Την ανάγκη οριστικής άρσης του αμερικανικού εμπάργκο όπλων προς την Κύπρο υποστηρίζουν σε κοινό άρθρο τους ο CEO της American Jewish Committee, Ted Deutch, και ο εκτελεστικός διευθυντής του Hellenic American Leadership Council, Endy Zemenides.
Στο άρθρο τους, που δημοσιεύθηκε στην Kathimerini, οι δύο αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι η ασφάλεια της Κύπρου αποτελεί πλέον κρίσιμο παράγοντα για τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο και ότι οι πρόσφατες εξελίξεις επιβεβαιώνουν την ανάγκη ενίσχυσης της αμυντικής συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αναφορά σε απειλές από τη Χεζμπολάχ και το Ιράν
Οι συγγραφείς υπενθυμίζουν ότι το 2024 ο τότε γενικός γραμματέας της Hezbollah, Hassan Nasrallah, είχε προειδοποιήσει δημόσια ότι η Κύπρος θα μπορούσε να θεωρηθεί «μέρος του πολέμου» εάν το Ισραήλ χρησιμοποιούσε το κυπριακό έδαφος σε σύγκρουση με τον Λίβανο.
Όπως σημειώνουν, η απειλή αυτή δεν είναι πλέον θεωρητική, καθώς πρόσφατα το Ιράν φέρεται να στόχευσε βρετανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις στην Κύπρο, κάτι που – όπως υποστηρίζουν – συνιστά παραβίαση του κυπριακού εναέριου χώρου και ταυτόχρονα πλήγμα σε κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η στρατηγική σημασία της Κύπρου
Σύμφωνα με τους Deutch και Zemenides, η γεωγραφική θέση της Κύπρου, μόλις περίπου 235 μίλια από το Ισραήλ, την καθιστά κομβικό σημείο μεταξύ Ευρώπης και Μέσης Ανατολής.
Το νησί έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο σε επιχειρήσεις εκκένωσης πολιτών, ανθρωπιστικές αποστολές και ενεργειακή συνεργασία στην Ανατολική Μεσόγειο, ενισχύοντας τη συνεργασία με χώρες όπως η Ελλάδα και το Ισραήλ.
Το ιστορικό του εμπάργκο
Το εμπάργκο όπλων των ΗΠΑ προς την Κύπρο επιβλήθηκε το 1987 με στόχο να ενθαρρύνει την επανένωση του νησιού, το οποίο παραμένει διαιρεμένο μετά την τουρκική εισβολή του 1974.
Οι συγγραφείς υποστηρίζουν ότι αντί να συμβάλει στη λύση, το μέτρο αυτό είχε ως αποτέλεσμα η Κύπρος να αναγκαστεί να βασιστεί σε εναλλακτικά οπλικά συστήματα – ακόμη και ρωσικά – γεγονός που περιόρισε τη δυνατότητα στενότερης αμυντικής συνεργασίας με δυτικούς εταίρους.
Η πρόταση για μόνιμη άρση
Οι Deutch και Zemenides επισημαίνουν ότι ο νόμος Eastern Mediterranean Security and Energy Partnership Act του 2019 επέτρεψε την άρση του εμπάργκο υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, τις οποίες – όπως αναφέρουν – η Κύπρος τηρεί κάθε χρόνο.
Ωστόσο, η ετήσια διαδικασία ανανέωσης δημιουργεί αβεβαιότητα και δυσκολεύει τον μακροπρόθεσμο αμυντικό σχεδιασμό.
Για τον λόγο αυτό καλούν το Κογκρέσο των ΗΠΑ να προχωρήσει σε οριστική κατάργηση του εμπάργκο, υποστηρίζοντας ότι κάτι τέτοιο θα ενισχύσει την ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου και τη συνεργασία μεταξύ ΗΠΑ, Κύπρου, Ελλάδας και Ισραήλ.
«Η ασφάλεια της Κύπρου και ο ρόλος της ως παράγοντα σταθερότητας στην περιοχή είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με την ευρύτερη προσπάθεια αντιμετώπισης των δικτύων τρομοκρατίας που υποστηρίζονται από το ιρανικό καθεστώς», καταλήγουν.