Για το βαθύ κράτος του Πακιστάν, η τρομοκρατία δεν είναι παρέκκλιση – είναι δόγμα. Ενώ ο κόσμος παραμένει απασχολημένος με διπλωματικά θεατρικά έργα και κούφιες υποσχέσεις για μεταρρυθμίσεις από την Ισλαμαμπάντ, οι Δια-Υπηρεσιακές Υπηρεσίες Πληροφοριών (ISI) του Πακιστάν επανενεργοποίησαν αθόρυβα το πιο θανατηφόρο εγχειρίδιό τους: τον τζιχάντ δι’ αντιπροσώπων εναντίον της Ινδίας. Σε δυσοίωνο συγχρονισμό με τους εορτασμούς της Ημέρας της Δημοκρατίας της Ινδίας, νέες πληροφορίες αποκαλύπτουν ότι η ISI ενορχηστρώνει μια πολυεπίπεδη εκστρατεία τρομοκρατίας, ανατροπής και ιδεολογικού πολέμου – που εκτείνεται από τη Δυτική Βεγγάλη έως το Μπαγκλαντές και επεκτείνεται σε ινδικές διπλωματικές αποστολές σε όλη τη Δύση.
Οι ινδικές υπηρεσίες πληροφοριών εξέδωσαν πανεθνικό συναγερμό στις 17 Ιανουαρίου, προειδοποιώντας για επικείμενες απειλές για το Νέο Δελχί και άλλες μεγάλες πόλεις. Πίσω από αυτόν τον συναγερμό κρύβεται μια ανησυχητική εικόνα: ειδικοί επιχειρησιακοί πυρήνες της ISI – κυρίως ένας «Πυρήνας της Ντάκα» – συντονίζονται με τη Λασκάρ-ε-Τάιμπα (LeT), τα εξτρεμιστικά δίκτυα Χαλιστάνι, τμήματα του πληθυσμού Ροχίνγκια και τους λεγόμενους «Απομακρυσμένους Πακιστανούς». Ο στόχος δεν περιορίζεται μόνο στις βομβιστικές επιθέσεις. Περιλαμβάνει ενορχηστρωμένες αναταραχές, συμβολικές επιθέσεις και διαδηλώσεις κατά της Ινδίας έξω από ινδικές αποστολές στον Καναδά, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γερμανία, τη Γαλλία και αλλού – χαρακτηριστικά γνωρίσματα του δόγματος υβριδικού πολέμου του Πακιστάν.
Στην καρδιά της πλεκτάνης βρίσκεται η ανατολική Ινδία. Οι πληροφορίες των μυστικών υπηρεσιών δείχνουν ότι η LeT, υπό την καθοδήγηση της ISI, προετοιμάζει συντονισμένες επιθέσεις που στοχεύουν εμβληματικά αξιοθέατα στη Δυτική Βεγγάλη, συμπεριλαμβανομένου του Μνημείου Βικτώριας στην Καλκούτα και του Ναού Kalighat Kali. Η σχεδιαζόμενη χρήση αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών (IED) με βάση το τζελ – σχεδιασμένων για να αποφεύγουν τα συμβατικά συστήματα ανίχνευσης – σηματοδοτεί μια επικίνδυνη κλιμάκωση στην τακτική πολυπλοκότητα. Οι αστικές περιοχές της ανατολικής Ινδίας, ιστορικά γλιτωμένες από τη μεγάλης κλίμακας τζιχαντιστική βία, τώρα ενσωματώνονται σκόπιμα στον χάρτη της τρομοκρατίας του Πακιστάν.
