Το ρητό «Ισχύς εν τη ενώσει» φαίνεται ότι έχει αρχίσει να επεξεργάζεται ως στρατηγική κίνηση η εγχώρια ναυπηγική βιομηχανία της χώρας. Η εισήγηση βρίσκει ευήκοα ώτα τη στιγμή που το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ) εισηγείται τον σχεδιασμό και ναυπήγηση Εθνικού Πλοίου, κλάσης κανονιοφόρου (OPV).
Του Χρήστου Μαζανίτη-enikos
Έτοιμη να αναγεννηθεί πλήρως από τη σκουριά της, απαλλαγμένη από τις αντιλήψεις και βαρίδια του παρελθόντος, είναι η εγχώρια ναυπηγική βιομηχανία, που ενώνει τις δυνάμεις της και κατεβαίνει ως ενιαίος θεσμός για να διεκδικήσει όλα τα προγράμματα ναυπήγησης νέων πλοίων του Πολεμικού Ναυτικού.
Την εισήγηση έκανε ο Προέδρος της Ένωσης Ελληνικών Ναυπηγείων (ΕΕΝ), Πάνος Ξενοκώστας, λέγοντας χαρακτηριστικά «Στο αμυντικό κομμάτι, ναυπηγεία Σκαραμαγκά και Ελευσίνας να είναι ένας συνομιλητής απέναντι στο Πολεμικό Ναυτικό κι αυτός ο τομέας να μπορεί αν χειρίζεται όλες τις ανάγκες, όπως σχεδίαση, κατασκευή, υποστήριξη».
Σύμφωνα με την εισήγηση του Προέδρου της ΕΕΝ και των ναυπηγείων Ελευσίνας, η ΟΝΕΧ από κοινού με τον Σκαραμαγκά μπορούν να αναλάβουν την πλήρη κατασκευή όλων των πλοίων, κάθε τύπου, του Πολεμικού Ναυτικού, διαλύοντας μάλιστα και τις όποιες φήμες περί αντιπαλότητας των δύο ναυπηγείων.
«Αφουγκράζομαι τους προβληματισμούς τους. Οι ηγεσίες των Ναυπηγείων δεν είναι τσακωμένες. Και προτείνω να δημιουργηθεί ένας νέος εθνικός φορέας, με τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά και της ΟΝΕΧ να εμφανίζονται ως ενιαίος συνομιλητής του Πολεμικού Ναυτικού» τόνισε εμφατικά για να προσθέσει θα πρέπει να αρχίσουμε να μιλάμε για ένα «ελληνικό πλοίο», ένα «εθνικό πλοίο», με σχεδίαση, κατασκευή και υποστήριξη από τα ελληνικά Ναυπηγεία, που θα ενισχύσει ουσιαστικά συνολικά το εγχώριο βιομηχανικό οικοσύστημα, το οποίο στη συνέχεια θα μπορεί να καλύπτει και τις ανάγκες ξένων. «Χρειαζόμαστε εταιρείες που να μπορούν να φτιάχνουν ολοκληρωμένα προϊόντα. Κάναμε επενδύσεις για κορβέτες, το Πολεμικό Ναυτικό ωστόσο δεν προχώρησε», πρόσθεσε.
Και κατέληξε ότι «με αυτή την πρόταση θα τελειώσει η παραφιλολογία ότι τα ελληνικά ναυπηγεία είναι τσακωμένα, κάτι που ωφελεί τα ξένα ναυπηγεία και όχι την εθνική μας οικονομία».
