Η Κυπριακή Δημοκρατία και η ENI βρίσκονται στο τελικό στάδιο για την επενδυτική απόφαση για το κοίτασμα φυσικού αερίου «Κρόνος» της κυπριακής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ), με την ENI να εκτιμά ότι οι εξαγωγές αερίου προς την Αίγυπτο θα μπορούσαν να ξεκινήσουν στα τέλη του 2027 ή στις αρχές του 2028, υπό την προϋπόθεση ότι θα ολοκληρωθούν σύντομα οι εκκρεμότητες.
Μιλώντας την Πέμπτη σε δημοσιογράφους μετά τη συνάντησή του με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη, στη Λευκωσία, ο Chief Operating Officer της ENI, Guido Brusco, χαρακτήρισε τις συνομιλίες πολύ εποικοδομητικές και ανέφερε ότι το έργο βρίσκεται «στο τελικό στάδιο για τη λήψη επενδυτικής απόφασης για τον Κρόνο». Όπως είπε, σε συνεργασία με τον Πρόεδρο και τον Υπουργό Ενέργειας, έχει τεθεί ένα σαφές χρονοδιάγραμμα με στόχο την ολοκλήρωση της διαδικασίας το συντομότερο δυνατό.
Ερωτηθείς για το πότε το φυσικό αέριο από τον «Κρόνο» ή από άλλα κυπριακά κοιτάσματα θα φτάσει στην Αίγυπτο για εξαγωγή, ο κ. Brusco τόνισε ότι, παρόλο που η ENI είναι γνωστή για την ταχεία υλοποίηση έργων, «χρειάζονται δύο για να χορέψουν τανγκό». Σημείωσε ότι ορισμένα έγγραφα πρέπει ακόμη να οριστικοποιηθούν πριν ληφθεί η τελική επενδυτική απόφαση.
«Βρισκόμαστε στο απολύτως τελευταίο στάδιο. Υπάρχουν λίγα πράγματα που απομένουν, τα οποία πιστεύουμε ότι θα κλείσουν πολύ σύντομα», ανέφερε.
Σε ερώτηση σχετικά με αναφορές που τοποθετούν την έναρξη ροής του αερίου στα τέλη του 2027 ή στις αρχές του 2028, ο κ. Brusco επιβεβαίωσε ότι ένα τέτοιο χρονοδιάγραμμα είναι εφικτό.
«Αυτό είναι ένα πιθανό χρονικό σημείο, φυσικά εφόσον ολοκληρώσουμε τις υποχρεώσεις μας», είπε.
Πρόεδρος: Να ολοκληρωθούν οι εκκρεμότητες μέχρι 30 Μαρτίου
Νωρίτερα, κατά τη διάρκεια της συνάντησης με την αντιπροσωπεία της ΕΝΙ στο Προεδρικό Μέγαρο, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης υπογράμμισε ότι η Κύπρος επιθυμεί να ολοκληρώσει όλες τις εκκρεμότητες έως τις 30 Μαρτίου ενόψει και συμμετοχής του σε ενεργειακό φόρουμ στην Αίγυπτο.
«Βρισκόμαστε στο τελικό στάδιο της ανάπτυξης του Κρόνου», δήλωσε, τονίζοντας ότι το έργο είναι σημαντικό «για εμάς, για εσάς, για την Αίγυπτο, για την Ευρώπη». Πρόσθεσε επίσης ότι η κυπριακή ομάδα είναι έτοιμη, ενώ αναφέρθηκε και στις συζητήσεις που είχε την Τετάρτη με τον Υπουργό Ενέργειας της Αιγύπτου.
Ο Πρόεδρος ανέφερε ακόμη ότι έλαβε επιστολή από τον Αιγύπτιο Πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ Αλ – Σίσι, με πρόσκληση για συμμετοχή σε ενεργειακό φόρουμ στο Κάιρο από τις 30 Μαρτίου έως την 1η Απριλίου, όπου αναμένεται να αναδειχθεί το έργο του «Κρόνου». Όπως είπε, ο κ. Σίσι κάλεσε επίσης την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να παραστεί, υπογραμμίζοντας το ευρωπαϊκό ενδιαφέρον για το έργο. «Πρέπει να τελειώσουμε πριν από τις 30 Μαρτίου», ανέφερε.
«Για εμάς, πρόκειται για την πρώτη ανάπτυξη κοιτασμάτων που έχουμε στην αποκλειστική οικονομική μας ζώνη», δήλωσε ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης. «Είναι πολύ σημαντικό για τη χώρα, για την οικονομία, για τον λαό μας».