Αυτή η εξέλιξη ακολουθεί ένα γνωστό μοτίβο. Μετά τις εκρήξεις του περασμένου έτους στο Δελχί, οι συλλήψεις αποκάλυψαν δίκτυα που αποθήκευαν νιτρικό κάλιο και άλλα εκρηκτικά υλικά, ακόμη και με επαγγελματίες όπως γιατρούς. Αντί να υποχωρήσει, ο άξονας ISI-LeT έχει επεκτείνει την στρατολόγηση μηχανικών, ιδίως χημικών μηχανικών, ενσωματώνοντάς τους σε αδρανείς πυρήνες που λειτουργούν υπό νόμιμες επιχειρηματικές ή επαγγελματικές καλύμματα στη Δυτική Βεγγάλη και το Νεπάλ. Αυτοί οι πράκτορες είναι σημαντικά πιο δύσκολο να εντοπιστούν, υπογραμμίζοντας τον τρόπο με τον οποίο η τρομοκρατική υποδομή του Πακιστάν προσαρμόζεται συνεχώς στις πιέσεις της αντιτρομοκρατίας.
Εν τω μεταξύ, οι αξιολογήσεις των υπηρεσιών πληροφοριών δείχνουν ότι, υπό τον άμεσο επιχειρησιακό συντονισμό του «Πυρήνα Ντάκα» της πακιστανικής ISI, στοιχεία που προέρχονται από την λεγόμενη κοινότητα «Απομακρυσμένων Πακιστανών» – που είχαν εκπαιδευτεί προηγουμένως από την ISI στο κατεχόμενο από το Πακιστάν Κασμίρ (PoK) – διεισδύουν συστηματικά σε ινδικό έδαφος μέσω των συνόρων Ινδίας-Μπαγκλαντές. Αυτά τα άτομα φέρεται να έχουν αναλάβει την εκτέλεση ανατρεπτικών και αποσταθεροποιητικών δραστηριοτήτων. Η μονάδα, που αναφέρεται στους φακέλους των υπηρεσιών πληροφοριών ως «Σύνταγμα Μοχαζίρ», αποτελείται από πράκτορες ηλικίας μεταξύ 18 και 40 ετών, συμπεριλαμβανομένων ανδρών και γυναικών μελών. Ένα υποσύνολο αυτών των πρακτόρων έχει λάβει εξειδικευμένη εκπαίδευση στην κατασκευή αυτοσχέδιων εκρηκτικώ
Οι πληροφορίες των υπηρεσιών πληροφοριών υποδηλώνουν περαιτέρω ότι πολλαπλά διασυνοριακά συνδικάτα εμπορίας ανθρώπων αξιοποιούνται για να διευκολύνουν την παράνομη είσοδό τους στην Ινδία έναντι χρηματικής αποζημίωσης.
Για δεκαετίες, το Ισλαμαμπάντ αντιμετώπιζε την τρομοκρατία όχι ως μειονέκτημα, αλλά ως πλεονέκτημα. Η Λασκάρ-ε-Τάιμπα παραμένει το κόσμημα αυτής της στρατηγικής. Οι αξιολογήσεις των υπηρεσιών πληροφοριών προειδοποιούν ότι ο τρέχων κύκλος σχεδιασμού – προσεκτικά συγχρονισμένος με την Ημέρα της Δημοκρατίας – στοχεύει να προκαλέσει ψυχολογικό σοκ, κοινοτική πόλωση και στρατηγική αμηχανία. Το φάσμα μιας άλλης επιχείρησης τύπου 26/11 δεν μπορεί να αγνοηθεί. Η αποτυχία εξουδετέρωσης αυτής της απειλής κινδυνεύει να αποσταθεροποιήσει όχι μόνο την Ινδία, αλλά και την ευρύτερη αρχιτεκτονική ασφαλείας της Νότιας Ασίας.
