Τις τελευταίες εβδομάδες – και ιδιαίτερα τις τελευταίες 24 ώρες – η γεωπολιτική εικόνα στην Ανατολική Μεσόγειο αλλάζει με ρυθμό που η Άγκυρα αγωνίζεται πλέον να παρακολουθήσει. Η τελευταία ανάλυση του Ινστιτούτου Πολιτικής της Ουάσινγκτον για την Εγγύς Ανατολή επισημαίνει κάτι που έχει ήδη παρατηρηθεί στην Αθήνα: οι ΗΠΑ μετατοπίζουν το κέντρο βάρους της πολιτικής τους από την Τουρκία στην Ελλάδα, στην Κύπρο & στο Ισραήλ, αναβαθμίζοντας αυτούς τους τρεις παράγοντες σε ένα στρατηγικό τρίγωνο σταθερότητας. Αυτό πηγάζει από την επιδείνωση της αξιοπιστίας της Τουρκίας.
Η επίσκεψη του Φιντάν στην Ουάσινγκτον επιβεβαίωσε ακριβώς αυτό… Παρά τις προσπάθειες της Άγκυρας να παρουσιάσει τη συνάντηση ως «στρατηγικό διάλογο», αμερικανικές πηγές, τις οποίες επικαλείται το AL-Monitor, κάνουν λόγο για μια συζήτηση όπου οι ΗΠΑ απαίτησαν εξηγήσεις για τη διπλή γλώσσα της Τουρκίας: αφενός, παρουσιάζεται ως εγγυήτρια για την κατάπαυση του πυρός στη Γάζα και αφετέρου, υποστηρίζει δυνάμεις που επιδιώκουν να συνεχίσουν να υπονομεύουν τη σταθερότητα.
Η Ουάσινγκτον δεν βλέπει πλέον την Τουρκία ως αξιόπιστο μεσολαβητή και αυτό μπορεί να είναι το πιο σημαντικό σημείο της κατάστασης. Εν τω μεταξύ, η ενεργειακή κινητικότητα της Αθήνας αναδεικνύει το νέο περιφερειακό τοπίο. Η παρουσία τριών Αμερικανών υπουργών, η λειτουργία του προγράμματος 3+1 (Ελλάδα-Κύπρος-Ισραήλ + ΗΠΑ) και η έγκριση των σχεδίων της Exxon στο Ιόνιο Πέλαγος δίνουν πραγματική ώθηση σε έναν ενεργειακό διάδρομο που δεν χρειάζεται την Τουρκία.
Το Bloomberg σημειώνει ότι, για πρώτη φορά, οι ΗΠΑ βλέπουν τη δημιουργία ενός νότιου ενεργειακού διαδρόμου προς την Ευρώπη χωρίς τη μεσολάβηση της Άγκυρας ως «ώριμη» πολιτικά – μια ιδέα που θα ήταν αδιανόητη πριν από λίγα χρόνια. Το Ινστιτούτο της Ουάσινγκτον για την Πολιτική της Εγγύς Ανατολής τονίζει ότι μια τέτοια πρωτοβουλία εμποδίζει την Τουρκία να ενεργήσει μονομερώς και επιτρέπει στην Ευρωπαϊκή Ένωση να έχει λόγο σε θαλάσσια ζητήματα στη Μεσόγειο. Η Τουρκία βρίσκεται παγιδευμένη.
Οι σχέσεις της με το Ισραήλ βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλό επίπεδο. Η «Haaretz» γράφει ότι η Άγκυρα αποκλείστηκε από τη συμμετοχή της την επόμενη μέρα στη Γάζα λόγω των ισχυρών δεσμών της με τη Χαμάς. Η σχέση της με τις ΗΠΑ χαρακτηρίζεται από αμοιβαία δυσπιστία. Και στον ενεργειακό τομέα, η Τουρκία βλέπει έναν νέο διάδρομο να διαμορφώνεται χωρίς τη συμμετοχή της.
Ο γεωπολιτικός χάρτης της περιοχής αλλάζει… όχι μέσω δηλώσεων, αλλά μέσω κινήσεων ισχύος. Και σε αυτόν τον χάρτη, η Ελλάδα βρίσκεται, για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες, στο πλευρό εκείνων που διαμορφώνουν το παιχνίδι, όχι εκείνων στους οποίους επιβάλλεται!