Η πρόσφατη απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να αφαιρέσει κάθε αναφορά σε «μακεδονική» ταυτότητα και γλώσσα από την έκθεση προόδου για την ένταξη των Σκοπίων στην ΕΕ έχει πυροδοτήσει έντονες αντιδράσεις στα Σκόπια.
Η κίνηση, που προωθήθηκε από το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ) με πρωτοβουλία του Βούλγαρου ευρωβουλευτή Andrei Kovachev, έχει προκαλέσει πολιτική και διπλωματική κρίση, με τον πρωθυπουργό των Σκοπίων, Hristian Mickoski, να εκφράζει οργή και να καταγγέλλει «ταλιμπανικές» μεθόδους.
Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου
Οι τρεις μεγαλύτερες πολιτικές ομάδες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου – το ΕΛΚ, οι Σοσιαλιστές και Δημοκράτες (S&D) και η Renew Europe, που μαζί κατέχουν 399 από τις 720 έδρες – συμφώνησαν να αφαιρέσουν κάθε αναφορά σε «μακεδονική» ταυτότητα και γλώσσα από το σχέδιο της έκθεσης προόδου για τα Σκόπια.
Η απόφαση ελήφθη την Τετάρτη και αναμένεται να επικυρωθεί στην ολομέλεια του Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο στις 8-9 Ιουλίου 2025.
Ο Andrei Kovachev, εισηγητής της πρότασης, υποστήριξε ότι ζητήματα εθνικής ταυτότητας και γλώσσας δεν έχουν θέση σε εκθέσεις προόδου για την ένταξη στην ΕΕ, καθώς προκαλούν διχόνοια.
https://79d739f4ff36c72a552146c0b449decc.safeframe.googlesyndication.com/safeframe/1-0-45/html/container.html
Σε ανάρτησή του στο X, ο Andrei Kovachev έγραψε:
Κατόπιν αιτήματος του ΕΛΚ, οι τρεις μεγαλύτερες πολιτικές ομάδες συμφώνησαν να αφαιρεθούν όλες οι αναφορές σε «μακεδονική» ταυτότητα και γλώσσα από την έκθεση για τα Σκόπια. Τα θέματα αυτά ανοίγουν το κουτί της Πανδώρας και οδηγούν σε διχόνοια.
Η Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων (AFET) είχε αρχικά εγκρίνει, στις 24 Ιουνίου, έκθεση που αναγνώριζε τη «μακεδονική» γλώσσα και ταυτότητα, με 40 ψήφους υπέρ, 19 κατά και 10 αποχές.
Ωστόσο, η απόπειρα του ΕΛΚ να εισαγάγει τον όρο «σύγχρονη» πριν από τις αναφορές απορρίφθηκε.
Τελικά, οι τρεις πολιτικές ομάδες κατέθεσαν γραπτή τροπολογία για την πλήρη αφαίρεση των όρων, η οποία θα συζητηθεί στην ολομέλεια.
Οργή και καταγγελίες από τα Σκόπια
Η απόφαση προκάλεσε την έντονη αντίδραση του πρωθυπουργού των Σκοπίων, Hristian Mickoski, ο οποίος κατηγόρησε τη Βουλγαρία για «ταλιμπανικές» μεθόδους.
«Η μακεδονική ταυτότητα και γλώσσα διαγράφηκαν με τρόπο πρωτοφανή στον 21ο αιώνα», δήλωσε, επιρρίπτοντας ευθύνες σε πρώην αξιωματούχους της χώρας του.
Ο υπουργός Εξωτερικών, Τίμτσο Μουτσούνσκι, χαρακτήρισε την κίνηση «επαίσχυντη» και υπογράμμισε ότι τα Σκόπια δεν θα δεχτούν συμβιβασμούς σε ζητήματα ταυτότητας.
«Είναι απογοητευτικό να βλέπουμε τέτοιες αντιευρωπαϊκές συμπεριφορές από κράτος-μέλος της ΕΕ», τόνισε, επισημαίνοντας την απουσία ευρωβουλευτών από τη χώρα του για την υπεράσπιση των συμφερόντων της.
Ιστορικό και διπλωματικές εντάσεις
Η Βουλγαρία εδώ και χρόνια εμποδίζει την πρόοδο των ενταξιακών διαπραγματεύσεων των Σκοπίων με την ΕΕ, απαιτώντας συνταγματικές αλλαγές που θα αναγνωρίζουν τη βουλγαρική μειονότητα στη χώρα.
Η Σόφια υποστηρίζει ότι η γλώσσα και η ταυτότητα των Σκοπίων έχουν βουλγαρικές ρίζες και δεν προϋπήρχαν του 1945, όταν η περιοχή ενσωματώθηκε στη Γιουγκοσλαβία.
Αντίθετα, η κυβέρνηση των Σκοπίων επιμένει ότι η ταυτότητα και η γλώσσα της είναι ξεχωριστές και υφίστανται εδώ και αιώνες.
Η άρνηση του Hristian Mickoski να προχωρήσει σε συνταγματικές τροποποιήσεις, παρά τις πιέσεις από τις Βρυξέλλες και τη Σόφια, περιπλέκει περαιτέρω την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας.
Νέες προκλήσεις με τον όρο «Μακεδονία»
Ο Hristian Mickoski προχώρησε σε νέες προκλητικές δηλώσεις, αποφεύγοντας τον γεωγραφικό προσδιορισμό «Βόρεια» και αναφερόμενος στη χώρα του ως «Μακεδονία». Σε πρόσφατη ομιλία του δήλωσε:
«Η ώρα της Μακεδονίας έρχεται. Χτίζουμε τα θεμέλια της αλλαγής».
Η κίνηση αυτή θεωρείται παραβίαση της Συμφωνίας των Πρεσπών, που καθορίζει τη χρήση του όρου «Βόρεια Μακεδονία», και θα έπρεπε να εντείνει τις διπλωματικές εντάσεις με την Ελλάδα και άλλες χώρες.
Βέβαια, η Ελλάδα έχει άλλα να ασχοληθεί…
Η αφαίρεση των αναφορών σε «μακεδονική» ταυτότητα και γλώσσα από την έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αποτελεί σημείο καμπής στις σχέσεις των Σκοπίων με την ΕΕ. Ενώ η χώρα παραμένει προσηλωμένη στις μεταρρυθμίσεις, η επιμονή σε ζητήματα ταυτότητας και οι προκλητικές δηλώσεις του Hristian Mickoski απειλούν να καθυστερήσουν περαιτέρω την ενταξιακή της πορεία.