Η πλεκτάνη εμβαθύνει ανατολικότερα, στο Μπαγκλαντές. Από την αλλαγή καθεστώτος του 2024 υπό τον Μουχάμαντ Γιουνούς, μια σειρά από πολιτικές ανατροπές και ιδεολογικές παραχωρήσεις έχουν δημιουργήσει ένα επιτρεπτικό περιβάλλον για τα ισλαμιστικά δίκτυα. Οι μακροχρόνιοι αδρανείς δεσμοί μεταξύ του LeT και των ριζοσπαστικών ηγετών του Μπαγκλαντές επανενεργοποιούνται. Για χρόνια, ο ιδρυτής του LeT, Χαφίζ Σαΐντ, καλλιέργησε σχέσεις με προσωπικότητες όπως ο Μουφτής Χαρούν Ιζάρ και ο επικεφαλής της Ansar al-Islam, Μουφτής Τζασιμουντίν Ραχμανί. Αυτά τα δίκτυα, επιβεβαιώνουν πηγές πληροφοριών, τώρα ανασυντάσσονται αθόρυβα.
Μια καθοριστική εξέλιξη συνέβη στις 25 Οκτωβρίου 2025, όταν ο Ibtisam Elahi Zaheer – ανώτερος ηγέτης της Markaz-e-Jamiat Ahl-e-Hadith του Πακιστάν και στενός συνεργάτης του Hafiz Saeed – εισήλθε στο Μπαγκλαντές. Η άφιξή του, που διευκολύνθηκε από την κατάργηση μακροχρόνιων πρωτοκόλλων ασφαλείας, σήμανε συναγερμό σε όλους τους κύκλους των υπηρεσιών πληροφοριών. Ο Zaheer δεν είναι άγνωστος κληρικός. Έχει ζητήσει δημόσια τη δολοφονία αποστατών, έχει διασύρει Εβραίους και Χριστιανούς και έχει αντιμετωπίσει έρευνες στο Ηνωμένο Βασίλειο για υποκίνηση σεκταριστικού μίσους. Τα βρετανικά μέσα ενημέρωσης τον κατηγόρησαν ότι υποστηρίζει τη σεξουαλική δουλεία, προκαλώντας επανειλημμένες εκκλήσεις για ταξιδιωτικές απαγορεύσεις.
Ωστόσο, στο Μπαγκλαντές, ο Zaheer φέρεται να απολάμβανε απεριόριστη μετακίνηση, συμπεριλαμβανομένων κοντά στις παραμεθόριες περιοχές της Ινδίας. Για την ISI, ο ιδεολογικός του ζήλος και η εγγύτητά του με τον Hafiz Saeed τον καθιστούν ανεκτίμητο καταλύτη για την αναβίωση της στρατολόγησης τζιχαντιστών στον ανατολικό διάδρομο της Νότιας Ασίας. Οι αναφορές των μυστικών υπηρεσιών υποδηλώνουν ότι οι δραστηριότητές του είναι ενσωματωμένες σε ένα ευρύτερο πλαίσιο συντονισμού των Σαλαφιστών – χρησιμοποιώντας θρησκευτικά συνέδρια, επισκέψεις σε μεντρεσέδες και ακαδημαϊκές ανταλλαγές ως κάλυψη για μεταφορές κεφαλαίων, κατήχηση και σχηματισμό κρυφών πυρήνων.
Ο κίνδυνος δεν είναι υποθετικός. Μέσα σε έξι μήνες, ο Ζαχίρ επέστρεψε ξανά. Στις 30 Οκτωβρίου 2025, ο διοικητής του LeT, Σαϊφουλάχ Σαΐφ, δήλωσε ανοιχτά ότι ο κορυφαίος βοηθός του Χαφίζ Σαΐντ επιχειρούσε από το «Ανατολικό Πακιστάν» – ένας όρος που χρησιμοποιείται ακόμα από τους σκληροπυρηνικούς Πακιστανούς για να περιγράψουν το Μπαγκλαντές – προετοιμαζόμενος να «προωθήσει τον τζιχάντ στην Ινδία». Ώρες αργότερα, τρομοκρατικές επιθέσεις έπληξαν το Νέο Δελχί. Η χρονική στιγμή έθεσε ανατριχιαστικά ερωτήματα σχετικά με τον επιχειρησιακό συντονισμό και την ιδεολογική σηματοδότηση.
