας έναντι σχεδιαζόμενων, επικείμενων ή εν εξελίξει επιθέσεων.
Εν τω μεταξύ, το βράδυ της Παρασκευής και λίγο πριν από τη δημοσίευση της συνέντευξης Τραμπ, ισραηλινό μη επανδρωμένο αεροσκάφος πραγματοποίησε πλήγμα στο νότιο Λίβανο. Ισραηλινή πηγή υποστήριξε εκ των υστέρων ότι η Χεζμπολάχ είχε παραβιάσει την εκεχειρία, επιτιθέμενη σε ισραηλινές δυνάμεις εντός της ζώνης ασφαλείας.
«Οι δυνάμεις μας ενήργησαν στο πλαίσιο αυτοάμυνας για την εξουδετέρωση της απειλής, σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας που επιτεύχθηκε με τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Λίβανο», ανέφερε η ίδια πηγή.
Σε αδιέξοδο οι διαπραγματεύσεις
Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), περιέγραψε συγκεκριμένους όρους στις 17 Απριλίου για τη διέλευση των πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, οι οποίοι ισοδυναμούν με τη διατήρηση του ελέγχου της θαλάσσιας κυκλοφορίας μέσω του στενού από το Ιράν.
Οι νέοι όροι των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) για τα Στενά του Ορμούζ
Αυτοί οι όροι περιλαμβάνουν:
1) μόνο εμπορικά πλοία που δεν «σχετίζονται με εμπόλεμες χώρες» μπορούν να διέλθουν από το στενό·
2) τα πλοία πρέπει να διέλθουν από το στενό μέσω της εγκεκριμένης διαδρομής διέλευσης του Ιράν μέσω των ιρανικών χωρικών υδάτων·
3) τα πλοία πρέπει να συντονίζουν τη διέλευσή τους από το στενό με τις ιρανικές δυνάμεις.
Αυτοί οι όροι δείχνουν ότι το IRGC επιδιώκει να διατηρήσει τον επιχειρησιακό έλεγχο της διέλευσης μέσω του στενού, πιθανότατα για να συνεχίσει να χρησιμοποιεί το στενό ως σημείο μόχλευσης για να προσπαθήσει να αποσπάσει παραχωρήσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η σκληρή κριτική του IRGC για την ανακοίνωση του Ιρανού Υπουργού Εξωτερικών Abbas Araghchi ότι το Στενό του Ορμούζ είναι «εντελώς ανοιχτό» αντικατοπτρίζει ευρύτερες διαιρέσεις εντός του ιρανικού καθεστώτος, τις οποίες το CTP-ISW έχει αναφέρει επανειλημμένα τις τελευταίες εβδομάδες.
Τι ισχύει στην πράξη
Η Wall Street Journal ανέφερε στις 17 Απριλίου ότι τουλάχιστον πέντε δεξαμενόπλοια που συνδέονται με το Ιράν και κατευθύνονταν από τον Κόλπο του Ομάν προς τη Μαλαισία άλλαξαν πορεία αφού το Ναυτικό των ΗΠΑ προειδοποίησε ότι θα μπορούσε να αναχαιτίσει πλοία που μεταφέρουν ιρανικό πετρέλαιο σε διεθνή ύδατα.
Η CENTCOM ανακοίνωσε στις 17 Απριλίου ότι 19 πλοία έχουν συμμορφωθεί με την οδηγία των ΗΠΑ να γυρίσουν πίσω και ότι κανένα πλοίο δεν έχει παραβιάσει με επιτυχία τον αποκλεισμό.
Τα εμπορικά διαθέσιμα ναυτιλιακά δεδομένα δείχνουν ότι ορισμένα πλοία που δεν συνδέονται με το Ιράν έχουν κινηθεί προς τη γραμμή αποκλεισμού των ΗΠΑ για να βγουν από το στενό.
Αυτά τα πλοία δεν εμπίπτουν στον αποκλεισμό των ΗΠΑ και μπορούν να διέρχονται ελεύθερα από το στενό.
ΗΠΑ-Ιράν διαφωνούν σε βασικά ζητήματα στις μεταξύ τους διαπραγματεύσεις
Εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά κενά μεταξύ των διαπραγματευτικών θέσεων των ΗΠΑ και του Ιράν και η κατάσταση των διαπραγματεύσεων παραμένει ασαφής.
Οι δύο πλευρές διαφωνούν σε πολλά βασικά ζητήματα, σύμφωνα με Αμερικανούς, Ιρανούς και άλλους αξιωματούχους και πηγές στις 16 και 17 Απριλίου.
Η τύχη του Ιρανικού εμπλουτισμένου ουρανίου και η μη απόκτηση πυρηνικού όπλου
Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ συνέχισε να πιέζει για την πλήρη απομάκρυνση του αποθέματος ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού (HEU) του Ιράν από το Ιράν, ενώ το Ιράν φαίνεται απρόθυμο να παραδώσει όλο το εμπλουτισμένο ουράνιο του.
Τα μέρη παραμένουν επίσης διχασμένα σχετικά με την ικανότητα του Ιράν να εμπλουτίζει ουράνιο.
Το Ιράν έχει προτείνει μια πενταετή παύση στον εμπλουτισμό, ενώ προηγούμενες αναφορές ανέφεραν ότι οι Αμερικανοί διαπραγματευτές είχαν ζητήσει ένα 20ετές μορατόριουμ στον εμπλουτισμό ουρανίου.
