Νέα δεδομένα στην ενεργειακή σκακιέρα της ΝΑ Μεσογείου δημιουργεί η προαναγγελία από τον Κυριάκο Μητσοτάκη (ΑΝΤ1) για σεισμικές έρευνες με στόχο κοιτάσματα φυσικού αερίου στα οικόπεδα δυτικά και νoτιοδυτικά της Κρήτης, αλλά και νοτιοδυτικά της Πελοποννήσου, στα όρια της ελληνικής ΑΟΖ με την Ιταλία. Σύμφωνα με τις πληροφορίες του protothema.gr, το προηγούμενο διάστημα η ΕΔΕΥ, η Ελληνική Εταιρία Διαχείρισης Υδρογονανθράκων, σε συνεργασία με την ExxonMobil που είναι ο ανάδοχος των οικοπέδων, κατήρτισαν έναν φιλόδοξο σχεδιασμό για την αξιοποίηση των πόρων του ελληνικού υπεδάφους, το οποίο πέρασε κάτω από τα ραντάρ.
Το χρονοδιάγραμμα είναι πλέον συγκεκριμένο: τις επόμενες μέρες θα ξεκινήσουν στα εν λόγω οικόπεδα οι σεισμογραφικές έρευνες με ερευνητικά πλοία, μια διαδικασία που μπορεί να διαρκέσει 1-2 μήνες. Αμέσως μετά και με τη συλλογή των δεδομένων, θα τρέξει η διαδικασία να αναδημιουργηθεί η εικόνα του υπεδάφους των περιοχών που ερευνήθηκαν. Μόλις ολοκληρωθεί αυτή η πολύμηνη διαδικασία που μπορεί να πάρει περί τους 6 μήνες, θα ακολουθήσει η διαδικασία προσδιορισμού του αν τα εν λόγω οικόπεδα είναι κατάλληλα για εξόρυξη, η σύνταξη μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων για ερευνητική γεώτρηση και η έναρξη διαγωνιστικής διαδικασίας για τη διενέργεια ερευνητικής γεώτρησης. Σύμφωνα με τις πληροφορίες από την ΕΔΕΥ, αυτό μπορεί να διαρκέσει περί τον έναν χρόνο, μέχρι να ληφθεί οριστική απόφαση. Εφόσον αυτή είναι να προχωρήσουν οι διαδικασίες, οι ερευνητικές γεωτρήσεις μπορούν να ξεκινήσουν το 2025. «Είναι στόχος φιλόδοξος, αλλά εφικτός», υποστηρίζει στο protothema.gr ανώτερη πηγή της ΕΔΕΥ.
Εφόσον οι ερευνητικές γεωτρήσεις πάνε καλά και με δεδομένο ότι ο στόχος για την πραγματοποίησή τους έρχεται πιο μπροστά, η παραγωγή αερίου θα μπορούσε να ξεκινήσει το 2027-2028, σε κάθε περίπτωση εντός λίγων ετών.
Ισχυρή δέσμευση της ExxonMobil
Στην κυβέρνηση εκτιμούν ότι αποφασιστικός παράγοντας για να προχωρήσει η όλη διαδικασία που μπορεί να αποτελέσει σημαντική συνεισφορά στην εξίσωση της ενεργειακής ασφάλειας της χώρας είναι η αποφασιστικότητα της αμερικανικής εταιρίας ExxonMobil να προχωρήσει σε έρευνες και γεωτρήσεις, παρά το γεγονός ότι η γαλλική Total αποχώρησε από την κοινοπραξία και με τα ΕΛΠΕ στο τέλος Απριλίου.
Η ΕΔΕΥ, πάντως, είχε ξεκινήσει να επαναδραστηριοποιείται από τον Φεβρουάριο του 2022, όταν και ξεκίνησε ένα φιλόδοξο πρόγραμμα προσέλκυσης μεγάλων διεθνών επενδυτών για την τόνωση του προγράμματος εξερεύνησης και παραγωγής υδρογονανθράκων. Λίγο μετά, στις αρχές Απριλίου, ο κ. Μητσοτάκης επισκέφθηκε την ΕΔΕΥ και ανακοίνωσε ότι τα εν λόγω έργα αναδεικνύονται σε έργα έργα εθνικής σημασίας, δίνοντας, παράλληλα την εντολή για επιτάχυνση των εργασιών.
«Κλειδί» ήταν επίσης η επίσκεψη του κ. Μητσοτάκη στις ΗΠΑ τον περασμένο Μάιο, καθώς λίγο μετά ακολούθησε επίσκεψη των στελεχών της ΕΔΕΥ που παρουσίασαν τη νέα στρατηγική με το όνομα Υδρογονάνθρακες 2.0. Στο πλαίσιο της νέας στρατηγική της εταιρίας, αναδείχθηκε η συμβατότητα με την ενεργειακή μετάβαση και το ρόλο της Ελλάδας στην ενίσχυση της περιφερειακής και ενδεχομένως της Ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας.
