Ο Έλληνας Υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας αποφάσισε να εφαρμόσει ένα νέο δόγμα στις αμυντικές προμήθειες της χώρας, με επίκεντρο τη «ρήτρα Τουρκίας» στις διαπραγματεύσεις για μελλοντικές συμφωνίες όπλων.
Στο πλαίσιο έρευνας αγοράς που διεξήγαγε το Ελληνικό Ναυτικό για την αγορά νέων υποβρυχίων, ο Δένδιας σκοπεύει να διασφαλίσει, ενδεχομένως ακόμη και μέσω μιας δεσμευτικής συμβατικής ρήτρας, ότι τα συστήματα μάχης που πωλούνται στην Ελλάδα δεν θα παραδίδονται ταυτόχρονα στην Τουρκία. Αξιωματούχοι στην Αθήνα τόνισαν ότι χωρίς μια τέτοια δέσμευση, δεν έχει νόημα να δαπανώνται δισεκατομμύρια σε εξοπλισμούς όταν η άλλη πλευρά αποκτά πανομοιότυπες δυνατότητες.
Η κίνηση αυτή έρχεται εν μέσω έντονης απογοήτευσης στην Ελλάδα για την προηγούμενη συμπεριφορά της Γερμανίας, η οποία πούλησε υποβρύχια τύπου 214 τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Τουρκία, μια κίνηση που διέβρωσε το στρατηγικό πλεονέκτημα της Αθήνας στη Μεσόγειο. Παρά τις εκτεταμένες διπλωματικές προσπάθειες που κατέβαλε ο Δένδιας στο παρελθόν με το Βερολίνο, τη Μαδρίτη και τη Ρώμη για την επιβολή εμπάργκο όπλων, το τουρκικό ναυτικό άρχισε να παραλαμβάνει τα νέα υποβρύχια, με το πρώτο “Piri Reis” να τίθεται σε υπηρεσία τον Αύγουστο του 2024 και το δεύτερο “Hizir Reis” τον Νοέμβριο του 2025.
Ο τρέχων διαγωνισμός για τα υποβρύχια αμφισβητείται από εταιρείες από τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία, τη Νότια Κορέα και τη Σουηδία. Η Αθήνα απαιτεί τώρα συμμετοχή 25% από την τοπική βιομηχανία στο έργο. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, υπάρχει οργή στο ελληνικό ναυτικό προς τη Γερμανία, όχι μόνο για την προμήθεια όπλων στην Άγκυρα, αλλά και για την αδυναμία ανταπόκρισης στα αιτήματα αναβάθμισης του υφιστάμενου στόλου υποβρυχίων της Ελλάδας.
Παράλληλα με αυτές τις κινήσεις, ο Δένδιας επισκέφθηκε πρόσφατα τις Ηνωμένες Πολιτείες και συναντήθηκε με τον Υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ Pete Hasseth και τον Υφυπουργό Άμυνας για την Πολιτική Elbridge Colby. Οι συναντήσεις χαρακτηρίστηκαν παραγωγικές και επικεντρώθηκαν στις προκλήσεις που θέτει η Τουρκία και στις προσπάθειές της να επιστρέψει στο πρόγραμμα F-35, με Αμερικανούς αξιωματούχους να εκφράζουν κατανόηση για τις ανάγκες ασφαλείας της Ελλάδας.”
Τι αναφέρουν τα τουρκικά ΜΜΕ
Το δίκτυο CNN Türk, με τίτλο «Το σχέδιο της Ελλάδας για το “εμπόδιο της Τουρκίας”: Εφαρμόζει ένα νέο στρατιωτικό δόγμα», αναφέρει πως η Αθήνα επιδιώκει να προσθέτει όρους στα συμβόλαια αγοράς όπλων από το εξωτερικό, ώστε να εμποδίζεται η πώληση αντίστοιχων συστημάτων στην Άγκυρα.
Το δημοσίευμα αναφέρεται σε επιστολές του 2020 προς Γερμανία, Ισπανία και Ιταλία για εμπάργκο όπλων στην Τουρκία, ενώ σημειώνει χαρακτηριστικά: «Στην πραγματικότητα, η βάση της στάσης του Νίκου Δένδια κατά της Τουρκίας έγκειται στο γεγονός ότι η Τουρκία διαθέτει μια αυτοδύναμη αμυντική δύναμη που δεν εξαρτάται από εξωτερικές πηγές».
Sozcu
Σε ιδιαίτερα οξείς τόνους, η εφημερίδα Sozcu έχει ως τίτλο «Ξεδιάντροπη πρόταση των Ελλήνων: “Όρος Τουρκίας” στις αμυντικές δαπάνες», και αναφέρει πως η Αθήνα θα παράσχει κρατική στήριξη προς εταιρείες που θα δεσμεύονται να μην μοιράζονται τεχνολογία με την Τουρκία.
Σύμφωνα με το Sözcü, κύκλοι στην Αθήνα εκτιμούν ότι σε διαφορετική περίπτωση θα αποδυναμωνόταν ο αποτρεπτική ισχύος της Ελλάδας, με επενδύσεις δισεκατομμυρίων ευρώ.