Σύμφωνα με Ευρωπαίους διπλωμάτες και Αμερικανό αξιωματούχο του Πενταγώνου που επικαλείται το Politico, το σχέδιο περιλαμβάνει αξιολόγηση της συνεισφοράς των κρατών-μελών στη Συμμαχία και την κατάταξή τους σε κατηγορίες. Η επεξεργασία του έγινε ενόψει της πρόσφατης επίσκεψης του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, στην Ουάσιγκτον.
Politico: Λίστα με «καλούς» και «κακούς» συμμάχους εντός ΝΑΤΟ έχει καταρτίσει ο Λευκός Οίκος
Η πρωτοβουλία αποτελεί ακόμη ένα δείγμα της πρόθεσης του Τραμπ να υλοποιήσει τις απειλές του κατά συμμάχων που δεν ευθυγραμμίζονται με τις αμερικανικές επιλογές, ασκώντας επιπλέον πίεση στη Συμμαχία, η οποία έχει ήδη δοκιμαστεί από παρεμβάσεις όπως η πρόταση για προσάρτηση της Γροιλανδίας ή η απειλή πλήρους αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ.
Ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ είχε ήδη από τον Δεκέμβριο προϊδεάσει για τη λογική αυτή, σημειώνοντας ότι «οι σύμμαχοι που συμβάλλουν ουσιαστικά, όπως το Ισραήλ, η Νότια Κορέα, η Πολωνία και τα κράτη της Βαλτικής, θα απολαμβάνουν ιδιαίτερης μεταχείρισης», ενώ όσοι δεν ανταποκρίνονται «θα αντιμετωπίζουν συνέπειες».
Ασαφή τα οφέλη για τους «καλούς» και οι «κυρώσεις» για τους «κακούς»
Οι λεπτομέρειες του σχεδίου παραμένουν ασαφείς, ενώ δεν έχει διευκρινιστεί ποια θα είναι τα πιθανά «οφέλη» ή οι «κυρώσεις». Όπως σημειώνουν διπλωματικές πηγές, μια πιθανή επιλογή θα ήταν η αναδιάταξη αμερικανικών στρατευμάτων στην Ευρώπη, αν και κάτι τέτοιο θα είχε σημαντικό κόστος και επιχειρησιακές δυσκολίες.
Εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου τόνισε ότι οι ΗΠΑ «έχουν στηρίξει διαχρονικά τους συμμάχους τους», αλλά δεν έλαβαν αντίστοιχη στήριξη στην επιχείρηση «Epic Fury», προειδοποιώντας ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες θα θυμούνται».
Στο πλαίσιο αυτό, χώρες όπως η Ρουμανία και η Πολωνία εκτιμάται ότι θα μπορούσαν να ευνοηθούν, καθώς διατηρούν καλές σχέσεις με την Ουάσιγκτον και έχουν συμβάλει ενεργά στις στρατιωτικές επιχειρήσεις ή φιλοξενούν αμερικανικές δυνάμεις.
Αντίθετα, χώρες όπως η Ισπανία, αλλά και σύμμαχοι όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία, φέρονται να μην ανταποκρίθηκαν πλήρως στα αιτήματα των ΗΠΑ, είτε απορρίπτοντας είτε καθυστερώντας τη στήριξή τους.
Το σχέδιο θα μπορούσε να οδηγήσει σε διαφοροποίηση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας, κοινών ασκήσεων ή πωλήσεων οπλικών συστημάτων, ανάλογα με τη στάση κάθε χώρας.
Ωστόσο, η προσέγγιση αυτή προκαλεί αντιδράσεις ακόμη και εντός των ΗΠΑ. Ο γερουσιαστής Ρότζερ Γουίκερ προειδοποίησε ότι «δεν βοηθά όταν οι αμερικανικές ηγεσίες μιλούν απαξιωτικά για τις συμμαχίες», υπογραμμίζοντας τα πολιτικά και στρατηγικά οφέλη τους.
Αναλυτές εκφράζουν επίσης αμφιβολίες για το κατά πόσο η αμερικανική κυβέρνηση μπορεί να διαχειριστεί μια ακόμη κρίση στις σχέσεις με την Ευρώπη, ενώ ο πόλεμος συνεχίζεται, επισημαίνοντας ότι ενδεχόμενη κλιμάκωση εντός του ΝΑΤΟ θα μπορούσε να αποδυναμώσει περαιτέρω τη Συμμαχία.
