Η τουρκική κυβέρνηση φαίνεται να προχωρά σε ένα νέο διπλωματικό βήμα στην Ανατολική Μεσόγειο, με τον τουρκικό Τύπο να προαναγγέλλει την προετοιμασία συμφωνίας θαλάσσιας δικαιοδοσίας με τη Συρία. Η κίνηση αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διμερών συμφωνιών, όπως εκείνη με τη Λιβύη, που ενισχύουν τις τουρκικές διεκδικήσεις στην περιοχή.
Η φιλοκυβερνητική εφημερίδα Τουρκιγέ παρουσιάζει την ενδεχόμενη συμφωνία ως συνέχεια της τουρκο-λιβυκής συμφωνίας, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για μια νέα «έκπληξη» προς την Ελλάδα. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, «η Τουρκία έχει ετοιμάσει άλλη μια έκπληξη για τους Έλληνες, οι οποίοι δεν έχουν συνέλθει από το σοκ της συμφωνίας με τη Λιβύη εδώ και πέντε χρόνια». Η εφημερίδα αναφέρει ότι έχουν ξεκινήσει οι διαδικασίες για μια συμφωνία αδειοδότησης της ναυσιπλοΐας με τη Συρία, η οποία, όπως σημειώνεται, θα ενισχύσει τη θέση της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο και θα προστατεύσει τα συμφέροντα της λεγόμενης «Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου».
Η ρητορική περί «προστασίας συμφερόντων» και «εθνικής κυριαρχίας» επεκτείνεται και στο κατεχόμενο βόρειο τμήμα της Κύπρου, ενισχύοντας το αφήγημα περί νομιμοποίησης της παρουσίας της Άγκυρας στην περιοχή μέσω της «ΤΔΒΚ».
Απάντηση Φιντάν στην Ε.Ε.: «Καμία δέσμευση για αποφυγή συμφωνίας με τη Συρία»
Ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν διέψευσε δηλώσεις της Ύπατης Εκπροσώπου της Ε.Ε. για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής, Κάγια Κάλας, η οποία φέρεται να υποστήριξε ότι η Άγκυρα έχει δεσμευτεί να μην προχωρήσει σε συμφωνία ΑΟΖ με τη Συρία.
Ο Φιντάν δήλωσε χαρακτηριστικά:
«Οι ισχυρισμοί της Κάγια Κάλας […] ότι “έχει αναληφθεί δέσμευση από την Τουρκία ότι δεν θα υπογράψει συμφωνία ΑΟΖ με τη Συρία” δεν ανταποκρίνονται στην αλήθεια».
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι τα όρια θαλάσσιας δικαιοδοσίας μεταξύ Τουρκίας και Συρίας, πέραν των πλευρικών ορίων και των χωρικών υδάτων, δεν έχουν ακόμη καθοριστεί. Τόνισε επίσης ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει δικαίωμα παρέμβασης σε μια πιθανή συμφωνία μεταξύ δύο κυρίαρχων κρατών.
Σε εξέλιξη οι τεχνικές και διπλωματικές διεργασίες
Η εφημερίδα Γενί Σαφάκ αποκαλύπτει ότι βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη τεχνικές και διπλωματικές διεργασίες μεταξύ Άγκυρας και Δαμασκού, με στόχο τον καθορισμό των θαλάσσιων ζωνών πέραν των υφιστάμενων χωρικών υδάτων.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, «με τη νέα εποχή στη Συρία, η Τουρκία έχει δρομολογήσει μια σημαντική διπλωματική διαδικασία σχετικά με τις περιοχές θαλάσσιας δικαιοδοσίας στην Ανατολική Μεσόγειο». Οι προετοιμασίες αυτές, όπως αναφέρεται, συνεχίζονται μεταξύ των αρμόδιων θεσμικών οργάνων, με προτεραιότητα την προστασία των αμοιβαίων δικαιωμάτων και συμφερόντων.
Η υφαλοκρηπίδα του 2020 ως νομικό υπόβαθρο
Η τουρκική στρατηγική συνεχίζει να βασίζεται στη μονομερή ανακήρυξη των τουρκικών ορίων υφαλοκρηπίδας, όπως αυτά κοινοποιήθηκαν στα Ηνωμένα Έθνη το 2020. Όπως προκύπτει από απαντήσεις του τουρκικού ΥΠΕΞ σε κοινοβουλευτικές ερωτήσεις, η Άγκυρα επιδιώκει διμερείς διαπραγματεύσεις με τις γειτονικές χώρες, στη βάση «δίκαιων αρχών» και χωρίς εξωτερικές παρεμβάσεις.
Η Γενί Σαφάκ σημειώνει:
«Στόχος της Τουρκίας είναι, διατηρώντας ανοιχτούς τους διαύλους συνεργασίας και διαλόγου στη βάση της σταθερότητας με τις χώρες της περιοχής, να καθορίσει τα όρια της θαλάσσιας δικαιοδοσίας με δίκαιο τρόπο».