Νέα στοιχεία από την εξάρθρωση της 17 Νοέμβρη το καλοκαίρι του 2002 με την έκρηξη βόμβας στα χέρια του Σάββα Ξηρού στον Πειραιά, αλλά και βίντεο ντοκουμέντο από την έφοδο της ΕΛΑΣ στις γιάφκες της τρομοκρατικής οργάνωσης περιλαμβάνονται στο 5ο ντοκιμαντέρ του Αλέξη Παπαχελά για τον ΣΚΑΪ.
Το Σάββατο 29 Ιουνίου στις 22:25 ξεκινά η εξάρθρωση της τρομοκρατικής οργάνωσης. Στα χέρια του μέλους της Σάββα Ξηρού σκάει η βόμβα που είχε επιχειρήσει να τοποθετήσει στα εκδοτήρια εισιτηρίων στο λιμάνι του Πειραιά. Αρχικά όλοι νόμισαν ότι επρόκειτο για τυχαίο περιστατικό. Μάλιστα, όταν ενημερώθηκε από τον Νασιάκο ο τότε υπουργός Δημόσιας Τάξης Μιχάλης Χρυσοχοΐδης που ήταν στη Βέροια, όπως διηγήθηκε ο ίδιος στην εκπομπή, αντέδρασε: «Ασε με είμαι χάλια, θέλω να κοιμηθώ, πες στο Λιμενικό να ασχοληθεί, αρμοδιότητά του είναι» είπε. Ωστόσο, περίπου μία ώρα αργότερα, επικοινώνησε μαζί του πάλι ο Φώτης Νασιάκος και τον ενημέρωσε ότι το περιστατικό «είναι πάρα πολύ σοβαρό, μυρίζει τρομοκρατία».
Ο Ξηρός μεταφέρεται βαριά τραυματισμένος στο Τζάνειο όπου, όπως αποκαλύπτεται, ένα ζευγάρι πήγε να ρωτούσε για την υγεία του. Τα μέτρα ασφαλείας στην περιοχή της έκρηξης ενισχύονται. Εντοπίζεται μια δεύτερη ωρολογιακή βόμβα που εξουδετερώνεται με ελεγχόμενη έκρηξη. Ο Φώτης Νασιάκος λέει ότι όταν του μετέφερε ο πυροτεχνουργός ότι η δεύτερη βόμβα είχε δύο ρολόγια, μοτίβο που χρησιμοποιούσε η 17Ν σε όλες της βομβιστικές επιθέσεις που έκανε, πείστηκε 100% ότι πρόκειται για 17 Ν. Το μετέφερε μάλιστα στον Χρυσοχοΐδη τηλεφωνικώς: «Είναι 17. Ξεκινάμε!». Ο τότε υπουργός Δημόσιας Τάξης μαθαίνει τα νέα, μπαίνει στο αυτοκίνητό του και οδηγεί με δαιμονισμένη ταχύτητα. Στο ύψος της Λαμίας τον σταματά αστυνομικός ο οποίος δεν τον αναγνωρίζει . «Πώς πας έτσι; Τρελός είσαι;». Στο τέλος τον αφήνει να φύγει. Φτάνει ξημερώματα στην Αθήνα και ενημερώνει το πρωί τον τότε πρωθυπουργό Κώστα Σημίτη «χωρίς πολλές λεπτομέρειες». Χτυπά συναγερμός, κινητοποιούνται όλοι, από FBI μέχρι Scotland Yard και μαζεύονται στο γραφείο του τότε πρωθυπουργού.
Στα εγκληματολογικά εργαστήρια επικρατεί αναβρασμός. Επάνω στον Ξηρό βρέθηκε ένα πιστόλι με σβησμένο σειριακό αριθμό και «καθαρό» χωρίς να έχει χρησιμοποιηθεί σε επίθεση. Καταφέρνουν να τον ανακτήσουν και προκύπτει ότι είναι του αστυνομικού Χρήστου Μάτη που δολοφονήθηκε από τη 17Ν το 1988 στα Πετράλωνα κατά τη διάρκεια ληστείας.
Αρχισαν να χειροκροτάνε όλοι, να κλαίνε, ήταν ιστορική στιγμή
Ωστόσο κανείς δεν ξέρει την ταυτότητα του ανθρώπου που τραυματίστηκε. Γίνεται άρση απορρήτου και διαπιστώνουν τις συνομιλίες με την περιοχή Βαρνάβα και την Σωτηροπούλου και καταλήγουν στο όνομά του: Σάββας Ξηρός. Κανείς δεν τον γνωρίζει από τις διωκτικές αρχές. Ωστόσο, ταυτοποιείται το αποτύπωμά του με την δολοφονία Περατικού. Αξιωματικός μπουκάρει στο γραφείο του αρχηγού της ΕΛΑΣ και τους λέει: «Εχουμε 17 Ν». «Ήταν μια συγκλονιστική στιγμή, άρχισαν να χειροκροτούν όλοι, να κλαίνε. Ηταν ιστορική στιγμή πολιτικά. Είχαμε πια στα χέρια μας έναν τρομοκράτη της 17Ν » θυμάται ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης.
Το δίλημμα Κουφοντίνα αν θα έπρεπε να σκοτώσει τον Ξηρό για να μη μιλήσει
Ο αρχιεκτελεστής Δημήτρης Κουφοντίνας περιφράφει την δική του εκδοχή για την έκρηξη. «Δεν ήταν ένα απλό ατύχημα. Έσπρωξε και ξανάσπρωχνε τη βόμβα για να μην υπάρξουν θύματα» υποστηρίζει.
Κλείσιμο
Ο Αλέξης Παπαχελάς θέτει το ερώτημα στον Κουφοντίνα : «Ο Σάββας θα μπορούσε να μιλήσει. Πέρασε από το μυαλό σου ότι θα έπρεπε να τον τελειώσεις εκείνη την ημέρα;». Εκείνος απαντά: «Είναι μια κρίσιμη απόφαση. Ό,τι αποφασίσεις είναι σωστό και ταυτόχρονα είναι λάθος» απάντησε και πρόσθεσε: «Εμείς βλέπουμε αλλιώς τον σύντροφο. Θυμάμαι μετά την έκρηξη όταν πληροφορήθηκε ο τότε πρωθυπουργός Σημίτης ότι ενδεχομένως υπάρχει κάποιο μέλος είπε προσέξτε μη χάσετε το δώρο. Αυτό είναι μια αντίληψη, ότι είναι μια αποθήκη πληροφοριών, εμείς έχουμε μια άλλη άποψη από το αξιακό μας σύστημα» απαντά και προσθέτει: «Πάλι το ίδιο θα έκανα».
Επίσης για πρώτη φορά στην ελληνική τηλεόραση, προβλήθηκαν τα βίντεο που τράβηξε η αστυνομία μέσα από τις δύο γιάφκες της 17Ν. Στη γιάφκα τς Πάτμου 84, μπήκε το νο2 της Αντιτρομοκρατικής και ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ήταν ταυτόχρονα στο τηλέφωνο, σε ανοικτή γραμμή μαζί του.
Εκεί οι αστυνομικοί αντίκρισαν τη σημαία της 17Ν, τα μπαζούκας που είχαν κλαπεί από το Πολεμικό Μουσείο, όπλα, περούκες, γραφομηχανές.
Αξιωματικοί της αστυνομίας αποκάλυψαν τον τρόπο που ξεκλείδωσαν τα ευρήματα που ανακάλυψαν το βράδυ της έκρηξης και πως τους οδήγησαν με μαθηματική ακρίβεια στη σύλληψη των μελών της 17Ν. Οι αξιωματικοί που όργωσαν την Ελλάδα σε ένα απίστευτο ανθρωποκυνηγητό για τον εντοπισμό του Δημήτρη Κουφοντίνα, τον οποίο περιγράφει ο Μιχ. Χρυσοχοΐδης ως τον πυλώνα της οργάνωσης και επιχειρησιακά και ιδεολογικοπολιτικά.
Η παράδοση Κουφοντίνα στη ΓΑΔΑ: «Είπα εγώ και τέλος»
Δόθηκε η φωτογραφία του στη δημοσιότητα. Ο ίδιος κρυβόταν στο Αγκίστρι. Ο Φώτης Παπαγεωργίου θυμάται ότι παρακολουθώντας την σύντροφό του την είδαν να κατεβαίνει στην Πειραϊκή και να πετά χαλικάκια στη θάλασσα, κοιτώντας απέναντι. Αμέσως κατάλαβε ότι κάπου εκεί κρύβεται, είτε στην Αίγινα, είτε στο Αγκίστρι και έστειλε αστυνομικούς να ξεσκονίσουν και τα δύο νησιά.
Ο Κουφοντίνας υποστήριξε ότι ένα απόγευμα τον είδε μια γυναίκα και τον αναγνώρισε και του φάνηκε ότι έκανε ένα νόημα αποδοχής και συμπαράστασης. «Εκεί ανέβηκε καθαρή η απόφασή μου. Είπα, διακυβεύονται τόσα πράγματα δεν γίνεται εγώ να λείπω. Πρέπει να είμαι εκεί εγώ ο ίδιος» ισχυρίστηκε.
Αποφασίζει να παραδοθεί και φτάνει με ένα ταξί στη ΓΑΔΑ. Ο ίδιος υποστηρίζει ότι πέρασε από δεκάδες αστυνομικούς που δεν τον αναγνώρισαν. «Είχα δώσει 100 ευρώ στον ταξιτζή για να με θυμάται. Και από πίσω έτρεχε ο ταξιτζής που φώναζε “τα ρέστα, τα ρέστα”. Πήγα μέσα, είπα “εγώ και τέλος”».
Δεν μπορώ να απαρνηθώ την ιστορία μου και δεν θα υπογράψω δηλώσεις μετανοίας
Αποφεύγει να αποκαλύψει πού βρίσκεται το πρώτο 45άρι όπλο της οργάνωσης και η πρώτη γραφομηχανή της 17Ν. «Τι τα θες τα σύμβολα της οργάνωσης;» ρωτά τον επικεφαλής της ανάκρισης. «Θα κάνω ένα μουσείο να τα βάλω μέσα» του απαντά.
Ο Κουφοντίνας δηλώνει αμετανόητος: Όταν ρωτήθηκε από τον Αλέξη Παπαχελά αν γύριζε τον χρόνο πίσω και αν θα ξανάκανε τα ίδια, απάντησε: «Δεν μπορώ να απαρνηθώ την ιστορία μου και δεν θα υπογράψω δηλώσεις μετανοίας που ζητάνε διαρκώς και οι εισαγγελείς του Δομοκού και οι ανακριτές κατά καιρούς».
Στο ερώτημα τι θα έλεγε στους συγγενείς θυμάτων της τρομοκρατικής οργάνωσης απάντησε: «Έχω εκφράσει τη βαθιά μου λύπη στην οικογένεια του Αξαρλιάν. Οι συγγενείς αξίζουν τον σεβασμό μας». Όταν ερωτάται πώς παίζει τον ρόλο του Θεού αφαιρώντας ως τιμωρός μια ζωή απαντά ψυχρά: «Επωμίζεσαι την απόφαση που έχεις πάρει».
Ο «γέρος»: Το πρόσωπο – μυστήριο με διασυνδέσεις που βοηθούσε την 17Ν
Ο αρχιεκτελεστής της 17Ν αποκαλύπτει ότι υπάρχει ένα άγνωστο πρόσωπο με επιχειρηματικές και άλλες διασυνδέσεις που τους βοηθούσε. «Τον έλεγα “γέρο” για να τον πειράξω, προέρχονταν από τα ανώτερα κοινωνικά στρώματα» λέει στον Αλέξη Παπαχελά ο οποίος τον ρωτά αν ήταν επιχειρηματίας. «Συναναστρεφόταν με αυτό που λέμε την λούμπεν μεγαλοαστική τάξη » απαντά ο Κουφοντίνας.
Υποστηρίζει ότι δεν υπήρχε αρχηγός στην οργάνωση. «Είχαμε ομοφωνία, δεν υπήρχε ο όρος αρχηγός. Στις οργανώσεις της επαναστατικής Αριστεράς δεν υπάρχουν αρχηγοί» λέει.
Τέλος, παραδέχεται ότι υπάρχουν άγνωστα σημεία από την τρομοκρατική δράση της 17Ν. «27 χρόνια είναι αυτά, κάποια πράγματα θα τα πούμε αργότερα» λέει αινιγματικά.
Ήταν δειλός
Η κόρη του Ρόναλντ Στιούαρτ περιγράφει ότι είδε τον Κουφοντίνα στο δικαστήριο και εκείνος δεν μπορούσε να την κοιτάξει. «Ήταν δειλός, σκέφτηκα».
Ο γιος του Τζορτζ Τσάντες που δολοφονήθηκε από τη 17Ν θυμάται ότι σκέφτηκε να σκοτώσει τα μέλη της οργάνωσης, όταν έγινε γνωστό ποιοι είναι.