«Ο Τραμπ και η ομάδα του προσπαθούν να βγουν από το αδιέξοδο που οι ίδιοι δημιούργησαν», δήλωσε ο Τζόελ Λιναϊνμάκι, Φινλανδός πρώην αξιωματούχος που εργάστηκε για την ένταξη της χώρας στο ΝΑΤΟ το 2023. «Πιθανότατα η κυβέρνηση δεν έχει τη δυνατότητα να ανοίξει ένα ακόμη εχθρικό μέτωπο με την Ευρώπη, όσο συνεχίζεται ο πόλεμος».
Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει σχέδιο αναδιάταξης αμερικανικών στρατευμάτων εντός του ΝΑΤΟ, με στόχο να «τιμωρηθούν» χώρες που θεωρεί ότι δεν υποστήριξαν επαρκώς τις ΗΠΑ και το Ισραήλ στον πόλεμο με το Ιράν, σύμφωνα με αξιωματούχους της αμερικανικής διοίκησης, που επικαλείται η Wall Street Journal.
Το σχέδιο προβλέπει τη μεταφορά αμερικανικών στρατευμάτων από κράτη-μέλη της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας που κρίθηκαν «μη συνεργάσιμα» κατά τη διάρκεια της πολεμικής επιχείρησης κατά του Ιράν προς χώρες που επέδειξαν μεγαλύτερη στήριξη στην αμερικανική στρατιωτική εκστρατεία -μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, σύμφωνα με το αμερικανικό δημοσίευμα.
Η πρόταση απέχει σημαντικά από τις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για πλήρη αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, κάτι που δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου.
Στρατηγική αναβάθμιση της Ελλάδας με ”υπογραφή” Τραμπ: Βάσεις των ΗΠΑ ”μετακομίζουν” στην χώρα μας
Ενα υπό διαμόρφωση σχέδιο στον Λευκό Οίκο για την ανακατανομή αμερικανικών στρατευμάτων στην Ευρώπη, ως απάντηση στην ανεπαρκή, όπως θεωρεί η κυβέρνηση Τραμπ, στήριξη ορισμένων συμμάχων κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν ενδέχεται να μεταβάλει τις εσωτερικές ισορροπίες στο ΝΑΤΟ και να αναδείξει την Ελλάδα σε έναν από τους βασικούς ωφελημένους μιας τέτοιας αναδιάταξης.
Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, η πρόταση προβλέπει τη μεταφορά δυνάμεων από χώρες-μέλη της Συμμαχίας που κρίθηκαν «μη συνεργάσιμες» προς εκείνες που θεωρούνται πιο πρόθυμες να στηρίξουν τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Αν και το σχέδιο παραμένει σε πρώιμο στάδιο, έχει ήδη κυκλοφορήσει μεταξύ ανώτερων κυβερνητικών στελεχών και συγκαταλέγεται στις επιλογές που εξετάζει ο Λευκός Οίκος για να ασκήσει πίεση στους Ευρωπαίους συμμάχους.
Η πρόταση απέχει αισθητά από τις κατά καιρούς απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για πλήρη αποχώρηση των Ηνωμένων Πολιτειών από το ΝΑΤΟ, κάτι που δεν μπορεί να συμβεί χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου. Ωστόσο, αποτυπώνει με σαφήνεια το διευρυνόμενο ρήγμα ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και ορισμένες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, μετά την απόφαση του Αμερικανού Προέδρου να εμπλέξει τις ΗΠΑ στον πόλεμο με το Ιράν.
Για την Ελλάδα, η συζήτηση αυτή αποκτά ξεχωριστή σημασία. Η χώρα μας αναφέρεται, μαζί με την Πολωνία, τη Ρουμανία και τη Λιθουανία, ως πιθανός αποδέκτης μεγαλύτερης αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας. Η αναφορά αυτή δεν είναι τυχαία. Αντανακλά μια ευρύτερη αμερικανική ανάγνωση, σύμφωνα με την οποία ορισμένα κράτη της ανατολικής πτέρυγας ή της ανατολικής Μεσογείου αποδείχθηκαν πιο πρόθυμα να διευκολύνουν ή τουλάχιστον να μην παρεμποδίσουν τις αμερικανικές επιχειρήσεις.