Σε αυτό το εύφλεκτο μείγμα προστίθεται η άφιξη του Μαουλάνα Φαζλούρ Ρεχμάν, ηγέτη του Jamiat Ulema-e-Islam (F) του Πακιστάν, στο Μπαγκλαντές. Προσκεκλημένος σε ένα συνέδριο «Khatm-e-Nabuwat» στη Ντάκα, ο Ρεχμάν ζήτησε να κηρυχθεί η κοινότητα Αχμαντί μη μουσουλμανική και να κινητοποιηθεί το τζιχαντιστικό αίσθημα. Το δρομολόγιό του περιελάμβανε επιχειρήσεις στο Σιλχέτ και σε άλλες περιοχές που γειτνιάζουν με τα σύνορα.
Συνοδευόμενος από ανώτερα ισλαμιστικά στελέχη, η παρουσία του ενισχύει τους φόβους ότι το κληρικοβιομηχανικό σύμπλεγμα του Πακιστάν εξάγεται στο Μπαγκλαντές ως ιδεολογική επέκταση της τακτικής ατζέντας του ISI.
Σε αυτές τις απειλές προστίθενται πολιτικές αποφάσεις που αψηφούν τη βασική λογική της καταπολέμησης της τρομοκρατίας. Από τα τέλη του 2024, οι αρχές του Μπαγκλαντές έχουν εξαιρέσει τις πακιστανικές αποστολές από την υποχρεωτική επιθεώρηση, έχουν καταργήσει τους ελέγχους φορτίου μετά την εκφόρτωση και έχουν αφαιρέσει τις απαιτήσεις άδειας ασφαλείας για τους Πακιστανούς αιτούντες βίζα. Οι διπλωματικές αποστολές έλαβαν οδηγίες να σταματήσουν εντελώς να ζητούν έλεγχο πληροφοριών. Συλλογικά, αυτά τα μέτρα ανοίγουν έναν επικίνδυνο διάδρομο για λαθρεμπόριο εκρηκτικών, όπλων, ναρκωτικών και χρηματοδότησης της τρομοκρατίας – υπονομεύοντας άμεσα την ασφάλεια των ανατολικών συνόρων της Ινδίας.
Η παγκόσμια φήμη του Πακιστάν ως κρατικού χορηγού της τρομοκρατίας είναι καλά εδραιωμένη. Αυτό που είναι νέο – και βαθιά ανησυχητικό – είναι η ανάδειξη του Μπαγκλαντές ως ακούσιας πύλης για τις μυστικές επιχειρήσεις του Ισλαμαμπάντ. Επιτρέποντας στο έδαφός του να χρησιμοποιείται ως υλικοτεχνικό και ιδεολογικό έδαφος, η Ντάκα κινδυνεύει να εμπλακεί στον μακροχρόνιο πόλεμο του Πακιστάν εναντίον της Ινδίας.
Τα προειδοποιητικά σημάδια είναι αδιαμφισβήτητα. Η ISI του Πακιστάν χρησιμοποιεί για άλλη μια φορά την πίστη ως όπλο, εκμεταλλεύεται τα σύνορα και κινητοποιεί πληρεξούσιους για να πυροδοτήσει αστάθεια. Εάν αυτός ο ανατολικός διάδρομος τρομοκρατίας δεν αντιμετωπιστεί αποφασιστικά – μέσω του συντονισμού των πληροφοριών, της διπλωματικής πίεσης και της αντιστροφής πολιτικής – το κόστος δεν θα μετρηθεί μόνο σε χαμένες ζωές, αλλά και στη διάβρωση της ίδιας της περιφερειακής ασφάλειας. Η ιστορία έχει δείξει ότι η κατευναστική υποδομή των τζιχαντιστών δεν αγοράζει ποτέ ειρήνη. Απλώς αναβάλλει την καταστροφή.