Η καταστροφική βομβιστική επίθεση αυτοκτονίας στο τζαμί Khadija-tul-Kubra στην Ισλαμαμπάντ στις 6 Φεβρουαρίου 2026, η οποία στοίχισε τη ζωή σε 32 ανθρώπους και άφησε σχεδόν 170 τραυματίες, χρησιμεύει ως ένα ζοφερό κατηγορητήριο για μια πολιτική ασφαλείας που εδώ και καιρό δίνει προτεραιότητα στη γεωπολιτική μόχλευση έναντι της εσωτερικής σταθερότητας.
Ενώ το πακιστανικό κατεστημένο έχει χαρακτηριστικά στραφεί προς ένα καρουζέλ εξωτερικών ενόχων – εναλλάσσοντας ισχυρισμούς για «ινδική διασύνδεση», αφγανική συνενοχή, ακόμη και τις εσωτερικές μηχανορραφίες του Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI) – η διεθνής συναίνεση μεταξύ των περιφερειακών εμπειρογνωμόνων συσπειρώνεται γύρω από μια πιο άβολη αλήθεια.
Η έκρηξη δεν είναι μια μεμονωμένη εισβολή ξένης κακίας, αλλά η προβλέψιμη συγκομιδή μιας στρατηγικής «ανατροφής και παραμέλησης» προς τον εξτρεμισμό που χρονολογείται δεκαετίες πριν. Από την ίδρυσή του, το πακιστανικό στρατιωτικό κατεστημένο έχει θεωρήσει τους μαχητικούς πληρεξουσίους ως όργανα «στρατηγικού βάθους». Από την κινητοποίηση φυλετικών πολιτοφυλακών για την εισβολή στο Κασμίρ τον Οκτώβριο του 1947 έως τη θεσμοθέτηση της εξέγερσης στο Κασμίρ τη δεκαετία του 1990, το κράτος αντάλλαξε σταθερά τη μακροπρόθεσμη ασφάλεια με βραχυπρόθεσμες τακτικές αναταραχές.
Αυτή η κληρονομιά της πατρωνίας είναι πιο ορατή στη συνεχιζόμενη επιβίωση οντοτήτων που έχουν χαρακτηριστεί ως τρομοκρατικές από τον ΟΗΕ, όπως η Λασκάρ-ε-Τάιμπα (LeT) και η Τζάις-ε-Μοχάμεντ (JeM). Παρά τη διεθνή πίεση και τις εποχές της γκρίζας λίστας της FATF, το «βαθύ κράτος» σπάνια έχει προχωρήσει πέρα από τις αισθητικές καταστολές, παρέχοντας συχνά καταφύγιο υψηλού προφίλ σε ηγέτες όπως ο Χαφίζ Σαΐντ και ο Μασούντ Αζχάρ με το πρόσχημα της «προστατευτικής κράτησης».
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, ο ανώτερος διοικητής της Jaish, Ilyas Kashmiri, φέρεται να απευθύνθηκε σε ένα πλήθος, επικαλούμενος τη ρητορική του «Ghazwa-e-Hind» και υπονοώντας ότι ο Αρχηγός του Στρατού, Στρατηγός Asim Munir, θεωρούσε την τρέχουσα αντιπαράθεση με την Ινδία ως ιερό πόλεμο.
Δεν επρόκειτο για μια μυστική συνάντηση σε μια απομακρυσμένη σπηλιά. Ήταν μια χορογραφημένη επίδειξη δύναμης σε μια περιοχή όπου ο στρατός διατηρεί τον απόλυτο έλεγχο.
Αναλυτικά άρθρα από Δυτικούς και Ινδούς παρατηρητές, όπως αυτά του Observer Research Foundation (ORF), σημειώνουν ότι ενώ η «Επιχείρηση Sindoor» – η απάντηση της Ινδίας στις επιθέσεις Pahalgam το 2025 – διέκοψε προσωρινά τις τρομοκρατικές υποδομές, το πακιστανικό κατεστημένο έχει ήδη αρχίσει να χρηματοδοτεί την ανοικοδόμηση αυτών των εγκαταστάσεων.
Οι αναφορές δείχνουν μια αρχική εκταμίευση 4 εκατομμυρίων PKR στο LeT για «ανακούφιση από τις πλημμύρες», ένας ευφημισμός για την ανοικοδόμηση κέντρων διοίκησης και λαιμού.
Όταν ένα κράτος παρέχει τον οικονομικό και φυσικό χώρο σε ομάδες όπως το JeM για να στρατολογούν και να συγκεντρώνουν χρήματα στο Ραβαλκότ, χάνει το δικαίωμα να εκφράσει έκπληξη όταν η ίδια υποδομή ριζοσπαστικοποίησης τελικά στρέφει το βλέμμα της προς τα μέσα.
Η Σιιτική Κατακραυγή: Από τη Συνενοχή στην Εσωτερική Κατάρρευση
Το πλήγμα αυτής της πολιτικής έχει δημιουργήσει μια διασπασμένη κοινωνία όπου η διάκριση μεταξύ «καλών» και «κακών» μαχητών έχει διαλυθεί εντελώς.
