Σταύρος Ιωαννίδης-kathimerini
Σχέδιο για την επαναφορά του προγράμματος αναβάθμισης των ελληνικών F-16 στη διαμόρφωση Viper εφαρμόζει η ΕΑΒ, με στόχο τα 82 μαχητικά να παραδοθούν στην Πολεμική Αεροπορία μέχρι τα τέλη του 2027. Οι καθυστερήσεις στη μετατροπή των αεροσκαφών που σημειώθηκαν το 2022 και το 2023, λίγο έλειψε να εκτροχιάσουν ένα από τα μεγαλύτερα εν εξελίξει εξοπλιστικά προγράμματα.
Επειτα από διαδοχικές συναντήσεις αξιωματούχων του υπουργείου Εθνικής Αμυνας, της ΕΑΒ και της κατασκευάστριας Lockheed Martin, τα εμπλεκόμενα μέρη προχώρησαν στη λήψη μέτρων, μεταξύ των οποίων και η ενίσχυση του τεχνικού προσωπικού μέσω προσλήψεων και η διασφάλιση της ομαλής ροής ανταλλακτικών, με στόχο το χαμένο έδαφος να καλυφθεί μέσα στα επόμενα τρία χρόνια.
Το πρόγραμμα, σύμφωνα με πηγές της εταιρείας, βρίσκεται σε φάση ισορροπίας και η ψαλίδα θα αρχίσει να κλείνει σταδιακά από τα τέλη του έτους.
Το νέο χρονοδιάγραμμα
Η «Κ» ανέδειξε το ζήτημα με αναλυτικό ρεπορτάζ τον περασμένο Απρίλιο, όταν η Πολεμική Αεροπορία ανέμενε την απόδοση του 19ου F-16 Viper αντί του 26ου που θα έπρεπε να παραλαμβάνει στο πλαίσιο της διακρατικής συμφωνίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η διολίσθηση από το συμφωνηθέν χρονοδιάγραμμα ξεκίνησε το 2022 και συνεχίστηκε το 2023. Το «άνοιγμα» στις αρχές του 2024 έφτασε στα επτά αεροπλάνα, χτυπώντας «καμπανάκι» στο υπουργείο Εθνικής Αμυνας και την ΕΑΒ.
Συγκεκριμένα, το 2021 όταν ολοκληρώθηκαν οι εργασίες αναβάθμισης στο πρωτότυπο «005», ανοίγοντας τον δρόμο για τα υπόλοιπα 81 μαχητικά του στόλου F-16 (Block 52+ και Block 52+ adv), η ΕΑΒ παρέδωσε ένα αεροπλάνο στην Πολεμική Αεροπορία. Το 2022, όμως, αντί για επτά παρέδωσε τέσσερα και το 2023 αντί για 15 παρέδωσε 12.
Σύμφωνα με το νέο χρονοδιάγραμμα που τηρείται εδώ και λίγες εβδομάδες ώστε το πρόγραμμα να επιστρέψει στην ομαλότητα, το 2024 η ΕΑΒ θα παραδώσει 15 από τα 16 μαχητικά που προβλέπει η συμφωνία, με το 16ο να είναι έτοιμο το αργότερο στις αρχές του επόμενου έτους. Το 2025, θα παραδοθούν 16 αεροπλάνα, το 2026 ο αριθμός θα αυξηθεί σε 18, φτάνοντας στο μέγιστο της παραγωγής και το 2027 θα παραδοθούν 11.
Τα 38 Block 50
Από την έγκαιρη ολοκλήρωση του προγράμματος θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό και η αναβάθμιση των 38 F-16 block 50 σε Viper. Τόσο η πολιτική όσο και η στρατιωτική ηγεσία έχουν ταχθεί υπέρ της διεύρυνσης του στόλου των εκσυγχρονισμένων F-16, εντάσσοντας το πρόγραμμα στη λίστα των εξοπλιστικών προτεραιοτήτων. Η μετατροπή τους σε Viper θα επιτρέψει στις δύο πολεμικές Μοίρες της Αγχιάλου, την 341 «Βέλος» και την 347 «Περσέας» να ενταχθούν στο σύγχρονο περιβάλλον επιχειρήσεων, με τα F-35, τα Rafale και τα υπόλοιπα αναβαθμισμένα F-16.
Αναζητούνται, ωστόσο, τρόποι ώστε το κόστος να συγκρατηθεί κάτω από τα 900 εκατομμύρια ευρώ, με το αεροπορικό επιτελείο να εξετάζει το ενδεχόμενο η αναβάθμιση να πραγματοποιηθεί στην 111 Πτέρυγα Μάχης στη Νέα Αγχίαλο από το προσωπικό της Πολεμικής Αεροπορίας σε συνεργασία με τους Αμερικανούς κατασκευαστές και τους εξειδικευμένους τεχνικούς της ΕΑΒ. Παράλληλα γίνεται προσπάθεια να εξοικονομηθούν πόροι από την πώληση υποσυστημάτων που αφαιρούνται από τα F-16 Block 52+ και Block 52+ adv, τα οποία δεν θα χρησιμοποιηθούν στα Viper.
Το ΓΕΑ βρίσκεται ήδη σε διαπραγματεύσεις με την αμερικανική πλευρά ώστε η νέα συμφωνία να αποτελεί συνέχεια του προγράμματος αναβάθμισης των 82 F-16 Viper. Στόχος, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι το επίσημο αίτημα της Αθήνας (LOR for LOA) να σταλεί μέσα στον επόμενο χρόνο.