Πιέσεις για τη συνέχιση του πολέμου κατά του Ιράν φέρεται ότι ασκεί ο πρίγκιπας διάδοχος και της Σαουδικής Αραβίας πρίγκιπας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν στον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, αναφέρει δημοσίευμα των New York Times.
Ο ντε φάκτο ηγέτης της Σαουδικής Αραβίας φέρεται να υποστηρίζει ότι η στρατιωτική εκστρατεία ΗΠΑ – Ισραήλ αποτελεί «ιστορική ευκαιρία» για την αναμόρφωση της Μέσης Ανατολής, σύμφωνα με άτομα που έχουν ενημερωθεί από Αμερικανούς αξιωματούχους σχετικά με τις συνομιλίες.
Σε σειρά επαφών την τελευταία εβδομάδα, ο πρίγκιπας Μοχάμεντ φέρεται να μετέφερε στον Τραμπ ότι θα πρέπει να επιμείνει στην προσπάθεια αποδυνάμωσης της κυβέρνησης του Ιράν. Ο ίδιος θεωρεί ότι το Ιράν αποτελεί μακροπρόθεσμη απειλή για τις χώρες του Κόλπου, η οποία μπορεί να εξαλειφθεί μόνο μέσω αλλαγής του καθεστώτος στην Τεχεράνη.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου θεωρεί επίσης το Ιράν μακροπρόθεσμη απειλή. Ωστόσο, αναλυτές εκτιμούν ότι το Ισραήλ πιθανότατα θα θεωρούσε επιτυχία ένα αποδυναμωμένο ιρανικό κράτος που θα είναι απασχολημένο με εσωτερικές αναταραχές. Από την άλλη, η Σαουδική Αραβία εκτιμά ότι ένα αποσταθεροποιημένο Ιράν θα αποτελούσε σοβαρή και άμεση απειλή για την ασφάλειά της.
Ανησυχία για μεγαλύτερες επιθέσεις
Παράλληλα, υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι τόσο στη Σαουδική Αραβία όσο και στις ΗΠΑ εκφράζουν ανησυχίες ότι, σε περίπτωση παράτασης της σύγκρουσης, το Ιράν ενδέχεται να εξαπολύσει ακόμη πιο ισχυρές επιθέσεις σε σαουδαραβικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, ενώ οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να εμπλακούν σε έναν ατέρμονο πόλεμο.
Δημοσίως, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει κάνει αντικρουόμενες δηλώσεις, είτε αφήνοντας να εννοηθεί ότι ο πόλεμος θα μπορούσε να λήξει σύντομα, είτε αφήνοντας να εννοηθεί ότι θα υπάρξει κλιμάκωση. Τη Δευτέρα, σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ανέφερε ότι υπήρξαν «παραγωγικές συνομιλίες για πλήρη επίλυση των εχθροπραξιών», αν και το Ιράν διέψευσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις.
Οι συνέπειες του πολέμου για την οικονομία και την εθνική ασφάλεια της Σαουδικής Αραβίας είναι ιδιαίτερα σημαντικές. Επιθέσεις με drones και πυραύλους από το Ιράν, ως απάντηση στην αμερικανοϊσραηλινή επίθεση, έχουν ήδη προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στην αγορά πετρελαίου.
Τι αναφέρει η κυβέρνηση της Σαουδικής Αραβίας
Σαουδαραβικές αρχές απέρριψαν τον ισχυρισμό ότι ο πρίγκιπας πιέζει για συνέχιση του πολέμου. Όπως υποστηρίζουν, το βασίλειο υποστηρίζει μια ειρηνική επίλυση της σύγκρουσης και διατηρεί στενή επικοινωνία με την αμερικανική κυβέρνηση.
«Πρωταρχικό μας μέλημα είναι να προστατεύσουμε τον πληθυσμό και τις πολιτικές υποδομές από τις καθημερινές επιθέσεις», ανέφερε η κυβέρνηση της Σαουδικής Αραβίας και κατηγόρησε το Ιράν ότι επιλέγει επικίνδυνη κλιμάκωση αντί για σοβαρές διπλωματικές λύσεις.
Ο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, με ισχυρή επιρροή στον Τραμπ, φέρεται να υποστήριξε ακόμη και το ενδεχόμενο ανάπτυξης στρατευμάτων στο Ιράν για την κατάληψη ενεργειακών υποδομών και την αποδυνάμωση της κυβέρνησης΄
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο στρατιωτικής επιχείρησης για την κατάληψη του νησιού Kharg, βασικού κόμβου πετρελαϊκών υποδομών του Ιράν, μια επιχείρηση που θα θεωρούνταν ιδιαίτερα επικίνδυνη.