Μετά την έκρηξη στο Τζαμί του Ισλαμαμπάντ, ένα βίντεο που έγινε viral κατέγραψε έναν εξέχοντα Σιίτη λόγιο να επιπλήττει δημόσια αξιωματικούς του Πακιστάν. Τα λόγια του -κακά, ωμά και άκαμπτα- αντηχούσαν ένα αυξανόμενο συναίσθημα μεταξύ των περιθωριοποιημένων κοινοτήτων του Πακιστάν.
Κατηγόρησε τον στρατό ότι «καλλιεργεί τους Τακφίρ και το ISIS» ως στρατηγικά εργαλεία, μόνο και μόνο για να δει αυτές τις ίδιες δυνάμεις να «εξαλείφουν γενιές» Πακιστανών Σιιτών.
Αυτή η δημόσια αντιπαράθεση αντιπροσωπεύει ένα κρίσιμο ρήγμα στην εθνική αφήγηση. Για δεκαετίες, το «ghairat» (τιμή) του στρατού ήταν η κόλλα που κρατούσε ενωμένο το κράτος. Τώρα, αυτή η κόλλα αποτυγχάνει.
Διεθνείς αναλυτές όπως ο Michael Kugelman και ο Abdul Sayed έχουν επισημάνει ότι ομάδες όπως το Ισλαμικό Κράτος-Επαρχία του Πακιστάν (ISPP) και το TTP συχνά αντλούν τους στρατιώτες τους από τα ίδια τα σεκταριστικά δίκτυα που το κράτος ανεχόταν προηγουμένως για να αντιμετωπίσει την ινδική επιρροή ή να διατηρήσει τον εγχώριο έλεγχο.
Επιτρέποντας στις εξτρεμιστικές ιδεολογίες να ακμάζουν σε μεντρεσέδες και δημόσιες συγκεντρώσεις, το κατεστημένο έχει δημιουργήσει ένα τέρας που δεν αναγνωρίζει πλέον τον κύριό του.
Ο Μύθος του Ξένου Χεριού
Η άμεση προσπάθεια του πακιστανικού υπουργείου Άμυνας να συνδέσει την έκρηξη της 6ης Φεβρουαρίου με την Ινδία ή τους Αφγανούς Ταλιμπάν θεωρείται όλο και περισσότερο από την παγκόσμια κοινότητα ως μια τακτική αντιπερισπασμού.
Όπως σημειώνουν εκπρόσωποι του Ινδικού Υπουργείου Εξωτερικών (MEA) και περιφερειακοί σχολιαστές, η θεωρία του «ξένου χεριού» είναι ένα κουρασμένο σενάριο που αποσκοπεί στην κάλυψη της συστημικής εσωτερικής αποτυχίας.
Ακόμα και εγχώριοι επικριτές όπως ο Maulana Fazlur Rehman έχουν επισημάνει τον παραλογισμό των ισχυρισμών του κράτους, σημειώνοντας ότι εάν τα σύνορα είναι αρκετά ασφαλή για να σταματήσουν το εμπόριο, θα πρέπει να είναι αρκετά ασφαλή για να σταματήσουν τους μαχητές – εκτός εάν οι μαχητές βρίσκονται ήδη μέσα.
Η πραγματικότητα είναι ότι το Πακιστάν διεξάγει αυτή τη στιγμή έναν πόλεμο σε πολλαπλά μέτωπα, δικής του δημιουργίας. Κατηγορεί τους Αφγανούς Ταλιμπάν ότι παρέχουν καταφύγιο στο TTP, ωστόσο το πακιστανικό κατεστημένο ήταν αυτό που πανηγύρισε την επιστροφή των Ταλιμπάν στην Καμπούλ το 2021 ως νίκη για «στρατηγικό βάθος».
Κατηγορεί το PTI για τις εσωτερικές αναταραχές, ωστόσο έχει χρησιμοποιήσει τον μηχανισμό ασφαλείας για να χειραγωγήσει το πολιτικό τοπίο σε σημείο παράλυσης. Η έκρηξη στο Ισλαμαμπάντ είναι το τελευταίο σημείο δεδομένων σε μια καθοδική πορεία όπου η εμμονή του κράτους με τους περιφερειακούς πληρεξούσιους έχει αφήσει την πρωτεύουσά του ευάλωτη στα ίδια τα «Τακφιρικά» στοιχεία που κάποτε θεωρούσε χρήσιμα.
Η βομβιστική επίθεση στο τζαμί του Ισλαμαμπάντ αποτελεί υπενθύμιση ότι το «στρατηγικό βάθος» είναι μια κούφια έννοια όταν το κράτος δεν μπορεί να εξασφαλίσει την ομοσπονδιακή του πρωτεύουσα. Μέχρι το πακιστανικό κατεστημένο να σταματήσει να βλέπει τους μαχητές ως «περιουσιακά στοιχεία» και να αρχίσει να τους αντιμετωπίζει ως τις υπαρξιακές απειλές που αποτελούν, ο κύκλος της βίας θα συνεχιστεί.
Το αίμα στα χαλιά του τζαμιού Khadija-tul-Kubra δεν είναι απλώς αποτέλεσμα ενός κενού ασφαλείας. είναι το αναπόφευκτο αποτέλεσμα μιας πολιτικής εκατονταετούς φλερτ με τη φωτιά του εξτρεμισμού.