Ενεργειακός κόμβος
Με όλες αυτές τις κινήσεις, η κυβέρνηση θέλει να στείλει το μήνυμα ότι παραμένει πιστή στη στρατηγική αναβάθμισης του γεωπολιτικού και ενεργειακού ρόλου της χώρας και της μετατροπής της σε έναν σύγχρονο ενεργειακό κόμβο στην Αν. Μεσόγειο.
Σε αυτό το μήκος κύματος θα κινηθεί σήμερα και ο Κυριάκος Μητσοτάκης στο Σαρμ Ελ Σεϊχ της Αιγύπτου, όπου συμμετέχει στις εργασίες της Κλιματικής Συνόδου του ΟΗΕ COP 27. Στην παρέμβασή του, ο πρωθυπουργός αναμένεται να υπογραμμίσει ότι στη σημερινή συγκυρία οι ενεργειακές επιλογές θα πρέπει να αντικατοπτρίζουν μία ισορροπία αφενός ανάμεσα στις μακροπρόθεσμες ανάγκες, οι οποίες επιτάσσουν ευρύτατο πράσινο μετασχηματισμό, και αφετέρου τις μεγάλες βραχυπρόθεσμες προκλήσεις που απορρέουν πρωτίστως από τον πόλεμο στην Ουκρανία και επιβάλλουν την μεταβατική αξιοποίηση των ορυκτών καυσίμων για την κάλυψη κρίσιμων οικονομικών και κοινωνικών αναγκών.
Πέραν της τοποθέτησής του στην ολομέλεια της COP27 το μεσημέρι, ο πρωθυπουργός αναμένεται να παραστεί σε εκδήλωση για την πρωτοβουλία για το κλίμα Κύπρου και Αιγύπτου, στην οποία θα παραστεί και ο Αιγύπτιος πρόεδρος κ. Αλ-Σίσι.
«Όπισθεν» στην Αλεξανδρούπολη
Οι νέες ενεργειακές ισορροπίες, αλλά και τα νέα δεδομένα που προκύπτουν ως προς τη γεωστρατηγική θέση της χώρας μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία, πάντως, έφεραν αλλαγή πλάνων και για το Λιμάνι της Αλεξανδρούπολης, του οποίου η διαδικασία ιδιωτικοποίησης πάγωσε. Την Πέμπτη, το ΤΑΙΠΕΔ επρόκειτο να ανοίξει τις δεσμευτικές προσφορές των δύο αμερικανικών συμφερόντων ομίλων που είχαν περάσει στην τελική φάση, ήτοι της κοινοπραξίας INTERNATIONAL PORT INVESTMENTS ALEXANDROUPOLIS, η οποία απαρτίζεται από τις εταιρείες BLACK SUMMIT FINANCIAL GROUP – EUROPORTS-EFA GROUP και ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και της LIBERTY PORT HOLDINGS ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε., θυγατρική της QUINTANA INFRASTRUCTURE & DEVELOPMENT). Μάλιστα, τη μέρα που θα κατατίθεντο οι δεσμευτικές προσφορές, στο λιμάνι της Αλεξανδρούπολης είχε βρεθεί ο Αμερικανός πρέσβης Τζωρτζ Τσούνης. Εκτός διαδικασίας είχε βρεθεί κοινοπραξία, στην οποία ο Όμιλος Κοπελούζου, ενώ δεν είχε καταθέσει πρόταση και ο όμιλος του Ιβάν Σαββίδη.
Η απόφαση ελήφθη, όντως, στο ανώτατο κυβερνητικό επίπεδο, με ενημέρωση ελάχιστων υπουργών, αρμοδίων πρωθυπουργικών συνεργατών και της ηγεσίας του ΤΑΙΠΕΔ. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι εμπλεκόμενοι στην υπόθεση, αλλά και οι ιθύνοντες του λιμανιού έμαθαν την εξέλιξη αρμοδίως χθες το πρωί. Όπως εξηγεί αρμόδια κυβερνητική πηγή, με τη συνειδητοποίηση του ρόλου που μπορεί να παίξει η Αλεξανδρούπολη το επόμενο διάστημα ως ενδιάμεσος διαμετακομιστικός σταθμός, αλλά και ως νατοϊκό ορόσημο, ελήφθη η απόφαση να παγώσει η διαδικασία δρομολόγησης της εκχώρησης του 67% του λιμένος. «Το τρέχον όφελος θα ήταν μικρότερο του δυνητικού», λέει σιβυλλικά αρμόδια πηγή, η οποία διαψεύδει, παράλληλα, τα σενάρια είτε για «ζητήματα» στις χρηματοροές των υποψήφιων αναδόχων είτε για εμπλοκή άλλων επιχειρηματικών συμφερόντων.
«Η αναπτυξιακή δυναμική του λιμανιού μπορεί να εξυπηρετηθεί ακόμα και αν παραμείνει στο Δημόσιο, εφόσον λειτουργεί με συγκεκριμένο προσανατολισμό», λέει η ίδια πηγή. Η εξέλιξη, πάντως, έπεσε ως κεραυνός εν αιθρία, μιας και η ιδιωτικοποίηση προωθείτο εν χορδαίς και οργάνοις.