Ένας ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος ενημέρωσε τους κανόνες εμπλοκής για τις αμερικανικές δυνάμεις στην περιοχή. Σύμφωνα με αυτές τις νέες οδηγίες, οι στρατιωτικές μονάδες εξουσιοδοτούνται πλέον να επιτίθενται σε οποιαδήποτε απειλή για αμερικανικά πλοία στο Στενό του Ορμούζ, ιδίως σε σκάφη ταχείας επίθεσης του Σώματος των Ιρανών Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) και σε ιρανικές πυραυλικές συστοιχίες που αποτελούν πιθανούς στόχους.
Η ενημέρωση των Κανόνων Εμπλοκής (ROE) των ΗΠΑ στο Στενό του Ορμούζ, που αναφέρθηκε στις 4 Μαΐου 2026, σηματοδοτεί μια σημαντική κλιμάκωση στη συνεχιζόμενη στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Η σημασία των νέων οδηγιών και η απάντηση του Ιράν:
Η σημασία της αλλαγής των οδηγιών έναρξης πυρός
Οι νέες οδηγίες δίνουν στους διοικητές πεδίου πολύ μεγαλύτερη ελευθερία δράσης από πριν:
Μετάβαση από την άμυνα στην προληπτική επίθεση: Ενώ προηγουμένως οι αμερικανικές δυνάμεις ήταν υποχρεωμένες να περιμένουν σαφή εχθρική ενέργεια (όπως πυρά), τώρα εξουσιοδοτούνται να επιτεθούν σε μια «άμεση απειλή». Αυτό σημαίνει ότι η ανίχνευση εχθρικής πρόθεσης, όπως ταχύπλοα που πλησιάζουν επικίνδυνα ή συστοιχίες πυραύλων που κλειδώνουν σε ένα πλοίο, αποτελεί λόγο επίθεσης.
Προστασία της ελευθερίας της πολιτικής ναυσιπλοΐας: Οι νέοι κανονισμοί αποτελούν μέρος του «Project Freedom» της κυβέρνησης Τραμπ, το οποίο στοχεύει στην εξασφάλιση της διέλευσης εμπορικών πλοίων που έχουν αποκλειστεί στον Κόλπο λόγω του πολέμου.
Σημείωση συγκεκριμένων στόχων: Οι οδηγίες υποδεικνύουν άμεσα τα σκάφη ταχείας επίθεσης του Σώματος των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) και τις πυραυλικές συστοιχίες στις ιρανικές ακτές ως νόμιμους στόχους σε περίπτωση απειλής.
Μήνυμα αποτροπής: Οι ΗΠΑ ξεκαθαρίζουν ότι δεν θα ανεχθούν πλέον τις θαλάσσιες «παρενοχλήσεις» που ήταν συνηθισμένες στο παρελθόν και είναι έτοιμες να χρησιμοποιήσουν τεράστια ισχύ πυρός για να ανοίξουν το μερικώς αποκλεισμένο στενό.
Η απάντηση του Ιράν στις νέες οδηγίες
Το Ιράν απάντησε με σκληρά στρατιωτικά και δηλωτικά μέτρα, ενώ προσπαθούσε να αποκαταστήσει την κυριαρχία του στο Στενό μετά τον θάνατο του Αλί Χαμενεΐ (τον Φεβρουάριο του 2026):
Προειδοποιητικές βολές και στρατιωτικές τριβές: Στις 4 Μαΐου, αναφέρθηκε ότι το Ιράν άνοιξε προειδοποιητικές βολές σε ένα αμερικανικό στρατιωτικό σκάφος που επιχείρησε να εισέλθει στο Στενό και μάλιστα ισχυρίστηκε (προφανώς χωρίς καμία πραγματική βάση εγκεκριμένη από την CENTCOM) ότι είχε χτυπήσει ένα αμερικανικό πλοίο με δύο πυραύλους.
«Νέοι Κανόνες» στο Στενό: Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ένα νέο κανονιστικό πλαίσιο για τη διαχείριση του Στενού υπό την καθοδήγηση του νέου ηγέτη, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ. Σύμφωνα με αυτούς τους κανόνες, κάθε ξένο στρατιωτικό σκάφος απαιτεί προηγούμενη έγκριση και η διέλευση χωρίς συντονισμό θα θεωρείται «παραβίαση της εκεχειρίας».
Μηχανισμός «Τελών Διέλευσης»: Το Ιράν απαίτησε από τα πλοία «εχθρικών» χωρών (των ΗΠΑ και των συμμάχων τους) να καταβάλουν αποζημίωση για πολεμικές ζημιές ως προϋπόθεση για ασφαλή διέλευση.
Διπλωματική οχύρωση: Σε απάντηση στο αμερικανικό ειρηνευτικό σχέδιο, το Ιράν παρουσίασε ένα αντι-σχέδιο 14 σημείων που περιλαμβάνει απαίτηση για πλήρη αποχώρηση των ΗΠΑ από την περιοχή και αναγνώριση της πλήρους ιρανικής κυριαρχίας επί των ναυτιλιακών οδών.
Συμπερασματικά: Η ενημέρωση των κανονισμών για ανοιχτά πυρά συντομεύει την πορεία προς μια ευρεία κλιμάκωση. Ενώ οι ΗΠΑ προσπαθούν να επιβάλουν το άνοιγμα του στενού, το Ιράν βλέπει αυτό ως ευκαιρία να ασκήσει τελική οικονομική και στρατιωτική πίεση για να επιτύχει άρση των κυρώσεων και αποζημίωση.