Με σαφές γεωπολιτικό αποτύπωμα, το Αμερικανικό Ελληνικό Ινστιτούτο ζητά από το Κογκρέσο αυξημένη χρηματοδότηση για Ελλάδα και Κύπρο, στέλνοντας το μήνυμα ότι η Ουάσιγκτον δεν έχει περιθώριο να χαλαρώσει την παρουσία της σε μια περιοχή που παραμένει κομβική για την ασφάλεια, την ενέργεια και τις ισορροπίες ισχύος.
Ρεπορτάζ:
Παρέμβαση με ξεκάθαρο στρατηγικό βάρος πραγματοποίησε το Αμερικανικό Ελληνικό Ινστιτούτο στο Κογκρέσο, ζητώντας ενίσχυση της χρηματοδότησης προς την Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία στο πλαίσιο του αμερικανικού προϋπολογισμού για το 2027.
Το μήνυμα είναι σαφές: η Ανατολική Μεσόγειος παραμένει κρίσιμη για τα αμερικανικά συμφέροντα και η Ουάσιγκτον οφείλει να στηρίξει πιο αποφασιστικά δύο συμμάχους που θεωρούνται σταθεροί, προβλέψιμοι και στρατηγικά πολύτιμοι.
Το AHI ζητά συγκεκριμένα κονδύλια για στρατιωτική εκπαίδευση, αμυντική συνεργασία και επιχειρησιακή στήριξη, επιμένοντας ότι η Ελλάδα και η Κύπρος δεν είναι απλώς δύο φιλικές χώρες, αλλά βασικοί πυλώνες της αμερικανικής παρουσίας και επιρροής στην περιοχή.
Στο πλαίσιο αυτό, προτείνει τουλάχιστον 1,8 εκατ. δολάρια για την Ελλάδα μέσω του προγράμματος IMET, 500.000 δολάρια για την Κύπρο, 25 εκατ. δολάρια για το ERIP και 6 εκατ. δολάρια μέσω του FMF για την Ελλάδα. Ταυτόχρονα, ζητά να διατηρηθεί η χρηματοδότηση της UNFICYP στην Κύπρο, τονίζοντας ότι η σταθερότητα στο νησί παραμένει κρίσιμο ζήτημα για την περιφερειακή ασφάλεια.
Το Ινστιτούτο αναδεικνύει με έμφαση τον ρόλο της Ελλάδας ως στρατηγικού κόμβου. Η Σούδα, η Αλεξανδρούπολη, οι ενεργειακές διασυνδέσεις και οι υποδομές LNG παρουσιάζονται ως στοιχεία που καθιστούν τη χώρα κεντρικό παίκτη τόσο στη στρατιωτική αρχιτεκτονική της Δύσης όσο και στη νέα ενεργειακή γεωγραφία της Ευρώπης.
Αντίστοιχα, για την Κύπρο, το AHI ζητά πιο τολμηρές κινήσεις από την Ουάσιγκτον, με αιχμή την πλήρη άρση του εμπάργκο όπλων και τη διεύρυνση της αμυντικής συνεργασίας. Η λογική είναι προφανής: η Κύπρος θεωρείται πλέον κρίσιμος κρίκος στην αλυσίδα σταθερότητας της Ανατολικής Μεσογείου και όχι μια υπόθεση δευτερεύουσας σημασίας.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στο σχήμα 3+1 ανάμεσα σε ΗΠΑ, Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ. Το Ινστιτούτο το χαρακτηρίζει βασικό μηχανισμό σταθερότητας και ζητά να αποκτήσει ισχυρότερη θεσμική θωράκιση μέσω νομοθεσίας. Με αυτόν τον τρόπο, επιδιώκεται να περάσει το μήνυμα ότι η συνεργασία αυτή δεν πρέπει να εξαρτάται από συγκυρίες ή εναλλαγές πολιτικής, αλλά να αποκτήσει μόνιμο στρατηγικό βάθος.
Στην ουσία, η κατάθεση του AHI στο Κογκρέσο δεν αφορά απλώς αριθμούς και προϋπολογισμούς. Αφορά τον τρόπο με τον οποίο οι ΗΠΑ αντιλαμβάνονται το γεωπολιτικό τους αποτύπωμα στην Ανατολική Μεσόγειο. Και η βασική γραμμή που περνά είναι καθαρή: αν η Ουάσιγκτον θέλει να διατηρήσει επιρροή, να προστατεύσει θαλάσσιες οδούς, να στηρίξει ενεργειακές εναλλακτικές και να κρατήσει όρθιο έναν άξονα σταθερότητας, τότε πρέπει να επενδύσει ακόμη περισσότερο σε Ελλάδα και Κύπρο.
Η παρέμβαση του Αμερικανικού Ελληνικού Ινστιτούτου έρχεται να υπενθυμίσει ότι οι ισορροπίες στην περιοχή δεν διατηρούνται με ευχολόγια, αλλά με σταθερές συμμαχίες, θεσμική στήριξη και συγκεκριμένους πόρους. Και σε αυτή τη συζήτηση, η Αθήνα και η Λευκωσία ζητούν πλέον όχι απλώς πολιτική στήριξη, αλλά πιο ισχυρή αμερικανική παρουσία στην πράξη.