Η Δύση και η Ρωσία δείχνουν να «υπνοβατούν» στο πεδίο της Ουκρανίας, όπου μετά από 1.000 ημέρες πολέμου η κλιμάκωση επαναφέρει για πρώτη φορά από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου τόσο απροκάλυπτα στο προσκήνιο την πυρηνική απειλή.
Η αναβάθμιση του πυρηνικού δόγματος της Ρωσίας είναι προφανές ότι αποτελεί απάντηση στην ενεργή εμπλοκή της Δύσης υπέρ της Ουκρανίας και στην άδεια που δόθηκε από τον πρόεδρο Μπάιντεν, λίγο πριν αποχωρήσει από τον Λευκό Οίκο, για χτυπήματα ακόμα και εντός των εδαφών της Ρωσίας με τους αμερικανικούς πυραύλους ATACMS.
Πλεον ο πρόεδρος Πούτιν έχει τη δυνατότητα να διατάξει πυρηνικό πλήγμα ακόμη κι εάν δεχθεί επίθεση η Ρωσία από οποιοδήποτε κράτος που χρησιμοποιεί συμβατικά όπλα και υποστηρίζεται από πυρηνική δύναμη και αυτό περιλαμβάνει επίθεση με πυραύλους, αεροσκάφη, ακόμη και drones.
Όλοι υπολογίζουν ότι η πυρηνική απειλή είναι απλώς ένα διαπραγματευτικό χαρτί της Ρωσίας, προκειμένου να αποτρέψει μια νέα κλιμάκωση και, κυρίως, να εμποδίσει την παροχή νέων εξελιγμένων όπλων στην Ουκρανία, σε μια στιγμή που η Ρωσία καταγράφει κέρδη στο πεδίο της μάχης. Όπως σχολιάζει Αμερικανός αναλυτής, ο Βλαντιμίρ Πούτιν δεν αντέδρασε με την πυρηνική απειλή όταν πράγματι παραβιάστηκε η μεγάλη «κόκκινη γραμμή» για εισβολή και κατοχή ρωσικού εδάφους στο Κουρσκ, και εκτίμησε ότι δεν θα ενεργοποιήσει το πυρηνικό δόγμα απλώς λόγω της χρήσης των ATACMS για επιθέσεις στο ρωσικό έδαφος…
Πάντως ο προέδρος της Ρωσίας πιθανότατα θα προσπαθήσει -όπως όλα δείχνουν- να μην πέσει στην «παγίδα» και να οδηγήσει σε μια τέτοια κλιμάκωση ακομη και με επιστράτευση των πυρηνικών, καθως κάτι τέτοιο θα έριχνε τις γέφυρες με τον Ντόναλντ Τραμπ, με τον οποίο ελπίζει σε μια ειρήνευση στην Ουκρανία προς όφελος της Ρωσίας.
Η Ουκρανία έσπευσε να εκμεταλλευθεί την συγκυρία και μόλις έγινε γνωστό ότι ο προέδρος Μπάιντεν άναψε το «πράσινο φως» για την χρήση των ATAMCS σε ρωσικό έδαφος, εξαπέλυσε επίθεση εναντίον εγκαταστάσεων στην ρωσική επαρχία Μπριανσκ.
Ukraine fires US-made longer-range missiles into Russia
Γιατί έδωσε το πράσινο φως στους ATACMS ο Μπάιντεν
Ο Τζο Μπάιντεν είναι προφανές ότι, με την κίνηση αυτή, θέλησε να προλάβει τον διάδοχό του, Ντόναλντ Τραμπ, και να τον δεσμεύσει στην ισχυρή στρατιωτική στήριξη της Ουκρανίας. Στόχος του ήταν να υπάρξει τέτοια κλιμάκωση που να αναγκαστεί η Ρωσία είτε σε απάντηση είτε σε υποχώρηση, ώστε να «δεθούν τα χέρια» του νέου Αμερικανού προέδρου και ο πόλεμος να μην μπορεί πια να τερματιστεί με «ένα τηλεφώνημα», όπως ο ίδιος ο Τραμπ είχε πει στο παρελθόν.
Η επιλογή του Τζο Μπάιντεν είναι εξαιρετικά υψηλού ρίσκου, βασισμένη στην εκτίμηση ότι η Ρωσία και ο πρόεδρος Πούτιν μπλοφάρουν. Όπως, σύμφωνα με τις ΗΠΑ, μπλόφαραν με την προμήθεια των F-16 στην Ουκρανία αλλά και με την εισβολή και κατάληψη από τους Ουκρανούς της ρωσικής επαρχίας του Κουρσκ.
