Ο Διάδρομος, που ανακοινώθηκε στη Σύνοδο Κορυφής της G20 το 2023, συνδέει την Ινδία, τον Αραβικό Κόλπο και την Ευρώπη μέσω ενός δικτύου σιδηροδρόμων, λιμανιών και αγωγών ενέργειας. Στόχος του είναι η μείωση του χρόνου ναυσιπλοΐας, η περικοπή του κόστους και η ενίσχυση των εμπορικών δεσμών μεταξύ Ασίας, Μέσης Ανατολής και Ευρώπης.
Το Ισραήλ αποτελεί κρίσιμο τμήμα αυτού του σχεδίου.
Οι σιδηροδρομικές του γραμμές και τα μεσογειακά λιμάνια του, συμπεριλαμβανομένης της Χάιφα και του Ασντόντ, προορίζονται να λειτουργήσουν ως η κύρια χερσαία σύνδεση μεταξύ των λιμανιών του Κόλπου και των ευρωπαϊκών αγορών.
Για την Ουάσιγκτον, ο Διάδρομος είναι κάτι περισσότερο από μια απλή εμπορική διαδρομή.
Λειτουργεί ως αντίβαρο στην Πρωτοβουλία «Μία Ζώνη, Ένας Δρόμος» (Belt and Road Initiative) της Κίνας και ως μέσο για την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των συμμάχων των ΗΠΑ, από την Ινδία έως την Ευρώπη, μέσω της Μέσης Ανατολής.
Ο πόλεμος ως ανασταλτικός παράγοντας
Η σύγκρουση στη Γάζα έχει διαταράξει αυτό το όραμα. Οι μάχες μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς πάγωσαν τις συνομιλίες για εξομάλυνση των σχέσεων με τη Σαουδική Αραβία, καθυστέρησαν τις συζητήσεις για επενδύσεις και δημιούργησαν αβεβαιότητα σχετικά με τη χρήση των ισραηλινών υποδομών ως ασφαλούς συνδέσμου στη διαδρομή.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες θεωρούν την σταθερότητα στο Ισραήλ και τον Κόλπο απαραίτητη για να προχωρήσει ο IMEC», δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος με γνώση των συνομιλιών.
«Χωρίς κατάπαυση του πυρός ή σημαντική μείωση των εχθροπραξιών, το σύνολο του έργου κινδυνεύει να χάσει δυναμική».
Οι δύο βασικές διαδρομές του διαδρόμου, μία που συνδέει την Ινδία με τον Κόλπο και μία άλλη που συνδέει τον Κόλπο μέσω του Ισραήλ με την Ευρώπη, εξαρτώνται από τη στενή περιφερειακή συνεργασία, η οποία δεν μπορεί να προχωρήσει εν μέσω σύγκρουσης.
Η Στρατηγική Επιταγή για την Ειρήνη
Αναλυτές εκτιμούν ότι οι προσπάθειες της Ουάσιγκτον να πιέσει για ηρεμία στη Γάζα καθοδηγούνται όχι μόνο από ανθρωπιστικές και πολιτικές ανησυχίες, αλλά και από τον στρατηγικό της στόχο να αναβιώσει την εμπορική και ενεργειακή ολοκλήρωση σε τρεις ηπείρους.
«Ο διάδρομος IMEC θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει το παγκόσμιο εμπόριο, και το Ισραήλ βρίσκεται στο κέντρο του», σχολίασε Ευρωπαίος διπλωμάτης.
«Μέχρι να σταθεροποιηθεί η Γάζα, αυτό το όραμα θα παραμείνει ανέφικτο».