Σοβαρά προβλήματα από το Στενό του Ορμούζ
Η στάση της Σαουδικής Αραβίας επηρεάζεται τόσο από πολιτικούς όσο και από οικονομικούς παράγοντες. Από την έναρξη του πολέμου, οι ιρανικές επιθέσεις έχουν επηρεάσει σοβαρά τη λειτουργία του Στενού του Ορμούζ, από το οποίο διέρχεται η πλειονότητα των εξαγωγών πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας, των ΗΑΕ και του Κουβέιτ.
Παρότι οι χώρες αυτές διαθέτουν εναλλακτικούς αγωγούς, οι υποδομές αυτές έχουν επίσης δεχθεί επιθέσεις.
Αναλυτές εκτιμούν ότι ο πρίγκιπας Μοχάμεντ, αν και αρχικά επιθυμούσε να αποφύγει μια πολεμική σύγκρουση, ανησυχεί ότι μια πρόωρη αποχώρηση των ΗΠΑ θα άφηνε τη Σαουδική Αραβία και την ευρύτερη περιοχή αντιμέτωπες με ένα ενισχυμένο Ιράν. Στο συγκεκριμένο σενάριο, μία ημιτελής στρατιωτική επιχείρηση θα μπορούσε να οδηγήσει σε συχνές ιρανικές επιθέσεις. Παράλληλα, η Τεχεράνη θα διατηρούσε τη δυνατότητα να διακόπτει κατά διαστήματα τη διέλευση πλοίων από το Στενό του Ορμούζ.
«Οι σαουδαραβικές αρχές θέλουν να τελειώσει ο πόλεμος, αλλά έχει σημασία και ο τρόπος που θα τελειώσει», δήλωσε η αναλύτρια Γιασμίν Φαρούκ από το International Crisis Group.
Πλήγματα σε διυλιστήρια και διπλωματικές εγκαταστάσεις
Η Σαουδική Αραβία διαθέτει σημαντικό αριθμό αντιαεροπορικών συστημάτων Patriot για την αναχαίτιση επιθέσεων κατά πετρελαϊκών εγκαταστάσεων και πόλεων, όμως οι διαθέσιμοι πύραυλοι αναχαίτισης είναι περιορισμένοι παγκοσμίως.
Από την έναρξη της σύγκρουσης έχουν σημειωθεί πλήγματα σε διυλιστήρια και σε διπλωματικές εγκαταστάσεις, ενώ θραύσματα από αναχαιτισμένους πυραύλους έχουν προκαλέσει θύματα μεταξύ αλλοδαπών εργαζομένων.
Αναλυτές εκτιμούν ότι ο πρίγκιπας διάδοχος ενδέχεται να βλέπει τον πόλεμο ως ευκαιρία για την ενίσχυση της επιρροής της Σαουδικής Αραβίας στη Μέση Ανατολή, θεωρώντας ότι η χώρα του μπορεί να προστατευτεί ακόμη και σε περίπτωση παρατεταμένης σύγκρουσης.
Παράλληλα, ο Τραμπ έχει εκφράσει ανησυχίες για τις επιπτώσεις των υψηλών τιμών πετρελαίου στην οικονομία, με τον Σαουδάραβα ηγέτη να εκτιμά ότι οι αναταράξεις θα είναι προσωρινές.
Οικονομολόγοι, ωστόσο, εμφανίζονται επιφυλακτικοί ως προς την ταχεία ανάκαμψη της αγοράς πετρελαίου, καθώς η Σαουδική Αραβία δεν μπορεί να καλύψει πλήρως τις απώλειες που προκαλεί ο περιορισμός της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ.
Ο κίνδυνος για τα οικονομικά σχέδια του μπιν Σαλμάν
Ο παρατεταμένος πόλεμος ενδέχεται να θέσει σε κίνδυνο και τα φιλόδοξα οικονομικά σχέδια του πρίγκιπα Μοχάμεντ για τη μετατροπή της Σαουδικής Αραβίας σε παγκόσμιο επιχειρηματικό κέντρο έως το 2030, καθώς απαιτείται σταθερό περιβάλλον για την προσέλκυση επενδύσεων και τουρισμού.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας, Φαϊζάλ μπιν Φαρχάν, δήλωσε ότι βασική προτεραιότητα της χώρας είναι να σταματήσουν οι επιθέσεις κατά της Σαουδικής Αραβίας και των γειτονικών χωρών.
«Θα χρησιμοποιήσουμε κάθε διαθέσιμο μέσο, πολιτικό, οικονομικό και διπλωματικό, για να τερματιστούν αυτές οι επιθέσεις», ανέφερε.