Η εισήγηση του ελληνο-αμερικανού ιδιοκτήτη είχε επί της αρχής θετική απόκριση από τον αντιπρόεδρο των ναυπηγείων Σκαραμαγκά (και πρώην υπουργό ναυτιλίας) Μιλτιάδη Βαρβιτσιώτη, ο οποίος αρχικά επεσήμανε την ανάγκη να συμπράξουν όλες οι ελληνικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον αμυντικό τομέα από κοινού με τα ναυπηγεία «Οποιοδήποτε πρόγραμμα πρέπει να εξετάσουν οι ένοπλες δυνάμεις δεν πρέπει να μετράνε το πόσο λαμαρίνα θα κοπεί στη χώρα αλλά θα πρέπει να κοιτάξουν και έναν άλλον δείκτη που είναι η μεταφορά τεχνογνωσίας» είπε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι το 25% εγχώριας συμμετοχής της αμυντικής βιομηχανίας στα προγράμματα των Ενόπλων Δυνάμεων που εξήγγειλε το υπουργείο Εθνικής Άμυνας είναι μία καλή αρχή, δεν είναι όμως αρκετό.
«Άλλες χώρες χωρίς βιομηχανική υποδομή, πχ Σαουδική Αραβία, ξεκίνησε με το φιλόδοξο πρόγραμμα του 30% εθνική συμμετοχή, για να πάει στην επόμενη φάση του 50%. Αυτό σημαίνει ότι χώρες που δεν είχαν τη δική μας εμπειρία κάνουν άλματα. Δε θέλω να συζητήσω για το παράδειγμα της Τουρκίας, που σήμερα η εξαγωγική δραστηριότητα των αμυντικών τους εταιρειών είναι ένας από τους σημαντικότερους κλάδους της οικονομίας τους. Και πρέπει να καταλάβουμε στον κόσμο των κατακερματισμένο σε κάποιες περιπτώσεις θα είμαστε μόνοι μας» τονίζει ο κος Βαρβιτσιώτης από τη μεριά του για να προσθέσει ότι «είναι θετικό αυτό που είπε ο κος Ξενοκώστας. Δεν υπάρχει το πλαίσιο του ανταγωνισμού, για να πουλάνε τα site».
Αφορμή για τα παραπάνω υπήρξε η πρόσφατη ανακοίνωση του ΕΛΚΑΚ του Προγραμματικού Ορίζοντα των Έργων Ενόπλων Δυνάμεων για το 2025, που θα υλοποιηθεί κατά τη διάρκεια του 2025.
Πρόκειται για συνολικά 22 προγράμματα, με πιο εμβληματικό την Αρχική Σχεδίαση Εθνικού Πλοίου, τύπου Κανονιοφόρου Κ/Φ – OPV (Offshore Patrol Vessels).
Τα OPV είναι πλοία τα οποία μπορούν να είναι από 50 έως 120 μέτρα και μπορούν να αντεπεξέλθουν σε διάφορους ρόλους, ανάλογα τις απαιτήσεις. Στην πιο απλή μορφή τους μπορούν να υπηρετήσουν αποστολές του Λιμενικού Σώματος και στην πιο βαριά τους έκδοση να αναλάβουν δύσκολους ρόλους με κατάσταση θάλασσας 6.
Ειδικά για την θάλασσα του Αιγαίου θα μπορούσαν μαζί με τις Πυραυλακάτους – ΤΠΚ να προσφέρουν μεγάλες λύσεις και να αφήσουν τις φρεγάτες για την ανοιχτή θάλασσα, που είναι και ο κύριος ρόλος τους.
Μπορούν – ανάλογα την διαμόρφωση – να φιλοξενήσουν ακόμη και ελικόπτερο σαν μικρή κορβέτα.
Παράλληλα μπαίνουν οι βάσεις για την πλήρη διεκδίκηση των προγραμμάτων αναβάθμισης των πλοίων του Πολεμικού Ναυτικού αλλά και την ναυπήγηση των νέων φρεγατών του Πολεμικού Ναυτικού, κλάσης Constellation.
Υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα σχεδίαζε και κατασκεύαζε στο σχετικά κοντινό παρελθόν τα 100% δικά της πλοία, όπως τα αρματαγωγά «ΛΕΣΒΟΣ» και τις κανονιοφόρους «ΜΑΧΗΤΗΣ».