Προκαταρκτική συμφωνία-άρση κυρώσεων και αποζημιώσεις στο Ιράν
Ορισμένοι αξιωματούχοι του ιρανικού καθεστώτος επιδιώκουν μια προκαταρκτική συμφωνία για την παράταση της εκεχειρίας, ώστε να συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις για μια πιο ολοκληρωμένη συμφωνία.
Ένας ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters στις 17 Απριλίου ότι το Ιράν επιδιώκει μια ενδιάμεση συμφωνία για να «δημιουργήσει χώρο για περισσότερες συνομιλίες σχετικά με την άρση των κυρώσεων κατά του Ιράν και την εξασφάλιση αποζημίωσης για τις πολεμικές ζημιές».
Ο αξιωματούχος πρόσθεσε ότι το Ιράν θα παρείχε «διαβεβαιώσεις» στη διεθνή κοινότητα σχετικά με τον ειρηνικό χαρακτήρα του πυρηνικού του προγράμματος σε αντάλλαγμα.
Ορισμένοι αξιωματούχοι του ιρανικού καθεστώτος επιδιώκουν μια προκαταρκτική συμφωνία για την παράταση της εκεχειρίας, ώστε να συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις για μια πιο ολοκληρωμένη συμφωνία.
Το CTP-ISW σημείωσε προηγουμένως ότι το Ιράν εκμεταλλεύεται την τρέχουσα εκεχειρία για να αναδιοργανώσει και να αναζωογονήσει τη δύναμη βαλλιστικών πυραύλων του, και το Ιράν σχεδόν σίγουρα θα συνέχιζε να το κάνει εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν συμφωνούσαν σε μια προκαταρκτική συμφωνία και παρέτειναν την εκεχειρία.
Οι εσωτερικές διαμάχες στο Ιρανικό καθεστώς “φουντώνουν”-Διαφορετικές διαπραγματευτικές γραμμές
Τα αντικαθεστωτικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν προηγουμένως ότι εσωτερικές διαφωνίες εντός του καθεστώτος διέκοψαν τις συνομιλίες στην Ισλαμαμπάντ και ώθησαν ανώτερους Ιρανούς αξιωματούχους να διατάξουν την ιρανική διαπραγματευτική αντιπροσωπεία να επιστρέψει στην Τεχεράνη.
Αυτές οι αναφορές υποδηλώνουν ότι διαφορετικές παρατάξεις εντός του ιρανικού καθεστώτος έχουν πολύ διαφορετικές διαπραγματευτικές θέσεις.
Οι εσωτερικές διαμάχες στο καθεστώς έχουν επιδεινωθεί από τον θάνατο του πρώην Ανώτατου Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος συνήθιζε να συνενώνει τις διάφορες παρατάξεις του καθεστώτος και να ενεργεί ως διαιτητής μεταξύ των παρατάξεων.
Η απουσία ενός ισχυρού ηγέτη για να κρατά τις παρατάξεις του IRGC σε εγρήγορση σημαίνει ότι αυτές οι παρατάξεις πιθανότατα θα συνεχίσουν να διαδραματίζουν κυρίαρχο ρόλο στη διαμόρφωση της ιρανικής λήψης αποφάσεων.
Οι περίεργες συμπτώσεις-συμβάντα με τον Πρόεδρο και τον ΥΠΕΞ του Ιράν
Ο Πρόεδρος του Ιράν Μασούτ Πεζεσκιάν και ο ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί είναι οι μετριοπαθείς φωνές της χώρας απέναντι στους σκληροπυρηνικούς Φρουρούς της Επανάστασης (IRGC) και τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ και του “αθέατου” έως ανύπαρκτου Μοτζτάμπα Χαμενεΐ .
Κοινώς στο Ιράν έχουμε δύο τουλάχιστον διαφορετικές διαπραγματευτικές γραμμές, με την μετριοπαθή να είναι η περισσότερο αρεστή στις ΗΠΑ, η οποία ωστόσο έχει περιορισμένη δύναμη επιβολής των θέσεών της αφού την εξουσία στο Ιράν ασκούν οι IRGC.
Ωστόσο θα σταθούμε σε κάποιες διαπιστώσεις μας για περίεργες…. συμπτώσεις-συμβάντα αναφορικά με τον Ιρανό Πρόεδρο Μασούτ Πεζεσκιάν.
Ο συγκεκριμένος δεν ήταν παρόν στην σύσκεψη ανωτάτου επιπέδου του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ στο σπίτι του, όπου και εξοντώθηκε τις πρώτες ώρες του πολέμου μαζί με δεκάδες ηγετικά πολιτικοστρατιωτικούς ηγέτες του Ιρανικού καθεστώτος.
Το ερώτημα είναι γιατί δεν ήταν παρόν ο συγκεκριμένος, ο οποίος είναι ο No2 στην εξουσία του Ιράν;
Δεν καλέστηκε και για ποιόν λόγο ή άργησε… να πάει στη σύσκεψη;
Επίσης μετά από ημέρες και ενώ το Ισραήλ εξόντωνε αξιωματούχους του Ιρανικού καθεστώτος τον ένα μετά τον άλλο, ο Πεζεσκιάν σύμφωνα με πλάνα της Ιρανικής τηλεόρασης κυκλοφορούσε άνετα στην Τεχεράνη και φωτογραφιζόταν με πολίτες…
Τέλος τα ίδια ίσχυσαν και με τον ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί, τον οποίο μάλιστα το Ισραήλ αφαίρεσε από την λίστα των στόχων του μαζί με τον Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ…