Από το τέλος του πολέμου Kargil το 1999, η Ινδία αντιμετωπίζει την πραγματικότητα ενός πιθανού σεναρίου πολέμου δύο μετώπων που θα περιλαμβάνει το Πακιστάν στα δυτικά και την Κίνα στα βόρεια. Το Πακιστάν, με τη βοήθεια της Κίνας, επέκτεινε γρήγορα το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του, αλλάζοντας σημαντικά την ισορροπία ασφαλείας στη Νότια Ασία.
Για την Ινδία, η οποία είχε ήδη αντιμετωπίσει αιφνιδιαστικές εισβολές στο Kargil και είχε γίνει μάρτυρας της στρατιωτικής ενοποίησης της Κίνας στο Θιβέτ, η ανάγκη για ένα προηγμένο και αξιόπιστο σύστημα βαλλιστικής πυραυλικής άμυνας (BMD) κατέστη κρίσιμη.
Ήταν κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου που το Νέο Δελχί στράφηκε στο Ισραήλ, έναν αξιόπιστο αμυντικό εταίρο, για το πρωτοποριακό σύστημα πυραυλικής άμυνας Arrow-2. Ωστόσο, η συμφωνία μπλοκαρίστηκε απότομα από τις Ηνωμένες Πολιτείες, υπογραμμίζοντας τα γεωπολιτικά όρια της αμυντικής διπλωματίας της Ινδίας κατά τη διάρκεια εκείνης της εποχής.
Το σύστημα αναχαίτισης Arrow-2, που αναπτύχθηκε από κοινού από την Israel Aerospace Industries και την Υπηρεσία Πυραυλικής Άμυνας των ΗΠΑ, σχεδιάστηκε για να εξουδετερώνει βαλλιστικούς πυραύλους μικρού και μεσαίου βεληνεκούς σε απόσταση έως 300 χλμ. Η Ινδία θεωρούσε αυτό το σύστημα ζωτικής σημασίας για την αντιμετώπιση της πυραυλικής απειλής του Πακιστάν. Το Ισραήλ ήταν πρόθυμο να πουλήσει την πλατφόρμα, αλλά επειδή η Ουάσινγκτον είχε δικαιώματα κοινής ιδιοκτησίας επί της τεχνολογίας, η μεταφορά δεν μπορούσε να προχωρήσει χωρίς τη ρητή έγκριση των ΗΠΑ.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, με το πρόσχημα ότι η Ινδία δεν ήταν τότε συμβαλλόμενο μέρος στο Καθεστώς Ελέγχου Τεχνολογίας Πυραύλων (MTCR), άσκησαν βέτο στην πώληση. Η Ουάσινγκτον υποστήριξε περαιτέρω ότι μια τέτοια προηγμένη μεταφορά στη Νότια Ασία θα τροφοδότησε την περιφερειακή αστάθεια, αν και στην πράξη, το Πακιστάν συνέχισε την ενίσχυση των πυραύλων του με αδιάλειπτη κινεζική βοήθεια. Αυτό όχι μόνο αποκάλυψε μια αντίφαση στην αμερικανική πολιτική απέναντι στη Νότια Ασία, αλλά και μετέδωσε στην Ινδία ότι οι περιορισμοί των ΗΠΑ συχνά έγειραν την πλάστιγγα υπέρ του Πακιστάν.
Η επίσημη άρνηση των ΗΠΑ για τη μεταφορά του Arrow-2 το 2002 σηματοδότησε ένα σημείο καμπής στην αμυντική στρατηγική της Ινδίας. Αντί να βασίζεται υπερβολικά σε εξωτερικούς προμηθευτές, το Νέο Δελχί έστρεψε τον Οργανισμό Έρευνας και Ανάπτυξης Άμυνας (DRDO) προς τη δημιουργία εγχώριων λύσεων.
Αυτό το κίνητρο οδήγησε άμεσα στο φιλόδοξο Ινδικό Πρόγραμμα Άμυνας Βαλλιστικών Πυραύλων, το οποίο εξελίχθηκε σε πολλαπλές φάσεις. Στη Φάση 1, η Ινδία ανέπτυξε τους αναχαιτιστές Prithvi Air Defense (PAD) και Advanced Air Defense (AAD), ικανούς να πλήξουν εισερχόμενους πυραύλους σε εξωατμοσφαιρικά και ενδοατμοσφαιρικά στρώματα, αντίστοιχα.
Μέχρι το 2016, το DRDO είχε σημειώσει αξιοσημείωτη επιτυχία, γεγονός που οδήγησε στην έναρξη της Φάσης 2, όπου οι αναχαιτιστές πυραύλων όπως το AD-1 και το AD-2 σχεδιάστηκαν για πιο απαιτητικές απειλές, συμπεριλαμβανομένων βαλλιστικών πυραύλων μεσαίου βεληνεκούς και υπερηχητικών βλημάτων. Οι επιτυχημένες δοκιμές του AD-1 τον Νοέμβριο του 2022 παρείχαν στην Ινδία τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει απειλές πέραν των 5.000 χλμ., αντανακλώντας τεχνολογικά επιτεύγματα παγκόσμιας κλάσης.
