Τι εκτιμούν οι ειδικοί για τις εκλογές. Μπορεί ο Ερντογάν να γυρίσει το παιχνίδι;
Ο σεισμός στην Τουρκία που άφησε πίσω του περισσότερους από 44.000 νεκρούς αλλά και ισοπεδωμένες πόλεις έπληξε σημαντικά και το γόητρο του Τούρκου προέδρου, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Ο Τούρκος πρόεδρος ενόψει και των εκλογών στη γειτονική χώρα έδειξε να χάνει σε δημοτικότητα και πριν την καταστροφή, καθώς η οικονομική κρίση που μαστίζει την Τουρκία και ο «κατακρημνισμός» της λίρας έχουν αποτελέσει ένα σημαντικό πλήγμα στην εικόνα του.
Όμως ο σεισμός στην Τουρκία και οι κατηγορίες που έχει να αντιμετωπίσει ο Ερτνογάν για αργή ανταπόκριση του κρατικού μηχανισμού, τις πρώτες ώρες, μετά την καταστροφή, αλλά και οι καταγγελίες για «ρουσφέτια» πίσω από τις «χάρτινες» κατασκευές που κατέρρευσαν στις σεισμόπληκτες περιοχές, αποτελούν ακόμα ένα πλήγμα.
Ένας ακόμα λόγος που έχει προκαλέσει την οργή του λαού είναι η αμνηστία του 2018 σε μεγαλοεργολάβους για ελαττωματικά κτίρια, κάτι που έχει αμαυρώσει περισσότερο την εικόνα του Τούρκου προέδρου και κάνει πιο δύσκολη την παραμονή του στην εξουσία για τρίτη δεκαετία, παρόλο που ο ίδιος προσπαθεί να φτιάξει το προφίλ του ζητώντας κάποιες συγγνώμες.
Αυτή η οργή προς το πρόσωπο του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δείχνει να αποτυπώνεται και σε μία από τις πρώτες δημοσκοπήσεις που διενεργήθηκαν μετά τον σεισμό.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης που διενήργησε η εταιρεία ALF Research, το διάστημα 21 – 25 Φεβρουαρίου 2023, δηλαδή σχεδόν μετά από 20 ημέρες από τον καταστροφικό και φονικό σεισμό, η συμμαχία του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) και του Κόμματος Εθνικιστικής Δράσης (MHP) συγκέντρωσε 35,1%, σε σχέση με το 47,6% που παίρνει η αντιπολίτευση τη Συμμαχίας του Έθνους που είναι πρώτη με σημαντική διαφορά.
Αυτό δείχνει πως τουλάχιστον σε επίπεδο συμμαχιών ο Ερτνογάν χάνει.
Όμως καθαρά κομματικά, το κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, παραμένει πρώτο στις δημοσκοπήσεις αλλά μόλις 1,7% πάνω από το βασικό κόμμα της αντιπολίτευσης, το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP).
Μάλιστα αν συγκρίνει κάποιος τα ποσοστά του AKP σε σχέση με τις προηγούμενες εκλογές το 2018 το AKP, το κόμμα του Ερντογάν σημειώνει πτώση άνω από 13%.
Αναλυτικά τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης
AKP (Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης): 29,5%
CHP (Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα): 27,8%
IYI Party (Καλό Κόμμα): 15,7%
HDP (Δημοκρατικό Κόμμα των Λαών): 9,8%
MHP (Κόμμα Εθνικιστικής Δράσης): 5,6%
Zafer Partisi (Κόμμα της Νίκης): 2,5%
Memleket Partisi (Κόμμα Πατρίδα): 2,2%
Deva Partisi (Κόμμα Δημοκρατίας και Προόδου): 1,8%
Yeniden Refah Partisi (Ευημερία και Πάλι): 1,6%
Gelecek Partisi (Κόμμα του Μέλλοντος): 1,5%
Άλλο: 2%
Τι εκτιμούν οι ειδικοί για τις εκλόγες
Σε συνέντευξή του στο περιοδικό Spiegel με θέμα τις συνέπειες που επιφέρει στη δημοτικότητα του Ερντογάν ο σεισμός στην Τουρκία ο Οζέρ Σεντζάρ, ιδρυτής και επικεφαλής της εταιρείας δημοσκοπήσεων Metropoll, θεωρεί ότι ακόμα και μετά τον σεισμό ο Τούρκος πρόεδρος και το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) μπορεί να κερδίσει τις εκλογές.
Ο Σεντζάρ εξηγεί πως «το πόσους ψηφοφόρους θα χάσει το κυβερνών AKP εξαρτάται από την επιτυχία της επικοινωνιακής πολιτικής – είτε της κυβέρνησης είτε της αντιπολίτευσης και […] είναι πιθανότερο να κερδίσει ψηφοφόρους η κυβέρνηση, παρά η αντιπολίτευση».
«Το 90% των μέσων ενημέρωσης ελέγχονται από την Άγκυρα και έχουν τη δύναμη να αμβλύνουν τις κατηγορίες κατά της κυβέρνησης. Πολλοί άνθρωποι δεν βλέπουν κανένα λάθος από τον πολιτικό ηγέτη που αγαπούν και στον οποίο είναι πιστοί και επιλέγουν να κατηγορήσουν άλλους, τους εργολάβους, τους δήμους, τους συμπολίτες τους. Δεν έχω καμία αμφιβολία ότι η κυβέρνηση θα χάσει ψήφους. Αλλά ακόμη και ένας σεισμός δεν μπορεί να οδηγήσει έναν υποστηρικτή του ΑΚΡ στο αντιπολιτευόμενο CHP», σημείωσε ο Σεντζάρ.
Ο Τούρκος δημοσκόπος θεωρεί επιπλέον πως «η αντιπολίτευση αντιδρά πολύ σκληρά απέναντι στην κυβέρνηση […] Το κοινό που θα έπρεπε να προσεγγίσει η αντιπολίτευση, δεν είναι οι ψηφοφόροι του AKP, αλλά οι μη πολιτικοποιημένοι και οι αναποφάσιστοι, επομένως άνθρωποι που δεν προσελκύονται από μία σκληρή, εμπρηστική ρητορική».
Απίθανη η αναβολή των εκλογών
Τέλος, η αναβολή των εκλογών φαντάζει απίθανη κατά τον Τούρκο εκλογολόγο: «Η κυβέρνηση διεξάγει ήδη από τον Ιούλιο του 2022 μια πολύ εκτεταμένη προεκλογική εκστρατεία, την οποία χρηματοδοτεί με δάνεια από το εξωτερικό. Θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο να διατηρηθεί αυτή η χρηματοδότηση για μία εκλογική αναμέτρηση που θα αναβληθεί για το φθινόπωρο ή ακόμη αργότερα. Εν ολίγοις, δεν αναμένεται ο Ερντογάν να αναβάλει τις εκλογές – πιστεύει μάλιστα ότι μπορεί να κερδίσει παρά τον σεισμό».