Σε «αναμμένα κάρβουνα» κάθεται η ελληνική κυβέρνηση σχετικά με τη νέα πρωτοβουλία του Ντόναλντ Τραμπ για το «Συμβούλιο Ειρήνης», στο οποίο η Τουρκία κατέχει περίοπτη θέση. Η Αθήνα, σύμφωνα με το Euractiv, ανησυχεί για το ενδεχόμενο η Άγκυρα να εκμεταλλευτεί την παρουσία της στο συμβούλιο, ώστε να ενισχύσει τους δεσμούς της με την Ουάσιγκτον, να ανοίξει τα ελληνοτουρκικά θέματα και να επιδιώξει εμπλοκή του Ντόναλντ Τραμπ προς όφελός της.
Η ελληνική κυβέρνηση, σημειώνει το Euractiv, προσπαθεί να πετύχει μια λεπτή ισορροπία: «να ευθυγραμμιστεί με την ΕΕ για την προάσπιση των συμφερόντων της στην ανατολική Μεσόγειο έναντι της Τουρκίας, ενώ ταυτόχρονα να καλλιεργήσει στενότερους δεσμούς με την Ουάσινγκτον».
Η ανακοίνωση Τραμπ έχει ενισχύσει τους φόβους στην Αθήνα, αλλά και σε άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, ότι τα Ηνωμένα Έθνη και το διεθνές δίκαιο, ακρογωνιαίοι λίθοι της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, ενδέχεται να παρακαμφθούν ή να αποδυναμωθούν. Η Ελλάδα, μαζί με άλλα 24 κράτη-μέλη της ΕΕ, θα μείνει εκτός του Συμβουλίου Ειρήνης, ενώ η γειτονική Τουρκία έσπευσε να πάρει θέση στο τραπέζι του νέου θεσμού που προωθεί ο Ντόναλντ Τραμπ.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι το Συμβούλιο Ειρήνης θα πρέπει να περιοριστεί στη Γάζα, εκφράζοντας την ανησυχία ότι διαφορετικά άλυτες διαφορές στη γειτονιά της Ελλάδας θα μπορούσαν να υπαχθούν στην αρμοδιότητά του.
«Η επιχειρηματική προσέγγιση Τραμπ» ανησυχεί την Αθήνα
«Η Τουρκία και η Λιβύη έχουν εδώ και χρόνια διαφορές με την Ελλάδα και την Κύπρο σχετικά με τα θαλάσσια σύνορα στην ανατολική Μεσόγειο. Ενώ η Ελλάδα έχει κυρώσει τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας και την επικαλείται συστηματικά απέναντι στις αξιώσεις της Άγκυρας, η Τουρκία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος», αναφέρει το Euractiv και προσθέτει:
«Αυτή η πολιτική αντιπαράθεση έχει επί χρόνια εμποδίσει τις προσπάθειες αξιοποίησης των ανεκμετάλλευτων κοιτασμάτων φυσικού αερίου και πετρελαίου της Μεσογείου. Ωστόσο, η επιχειρηματικού τύπου προσέγγιση του Τραμπ θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για μια πολιτική διευθέτηση στην περιοχή – μια εξέλιξη που, σύμφωνα με τον Γιώργο Τζογόπουλο, ανώτερο ερευνητή στο Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ), είναι απλώς θέμα χρόνου».
«Παραμένει ασαφές αν το πρόσχημα θα είναι το λεγόμενο Συμβούλιο Ειρήνης με διευρυμένες αρμοδιότητες ή η απευθείας αμερικανική διαμεσολάβηση», δήλωσε ο κ. Τζογόπουλος στο Euractiv. «Σε κάθε περίπτωση, όμως, θα παρουσιαστεί με τρόπο που να ταιριάζει στη λογική του Τραμπ, η οποία είναι προσανατολισμένη στις επιχειρήσεις».
Αν η αμερικανική εμπλοκή στην περιοχή ενταθεί, πρόσθεσε ο Τζογόπουλος, η Άγκυρα είναι πιθανό να ευνοήσει ένα μοντέλο στο οποίο οι περιφερειακοί δρώντες «λύνουν τα ζητήματα μεταξύ μας, με την Αμερική του Τραμπ να λειτουργεί ως διαμεσολαβητής», παραμερίζοντας ουσιαστικά τον ΟΗΕ.
Ένα σημάδι του αυξανόμενου ρόλου της Ουάσινγκτον είναι ότι, κατά τη δεύτερη θητεία Τραμπ, οι αμερικανικοί ενεργειακοί κολοσσοί Chevron και ExxonMobil έχουν συνάψει συμφωνίες με όλους τους βασικούς παίκτες της περιοχής – Ελλάδα, Τουρκία, Κύπρο και Λιβύη.
Προετοιμασίες για τη συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν
Έλληνες και Τούρκοι αξιωματούχοι συναντήθηκαν στην Αθήνα την περασμένη εβδομάδα για να συζητήσουν τη θετική ατζέντα, με στόχο τη διαχείριση των εντάσεων και τον εντοπισμό τομέων συνεργασίας. Κυριάκος Μητσοτάκης και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θα συναντηθούν στις 12 Φεβρουαρίου.
Διπλωματική πηγή στην Αθήνα ανέφερε ότι η Ελλάδα ευθυγραμμίζεται με άλλους Ευρωπαίους εταίρους που θεωρούν την πρωτοβουλία προβληματική και δυνητικά υπεράνω του διεθνούς δικαίου. Οι Βρυξέλλες έχουν σταθερά στηρίξει την Ελλάδα και την Κύπρο, με το διεθνές δίκαιο ως ακρογωνιαίο λίθο της θέσης τους, και θα επιδιώξουν να εμπλακούν με την Ουάσινγκτον για να περιοριστεί το πεδίο του Συμβουλίου Ειρήνης, πρόσθεσε η πηγή.
«Πρέπει επίσης να εξεταστεί ποιοι συμμετέχουν», είπε ο διπλωμάτης. Ενώ η συμμετοχή της Ουγγαρίας ήταν αναμενόμενη, η απόφαση της Βουλγαρίας εξέπληξε τις Βρυξέλλες, δεδομένου ότι η χώρα διοικείται σήμερα από υπηρεσιακή κυβέρνηση. «Κάποιος στη Σόφια προφανώς προσπαθεί να κερδίσει πόντους στην Ουάσινγκτον», πρόσθεσε.