Ένα ακόμα βήμα, συμβολικό αλλά και ουσίας, θα γίνει την ερχόμενη Παρασκευή (14/10) για την υλοποίηση ενός οράματος με τεράστια μελλοντικά οφέλη για την Κύπρο, στο οποίο, έως πρόσφατα, ελάχιστοι πίστευαν.
Παρουσία του Προέδρου της Κύπρου, της Ευρωπαίας Επιτρόπου Ενέργειας Κάντρι Σίμσον, της Κύπριας υπουργού Ενέργειας Νατάσας Πηλείδου και του υπουργού Ενέργειας της Ελλάδας Κώστα Σκρέκα, θα πραγματοποιηθούν στο Προεδρικό της Λευκωσίας τα εγκαίνια των έργων για το EuroAsia Interconnector, του διασυνοριακού -ιδιωτικού- έργου διασύνδεσης των ηλεκτρικών δικτύων της Ελλάδας και της Κύπρου (σε επόμενη φάση ίσως και του Ισραήλ) και προς τις δύο κατευθύνσεις (συνολικά 1.208 χλμ).
Τα έργα επί του εδάφους αναμένεται, σύμφωνα με ρεπορτάζ του «Φιλελεύθερου», να ξεκινήσουν σύντομα, σε περιοχή κοντά στην Κοφίνου, υπό τη διαχείριση της γερμανικής Siemens, με στόχο να ολοκληρωθούν το 2027. Το -διπλό- καλώδιο που θα χρησιμοποιηθεί θα το προμηθεύσει η νορβηγική HVDC Nexans.
Με τη λειτουργία της διασύνδεσης, η Κύπρος θα πάψει να είναι η μόνη απομονωμένη αγορά ενέργειας στην ΕΕ και θα μπορεί να εισάγει φθηνή ενέργεια από ευρωπαϊκές αγορές, προς ανάπτυξη του ανταγωνισμού και της ενεργειακής ασφάλειας, αλλά και να εξάγει ηλεκτρισμό, βάσει ενός πολύ ευέλικτου συστήματος αλλαγής κατεύθυνσης της ροής στο καλώδιο.
Οι άνθρωποι του EuroAsia Interconnector πιστεύουν ακράδαντα, βάσει μελετών, ότι η Κύπρος έχει όλα τα φόντα να εξελιχθεί σε εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας που θα παράγεται, με πολύ χαμηλό κόστος, από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και θα διοχετεύεται σε Ευρωπαίους αγοραστές. Η λειτουργία της διασύνδεσης θα επιτρέψει μεγάλη αύξηση στην παραγωγή ηλεκτρισμού από φωτοβολταϊκά, ακόμα και αν δεν μεσολαβήσει έως τότε ανάπτυξη φθηνής αποθήκευσης ενέργειας ή αναβάθμιση του δικτύου της ΑΗΚ.
Βασικός πυλώνας του οράματος της διασύνδεσης με το ευρωπαϊκό δίκτυο, για τον οποίο είναι ενήμερη και η ΕΕ, αποτελεί η λειτουργία του EuroAsia Interconnector προς όφελος Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων, είτε ως παραγωγών και εξαγωγέων, είτε ως καταναλωτών, δεδομένου ότι ήδη, στο πλαίσιο εφαρμογής μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης, το δίκτυο της ΑΗΚ είναι συνδεδεμένο με το δίκτυο που ηλεκτροδοτεί τα κατεχόμενα.
Το έργο της διασύνδεσης χρηματοδοτείται με 657 εκατ. ευρώ από την ΕΕ, μέσω του προγράμματος «Ενώνοντας την Ευρώπη». Πρόκειται για τη μεγαλύτερη χρηματοδότηση έργου στην Κύπρο, αλλά και τη μεγαλύτερη χρηματοδότηση ανάλογου έργου στην ΕΕ. Επιπλέον, το έργο θα χρηματοδοτηθεί με 100 εκατ. ευρώ από το κυπριακό Σχέδιο Ανάκαμψης.
Το συνολικό κόστος, μετά και την πρόσφατη εκτόξευση των τιμών των πρώτων υλών, υπολογίζεται κοντά στο 1.7 δισ. ευρώ. Ήδη έχουν ολοκληρωθεί συμφωνίες για πρόσθετη χρηματοδότηση, μεταξύ άλλων και από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ).