Ο Τραμπ δεν αποκλείει συνδιαχείριση του Στενού του Ορμούζ με το Ιράν: «Όλη μου τη ζωή κάνω deals»
Ο Ντόναλντ Τραμπ, κλήθηκε, κατά την αναχώρησή του για το Μέμφις, να εξηγήσει την απόφασή του να άρει κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο, παρά την προηγούμενη κριτική του προς προκατόχους του για αντίστοιχες πολιτικές, υποστηρίζοντας ότι η κίνηση αποσκοπεί στη σταθεροποίηση της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας.
Ο Αμερικανός πρόεδρος υπερασπίστηκε την επιλογή του να επιτρέψει χαλάρωση κυρώσεων που αφορούν το ιρανικό πετρέλαιο, παρότι στο παρελθόν είχε επικρίνει προηγούμενες αμερικανικές κυβερνήσεις για παρόμοιες αποφάσεις. Ο Τραμπ τόνισε ότι βασικός στόχος είναι η ενίσχυση της προσφοράς ενέργειας στην παγκόσμια αγορά και η αποκλιμάκωση των τιμών.
«Θέλω απλώς να υπάρχει όσο το δυνατόν περισσότερο πετρέλαιο στο σύστημα και, ειλικρινά, δεν γνωρίζουμε καν αν το Ιράν λαμβάνει αυτά τα χρήματα», δήλωσε, αναφερόμενος σε εκτιμήσεις ότι περίπου 14 δισ. δολάρια θα μπορούσαν να εισρεύσουν στα κρατικά ταμεία της Τεχεράνης.
Όπως υποστήριξε, υπάρχουν δεξαμενόπλοια φορτωμένα με πετρέλαιο που παραμένουν ακινητοποιημένα και θα πρέπει να διοχετευθούν στην αγορά. «Υπάρχουν πλοία γεμάτα πετρέλαιο. Αντί να τα κρατάμε εκεί, θα προτιμούσα να διοχετευθεί στο σύστημα», ανέφερε, προσθέτοντας ότι ακόμη και αν το Ιράν λάβει περιορισμένα έσοδα, αυτά δεν θα επηρεάσουν ουσιαστικά την πορεία του πολέμου.
«Οποιοδήποτε μικρό ποσό χρημάτων λάβει το Ιράν δεν πρόκειται να κάνει διαφορά σε αυτόν τον πόλεμο, αλλά θέλω το σύστημα να λειτουργεί ομαλά», πρόσθεσε, χρησιμοποιώντας τον όρο «να λιπανθεί το σύστημα» για να περιγράψει τη λειτουργία της αγοράς ενέργειας.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ εκτίμησε ότι η επίτευξη συμφωνίας θα οδηγήσει σε άμεση μείωση των τιμών πετρελαίου. «Η τιμή του πετρελαίου θα πέσει κατακόρυφα μόλις υπάρξει συμφωνία», δήλωσε, σημειώνοντας ότι ήδη παρατηρείται πτώση μετά την ανακοίνωση των «παραγωγικών διαπραγματεύσεων» νωρίτερα την ίδια ημέρα.
Αναφερόμενος στο Στενό του Ορμούζ, το οποίο παραμένει κλειστό λόγω των εξελίξεων, ο Τραμπ δήλωσε ότι η ναυσιπλοΐα θα αποκατασταθεί «αμέσως» εφόσον επιτευχθεί συμφωνία.
Ερωτηθείς για το ποιος θα έχει τον έλεγχο του στενού μετά την επαναλειτουργία του, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι θα μπορούσε να υπάρξει «κοινός έλεγχος», προσθέτοντας χαρακτηριστικά ότι «ίσως [από] εμένα και τον αγιατολάχ – όποιος κι αν είναι ο αγιατολάχ».
Ισραηλινοί αξιωματούχοι στο ynet: Δεν μας αιφνιδίασαν οι δηλώσεις Τραμπ, ποιο είναι το πιθανό πλαίσιο συμφωνίας
Σε εξέλιξη βρίσκονται παρασκηνιακές επαφές μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν για την αποκλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, μετά την ανακοίνωση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για «καλές και παραγωγικές συνομιλίες» και την απόφαση αναστολής για πέντε ημέρες της απειλής στρατιωτικών πληγμάτων κατά ιρανικών ενεργειακών υποδομών.
Ισραηλινοί αξιωματούχοι δήλωσαν τη Δευτέρα ότι δεν αιφνιδιάστηκαν από την ανακοίνωση Τραμπ περί «καλών και παραγωγικών συνομιλιών» με το Ιράν, καθώς και από την απόφασή του να αναστείλει προσωρινά την απειλή για επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις της χώρας. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η αναστολή διάρκειας πέντε ημερών εντάσσεται σε ευρύτερη προσπάθεια διαπραγμάτευσης για την αποκλιμάκωση της σύγκρουσης.
Από την πλευρά της, η Τεχεράνη διέψευσε άμεσα ότι πραγματοποιήθηκαν συνομιλίες, με το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν να δηλώνει ότι δεν έχουν διεξαχθεί διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Παρά τη δημόσια διάψευση, Ισραηλινοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι βρίσκονται σε εξέλιξη εντατικές επαφές μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, τόσο απευθείας όσο και μέσω διαμεσολάβησης από το Κατάρ και την Τουρκία, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας που θα περιορίσει την ένταση στην περιοχή.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ένα πιθανό πλαίσιο συμφωνίας προβλέπει σε πρώτο στάδιο την επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ, μέσω του οποίου διέρχεται σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας ενεργειακής προμήθειας, με αντάλλαγμα τη μη πραγματοποίηση αμερικανικών επιθέσεων σε ιρανικές μονάδες παραγωγής ενέργειας. Σε δεύτερη φάση, εξετάζεται η επίτευξη ευρύτερης κατάπαυσης του πυρός.
Το Ισραήλ φέρεται να είχε υποστηρίξει το ενδεχόμενο μεγάλης κλίμακας επίθεσης κατά ιρανικών ενεργειακών υποδομών, παρά το γεγονός ότι αναμενόταν πιθανή απάντηση της Τεχεράνης με πλήγματα σε αντίστοιχους στόχους εντός του Ισραήλ. Ωστόσο, σύμφωνα με διπλωματική πηγή, το Τελ Αβίβ αναμένεται να ευθυγραμμιστεί με τις αποφάσεις του Αμερικανού προέδρου.
Αξιωματούχοι σημειώνουν ότι ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει εγκαταλείψει το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης, αλλά έχει επιλέξει να το αναστείλει προσωρινά, προκειμένου να δοθεί χρόνος στις διαπραγματεύσεις. Κύριος στόχος παραμένει η επαναλειτουργία της στρατηγικής θαλάσσιας οδού και η δημιουργία προϋποθέσεων για τον τερματισμό του πολέμου.