*Του Κώστα Σαρικά-onalert
Εντείνονται το τελευταίο διάστημα οι διαπραγματεύσεις για να αποκτηθεί ο αντιαεροπορικός «θόλος» με τα ισραηλινής κατασκευής συστήματα αεράμυνας να έχουν σαφές προβάδισμα.
Οι σχετικές συζητήσεις πραγματοποιούνται μέσω της SΙΒΑΤ, της αρμόδιας για τα εξοπλιστικά Διεύθυνσης Διεθνούς Αμυντικής Συνεργασίας του Υπουργείου Άμυνας του Ισραήλ ενώ γίνονται και επαφές με τις εταιρείες που κατασκευάζουν τα συστήματα αεράμυνας.
Οι δυνατότητες
Η ελληνική πλευρά έχει ξεκαθαρίσει ότι ενδιαφέρεται για ένα συνολικό σύστημα το οποίο θα θωρακίζει από κάθε εναέρια απειλή την επικράτεια και φαίνεται να έχει καταλήξει, όπως ήδη έχει αναφέρει το OnAlert.gr στην απόκτηση τόσο του Barak και του Spyder (All in One) όσο και του David’s Sling.
Ζητούμενο είναι να εξασφαλιστεί η συνεργασία και των τριών συστημάτων, ώστε να προσφέρεται πλήρη κάλυψη έναντι κάθε απειλής από αέρος είτε πρόκειται για drones είτε για βαλλιστικούς πυραύλους και κάθε είδους πυραύλους είτε για μαχητικά.
Εκτός από τα «hard kill» συστήματα τα οποία θα μπορούν να καταστρέφουν στόχους, ο αντιαεροπορικός «θόλος» θα περιλαμβάνει και μια σειρά από συστήματα παρεμβολών και ηλεκτρονικού πολέμου με στόχο κυρίως την εξουδετέρωση των drones, τα οποία πετούν σε χαμηλά ύψη με μικρές ταχύτητες.
Ο αντιαεροπορικός «θόλος» θα υποστηρίζεται από ένα σύνολο ραντάρ και αισθητήρων τα οποία θα καλύπτουν κάθε γωνιά της ελληνικής επικράτειας, με έμφαση στη θωράκιση των «high value» στόχων. Τα συστήματα ραντάρ και αισθητήρων θα έχουν πλήρη αλληλοκάλυψη, ενώ θα είναι συμβατά και με τα υπόλοιπα συστήματα αεράμυνας τα οποία διαθέτουν οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις όπως οι αντιαεροπορικοί Patriot.
Τα συστήματα αεράμυνας
Το David’s Sling αποτελεί σύστημα αεράμυνας μεγάλου βεληνεκούς με αντιβαλλιστικό χαρακτήρα. Διαθέτει εμβέλεια έως και 300 χιλιόμετρα με ταχύτητα βλήματος που φτάνει τα 7.5 Μach. Πρόκειται για οπλικό σύστημα το οποίο αποτελεί συμπαραγωγή της ισραηλινής Rafael με την αμερικανική Raytheon.
Το Barak MX της ΙΑΙ αποτελεί ήδη ένα δοκιμασμένο σύστημα το οποίο απέκτησε πρόσφατα και η Κύπρος. Καλύπτει αποστάσεις από 35 έως και 150 χιλιόμετρα ανάλογα με τον πύραυλο, με ύψος αναχαίτισης που φτάνει έως και τα 30 χιλιόμετρα.
Το SPYDER-All in One (Surface-to-air Python and Derby) είναι αυτοκινούμενο μικρής και μεσαίας εμβέλειας σύστημα, το οποίο κατασκευάζεται από την RAFAEL σε συνεργασία με τη ΙΑΙ. Με τους πυραύλους Python-5 και Derby έχει εμβέλεια 20 και 50 χιλιόμετρα αντίστοιχα, ανώτατο υψόμετρο τα 30.000 και 52.000 πόδια αντίστοιχα, ενώ η μέγιστη ταχύτητα των πυραύλων αγγίζει τα 4 Mach.
Το κόστος και οι υπογραφές
Το πρόγραμμα αγγίζει τα 2 δισεκατομμύρια ευρώ με την αναμενόμενη συμφωνία να περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τη συμμετοχή σε σημαντικό ποσοστό της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας με διπλό στόχο, την επιστροφή μέρους του κόστους πίσω στην Ελλάδα αλλά και την δυνατότητα συντήρησης, υποστήριξης και αναβάθμισης εντός συνόρων από εγχώριες εταιρείες και ελληνικά χέρια.
Ήδη έχει αποφασιστεί η ίδρυση Διακλαδικής Αντιαεροπορικής Διοίκησης, η οποία θα έχει την ευθύνη του αντιαεροπορικού «θόλου» και θα υπάγεται, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, απευθείας στο ΓΕΕΘΑ στα πρότυπα της Διοίκησης Ειδικού Πολέμου. Ο διακλαδικός χαρακτήρας είναι απόλυτα επιβεβλημένος, καθώς ο «θόλος», εκτός από τα συστήματα τα οποία θα αποκτηθούν, θα συμπεριλαμβάνει και άλλα οπλικά συστήματα και των τριών Κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων.
Μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2025 αναμένονται αποφάσεις με την ελληνική πλευρά να εξετάζει και άλλες προτάσεις. Η τελική επιλογή θα έχει ως βασικά κριτήρια τις επιχειρησιακές ανάγκες όπως έχουν τεθεί από το ΓΕΕΘΑ, ενώ θα συνεκτιμηθούν οικονομοτεχνικά κριτήρια αλλά και το γεωστρατηγικό «αποτύπωμα» της συμφωνίας.
Η πρόταση για SAMP/T
‘Όπως ήδη έχει αναφέρει το Onalert.gr, το στρατιωτικό επιτελείο έχει στα χέρια του και την πρόταση της EUROSAM, η οποία πάντως φαίνεται να μειονεκτεί τόσο σε επιχειρησιακές δυνατότητες όσο και σε κόστος ενώ δεν είναι δοκιμασμένη όπως τα ισραηλινά συστήματα.
Η πρόταση αναφέρεται στο σύστημα αεράμυνας SAMP/T (Surface-to-Air Missile Platform/Terrain), το οποίο χρησιμοποιεί τους πυραύλους Aster έναντι κάθε απειλής από τον αέρα με προτεραιότητα σε μαχητικά αεροσκάφη, βαλλιστικούς πυραύλους και drones.
Με κόστος ανά συστοιχία περίπου στα 500 εκατομμύρια ευρώ, η κοινοπραξία EUROSAM στην οποία συμμετέχουν οι εταιρείες Thales και MBDA, προφέρει το SAMP/T για το οποίο ήδη έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον και η Τουρκία. Το κόστος αυξάνεται για τη απόκτηση του αναβαθμισμένου SAMP/T New Generation.
Συνολικά 17 συστήματα SAMP/T έχουν παραγγείλει έως τώρα η Γαλλία και η Ιταλία. Το σύστημα μέσω των multi-function ραντάρ GF 300 και KGM HP μπορεί να εντοπίζει στόχους σε ακτίνα 350 χιλιομέτρων και να προχωρά στην αναχαίτιση τους από τα 150 χιλιόμετρα με τους πυραύλους Aster, οι οποίοι αναπτύσσουν ταχύτητα έως και 4.5 Μach.