Ο κ. Brusco, ευχαριστώντας τον Πρόεδρο για τη «θερμή υποδοχή», τόνισε τη μακροπρόθεσμη δέσμευση της ENI στην Κύπρο. Ανέφερε ότι η κοινοπραξία έχει επενδύσει 1,2 δισ. δολάρια στη χώρα μόνο στη φάση της έρευνας, εκ των οποίων τα 800 εκατ. προέρχονται από την ENI. Σημείωσε επίσης ότι η Κυπριακή Δημοκρατία, η Αραβική Δημοκρατία της Αιγύπτου, η ENI και η Total έχουν ουσιαστικά συμφωνήσει σε όλες τις βασικές συμφωνίες, ανοίγοντας τον δρόμο για την ολοκλήρωση του έργου.
Παρά ταύτα, αναγνώρισε καθυστερήσεις, λέγοντας ότι οι συνομιλίες αρχικά αναμενόταν να ολοκληρωθούν έως τις 30 Νοεμβρίου.
«Δεν τηρήσαμε την ημερομηνία, οπότε τώρα είμαστε πραγματικά υπό χρονική πίεση για να το ολοκληρώσουμε», ανέφερε. Όπως είπε, απομένει να οριστικοποιηθούν η συμφωνία πώλησης φυσικού αερίου, καθώς και το σχέδιο ανάπτυξης και παραγωγής, μαζί με ορισμένα εκκρεμή ζητήματα που αφορούν τους όγκους εξαγωγής, την περιοχή ανάπτυξης και την φόρμουλα διαμόρφωσης της τιμής του αερίου.
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης πρόσθεσε ότι, παρά τα εναπομείναντα εμπόδια, «και από τις δύο πλευρές υπάρχει ξεκάθαρη βούληση να ολοκληρωθεί η διαδικασία».
Ικανοποίηση για την πορεία των διαβουλεύσεων γύρω από το κοίτασμα «Κρόνος» εξέφρασε και ο Υπουργός Ενέργειας Μιχάλης Δαμιανός, σε δηλώσεις του μετά τη συνάντηση με τους εκπροσώπους της ENI, τονίζοντας ότι το έργο προχωρεί βάσει των συμφωνημένων χρονοδιαγραμμάτων, με ορόσημο τα τέλη Μαρτίου. Παράλληλα επιβεβαίωσε την πρόθεση της Αιγύπτου να αποποιηθεί τη ρήτρα του 20% για αξιοποίηση του κοιτάσματος «Κρόνος» στην αγορά της Αιγύπτου.
Σε δηλώσεις του στους δημοσιογράφους, ο κ. Δαμιανός ανέφερε ότι η σημερινή συζήτηση ήταν «πολύ εποικοδομητική», με επίκεντρο τα επιμέρους ζητήματα που αφορούν το κοίτασμα «Κρόνος» και τα σχετικά χρονοδιαγράμματα. Όπως είπε, έχει αποφασιστεί να συνεχιστεί η διαδικασία σύμφωνα με τον προγραμματισμό, ώστε μέχρι τα τέλη του Μαρτίου το αργότερο να μπορούν να προχωρήσουν οι επόμενες φάσεις του έργου.
«Ο στόχος είναι να μπορέσει το πρώτο φυσικό αέριο να φύγει από την κυπριακή ΑΟΖ προς όφελος της Κύπρου, της Ευρώπης και της ευρύτερης περιοχής, συμπεριλαμβανομένης της Αιγύπτου και των ίδιων των εταιρειών», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι το έργο εξελίσσεται όπως έχει προγραμματιστεί.
Απαντώντας σε ερώτηση για την ημερομηνία-ορόσημο της 30ής Μαρτίου, ο Υπουργός επιβεβαίωσε ότι πρόκειται για την ημερομηνία κατά την οποία αναμένεται να ληφθεί η πρώτη επενδυτική απόφαση. Όπως εξήγησε, τα επόμενα στάδια θα ακολουθήσουν με βάση χρονοδιαγράμματα που είχαν ήδη προαποφασιστεί.
«Το σημαντικό είναι μέχρι το τέλος Μαρτίου να έχουμε τελειώσει», είπε, προσθέτοντας ότι για τις επόμενες φάσεις γίνεται λόγος για τα τέλη του 2027.
Σε ερώτηση σχετικά με το κατά πόσο διευκολύνει τη διαδικασία η δεκτικότητα της Αιγύπτου να αποποιηθεί τη ρήτρα του 20% πώλησης του φυσικού αερίου για το «Κρόνος» στην αιγυπτιακή αγορά, ο κ. Δαμιανός ανέφερε ότι αυτή η στάση μπορεί να βοηθήσει όπου χρειαστεί.
«Υπάρχει αυτή η πρόθεση, δεν σημαίνει πως είναι κάποια απόφαση», διευκρίνισε, σημειώνοντας ότι υπάρχει η προοπτική το αέριο να αξιοποιηθεί και στην Αίγυπτο. «Είναι φυσιολογικό να υπάρχει αυτή η ευελιξία και από την Αίγυπτο», κατέληξε.