Το πρόγραμμα της Ινδίας ωρίμασε σε μια αμυντική ασπίδα δύο επιπέδων “χτύπημα για να σκοτώσει”, που καλύπτει κρίσιμες πόλεις και στρατιωτικές εγκαταστάσεις, εξασφαλίζοντας πολύ μεγαλύτερη ανθεκτικότητα έναντι πυραυλικών επιθέσεων. Η προτεινόμενη μελλοντική εξέλιξη, που αναφέρεται ως Sudarshan Chakra Sky Shield, προβλέπει ένα ακόμη πιο ολοκληρωμένο εθνικό αμυντικό δίκτυο, πιθανώς ανταγωνιστικό των υπαρχόντων παγκόσμιων συστημάτων πυραυλικής άμυνας.
Παρά αυτά τα αυτοδύναμα βήματα, η επιρροή των ΗΠΑ στη διαμόρφωση των αμυντικών επιλογών της Ινδίας συνεχίζεται. Ιστορικά, η Ουάσινγκτον έχει επιδείξει απροθυμία στη μεταφορά ευαίσθητων τεχνολογιών επιτήρησης και αεράμυνας στην Ινδία — για παράδειγμα, απέκλεισε την πώληση του συστήματος Falcon AWACS επικαλούμενη την περιφερειακή σταθερότητα. Σε απάντηση, η Ινδία στράφηκε στη Ρωσία, η οποία υπήρξε ένας ισχυρός και μη περιοριστικός αμυντικός εταίρος, προμηθεύοντας συστήματα όπως το σύστημα πυραυλικής άμυνας S-400, πυρηνικά υποβρύχια και προηγμένα μαχητικά.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια, ειδικά υπό τις αμερικανικές κυβερνήσεις που επικεντρώθηκαν στην αντιμετώπιση της Ρωσίας παγκοσμίως, η Ουάσινγκτον έχει εργαστεί για να αποτρέψει την Ινδία από την προμήθεια ρωσικού εξοπλισμού χρησιμοποιώντας μέσα όπως ο Νόμος για την Αντιμετώπιση των Αντιπάλων της Αμερικής μέσω Κυρώσεων (CAATSA). Η συνεχιζόμενη αγορά ρωσικού αργού πετρελαίου και αμυντικών πλατφορμών από την Ινδία σε προσιτές τιμές έχει ενοχλήσει περαιτέρω τμήματα της ηγεσίας των ΗΠΑ, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της προεδρίας του Ντόναλντ Τραμπ, η οποία έδωσε έμφαση στη συναλλακτική διπλωματία και στις πολιτικές «Η Αμερική πρώτα».
Τελικά, οι αμερικανικές προσπάθειες να περιορίσουν τη στρατηγική αυτονομία της Ινδίας στην απόκτηση όπλων από το Ισραήλ και τη Ρωσία είχαν ανάμεικτα αποτελέσματα. Από τη μία πλευρά, τέτοιοι περιορισμοί προκάλεσαν άμεσα πισωγυρίσματα στην απόκτηση δυνατοτήτων από την Ινδία, όπως φαίνεται με το Arrow-2.
Από την άλλη πλευρά, αυτές οι ίδιες ενέργειες ενίσχυσαν έμμεσα τη δέσμευση της Ινδίας για ιθαγενοποίηση και αυτάρκεια, οδηγώντας στην άνοδο μιας αξιόπιστης εγχώριας αρχιτεκτονικής πυραυλικής άμυνας που πλέον ανταγωνίζεται μερικά από τα πιο προηγμένα συστήματα στον κόσμο.
Τα διπλά μέτρα και σταθμά της Ουάσινγκτον —το να εμποδίζει τις νόμιμες αμυντικές ανάγκες της Ινδίας, ενώ παράλληλα να παραβλέπει τις παράνομες εισαγωγές πυραύλων του Πακιστάν από την Κίνα— παραμένουν σημείο διαμάχης στις σχέσεις Ινδίας-ΗΠΑ. Ταυτόχρονα, αυτή η δυναμική έχει ενισχύσει την μακροχρόνια στρατηγική αρχή της Ινδίας να διατηρεί ένα διαφοροποιημένο δίκτυο αμυντικών προμηθειών μεταξύ Ρωσίας, Ισραήλ, Ευρώπης και τώρα εγχώριων συστημάτων DRDO, αποτρέποντας την υπερβολική εξάρτηση από οποιονδήποτε μεμονωμένο προμηθευτή.
Αυτό που οι Ηνωμένες Πολιτείες αρχικά θεώρησαν ως μέτρο για την πρόληψη της περιφερειακής αστάθειας απέτυχε σε μεγάλο βαθμό προωθώντας την στρατηγική αποστολή αυτοδυναμίας της Ινδίας. Οι προσπάθειες της Ουάσινγκτον να εμποδίσει τις εισαγωγές όπλων από το Ισραήλ και να πιέσει το Νέο Δελχί κατά των ρωσικών συμφωνιών απλώς τόνισαν τους περιορισμούς της αμυντικής σύγκλισης ΗΠΑ-Ινδίας, όταν οι αμερικανικοί γεωπολιτικοί υπολογισμοί αποκλίνουν από τις επιταγές ασφαλείας της Ινδίας. Για την Ινδία, το επεισόδιο υπογραμμίζει ένα διαρκές μάθημα: ενώ οι διεθνείς συνεργασίες είναι σημαντικές, η ανθεκτικότητα της εθνικής ασφάλειας έγκειται τελικά στην εγχώρια αμυντική καινοτομία.