Πιθανότατα, εάν η άδεια αυτή είχε δοθεί στους Ουκρανούς πριν από μερικούς μήνες, θα είχε επηρεάσει την άμυνα της Ρωσίας, θα ειχε αποτρέψει τις επιθετικές ενέργειες στο Ντονέτσκ και ίσως την είχε οδηγήσει σε διαπραγμάτευση. Τώρα, πλέον, δεδομένου ότι σε λίγες εβδομάδες στον Λευκό Οίκο θα βρίσκεται ο Ντόναλντ Τραμπ, ο πρόεδρος Πούτιν δεν έχει κανέναν λόγο να υποχωρήσει, όσο σοβαρά κι αν είναι τα πλήγματα που θα δεχθεί στο εσωτερικό των ρωσικών εδαφών από τους αμερικανικούς ή τους βρετανικούς πυραύλους.
Πάντως, στην παρούσα φάση, εκτιμάται ότι ο περιορισμένος αριθμός των ATACMS που έχουν δοθεί στην Ουκρανία αλλά και το βεληνεκές τους δεν είναι σε θέση να ανατρέψουν τη ροή του πολέμου. Πολύ περισσότερο, τη στιγμή που η Ρωσία, τις τελευταίες ημέρες, επιχειρεί μια ισχυρή επίθεση στο Ντονέτσκ, θέλοντας να εξασφαλίσει όσο το δυνατόν περισσότερα εδαφικά κέρδη όταν –και αν– έρθει η ώρα της διαπραγμάτευσης για τον τερματισμό του πολέμου.
Για την Ουκρανία, η μεγάλη πρόκληση, ενόψει και της ανάληψης της προεδρίας των ΗΠΑ από τον Ντόναλντ Τραμπ, είναι να οδηγηθεί σε συμβιβασμό, με παραχώρηση εδαφών ως αντάλλαγμα για την ειρήνη και γι’ αυτό επιδιώκει να δείξει ότι μπορεί να σταθεί ακόμη απέναντι στην Ρωσία και να στείλει το μήνυμα στον Τραμπ ότι μια ουκρανική νίκη θα είναι και νίκη των ΗΠΑ.
Το νέο διάταγμα Πούτιν για τα πυρηνικά όπλα
Ο Βλαντιμίρ Πούτιν υπέγραψε διάταγμα για την έγκριση του επικαιροποιημένου πυρηνικού δόγματός του, αλλάζοντας τις παραμέτρους για το πότε η Ρωσία μπορεί να χρησιμοποιήσει πυρηνικά όπλα. Το επικαιροποιημένο έγγραφο αναφέρει τώρα ότι οποιαδήποτε επίθεση κατά της Ρωσίας από ένα μη πυρηνικό κράτος, εάν υποστηρίζεται από μια πυρηνική δύναμη, θα θεωρηθεί ως κοινή επίθεση.
Το δόγμα αναφέρει, επίσης, ότι η Ρωσία μπορεί να χρησιμοποιήσει πυρηνικά όπλα σε περίπτωση κρίσιμης απειλής για την κυριαρχία και την εδαφική της ακεραιότητα (και αυτή του συμμάχου της, της Λευκορωσίας) και ετσι η εκτόξευση βαλλιστικών πυραύλων κατά της Ρωσίας θα θεωρηθεί μεταξύ των συνθηκών που θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν μια απάντηση χρησιμοποιώντας πυρηνικά όπλα.
Σε μια επικαιροποίηση του πυρηνικού δόγματος το 2020 – πριν από την έναρξη του πολέμου – ο Πούτιν δήλωνε ότι η Μόσχα διατηρεί το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει πυρηνικά όπλα «όταν απειλείται η ίδια η ύπαρξη του κράτους», αλλα τον περασμένο Σεπτέμβριο υπήρξαν αλλαγές στο Πυρηνικό Δόγμα, σύμφωνα με τις οποίες η Μόσχα θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει πυρηνικά όπλα όταν αντιμετωπίζει «μια κρίσιμη απειλή για την κυριαρχία της».
Η Μόσχα θέλει να στείλει το μήνυμα όχι μόνο στο εξωτερικό αλλα και στο εσωτερικό, ότι δεν μπλοφάρει και ότι υπάρχει κίνδυνος ευρύτατης στρατιωτικής εμπλοκής. Το υπουργείο Εκτάκτων Αναγκών της Ρωσίας προχωρά στην μαζική κατασκευή κινητών καταφυγίων.
Russia begins mass production of radiation-resistant mobile bomb shelters | AH1G
Τα καταφύγια, ονομάζονται μονάδες «KUB-M», μοιάζουν με κοντέινερ με το κάθε ένα να μπορεί να φιλοξενήσει 54 άτομα, και παρέχουν 48ωρη προστασία για τους ανθρώπους από διάφορες απειλές, συμπεριλαμβανομένων «φυσικών καταστροφών και ανθρωπογενών ατυχημάτων», του «κύματος σοκ αέρα και της ακτινοβολίας φωτός μιας πυρηνικής έκρηξης», της διεισδυτικής ακτινοβολίας και της ραδιενεργού μόλυνσης μιας περιοχής, ανέφερε το ρωσικό Υπουργείο την Δευτέρα.