Ο δρόμος συμμετοχής της Τουρκίας στην άμυνα της Ευρώπης είναι ορθάνοιχτος. Η Άγκυρα έχει με προσεκτικά βήματα σχεδιάσει την τελευταία διετία τις κινήσεις της και τώρα είναι έτοιμη να δρέψει τους καρπούς της. H Γαλλία φαίνεται ότι είναι η τελευταία ελπίδα της Ελλάδας και της Κύπρου, πριν η Τουρκία μπει για τα καλά στο SAFE και βουτήξει βαθιά το χέρι της στα 150 δισ. των Ευρωπαίων φορολογουμένων.
του Χρήστου Μαζανίτη-enikos
Ανοίγει ορθάνοιχτα ο δρόμος για την έμμεση ή άμεση συμμετοχή της Τουρκίας στην ευρω-άμυνα, μετά τη δημοσιοποίηση και των τελευταίων λεπτομερειών του μηχανισμού SAFE (Security Action for Europe) των 150 δισ., ως πρώτο σκαλί του προγράμματος ReARM Europe, των 800 δισ.
Μόνος τρόπος ανάσχεσης εισόδου των τουρκικών αμυντικών βιομηχανιών θεωρείται από ορισμένους η Γαλλία να συντονίσει τις κινήσεις της με την Ελλάδα και την Κύπρο, ώστε να δημιουργηθεί δυναμική, που θα συμπαρασύρει κι άλλες χώρες.
Όπως αναλυτικά δημοσιεύσαμε στο enikos.gr καθώς και στο φύλλο της 25ης Μαΐου στη Realnews, Ιταλία, Ισπανία και Γερμανία είναι οι τρεις χώρες που έχουν συμφωνήσει να συμμετάσχει η τουρκική αμυντική βιομηχανία στα «χρυσά συμβόλαια» της Ευρώπης, αποκτώντας καταρχάς άμεση πρόσβαση στο πρόγραμμα δανεισμού με ευνοϊκούς όρους, των 150 δισ.
Όπως εξηγούσαν στο enikos.gr στρατιωτικοί κύκλοι, με ιδιαίτερες γνώσεις των ευρωπαϊκών κανόνων, δύο είναι οι κινήσεις που μπορούν να γίνουν ώστε να διασφαλιστεί ότι η Ευρώπη, συνεπώς οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι, δεν θα γίνει το δεκανίκι της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας ή άλλης τρίτης χώρας που προσβάλλει τα αξίες και την εδαφική ακεραιότητα της ΕΕ.
Η πρώτη είναι η πιστοποίηση φερεγγυότητας και μετοχικής σύνθεσης των εταιρειών της ΕΕ. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να συσταθεί ένας ευρωπαϊκός οργανισμός αμυντικών βιομηχανιών, που θα πιστοποιεί ποιες εταιρείες τελικά πραγματικά είναι 100% ευρωπαϊκές, βάσει μετοχική τους σύνθεσης και δεν έχουν συμμετοχή τρίτες χώρες, οι οποίες ακόμη κι αν απειλούν την ΕΕ ή κάποιο κράτος – μέλος, θα μπορούν να έχουν πρόσβαση σε ευρωπαϊκή τεχνολογία και χρήματα των ευρωπαίων φορολογουμένων.
Η υιοθέτηση μίας τέτοιας απόφασης, ως μέρος του SAFE, δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο. Υπάρχει ήδη ως νόμος σε πολλές χώρες, για τη διασφάλιση του εθνικού τους συμφέροντος και βεβαίως στις ΗΠΑ, όπου ακόμη και εταιρείες όπως τα ιταλικά ναυπηγεία που έχουν ιδρύσει θυγατρικές, απαγορεύεται να εξάγουν χρήματα για προγράμματα των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων.
Το δεύτερο είναι η ρητή αναφορά με ομόφωνη απόφαση, σε ό, τι αφορά την συμμετοχή τρίτων χωρών, στην οποία χώρες που αμφισβητούν την εδαφική ακεραιότητα κράτους – μέλους, κατέχουν παράνομα ευρωπαϊκό έδαφος, δεν αναγνωρίζουν το δίκαιο της θάλασσας και αποδεδειγμένα – βάσει των εκθέσεων του ευρωκοινοβουλίου – δεν υιοθετούν το αξιακό σύστημα, τις αρχές και τους δημοκρατικούς θεσμούς που διέπουν την ΕΕ, να μην μπορούν να συμμετέχουν με κανέναν τρόπο σε βιομηχανική συμπαραγωγή αμυντικών συστημάτων εντός χωρών – μελών της ΕΕ.
Ουσιαστικά, με αυτούς τους τρόπους, κλείνει οριστικά ο δρόμος πρόσβασης της Τουρκίας σε χρήμα των Ευρωπαίων φορολογουμένων, ακόμη κι αν έχει εταιρείες με ευρωπαϊκό ΑΦΜ, που της ανοίγει την πίσω πόρτα συμμετοχής στον SAFE ακόμη και στο 100%.
Ακριβώς αυτή την ανησυχία του υπουργείου Εθνικής Άμυνας και της ηγεσίας των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων ήρθε να τονίσει εμφατικά την Πέμπτη ο Νίκος Δένδιας χαρακτηρίζοντας «κανονισμό της κερκόπορτας» τον κανονισμό SAFE «εφόσον επιχειρηθεί από ορισμένους εταίρους να εφαρμοστεί με τεχνάσματα ώστε να μην απαιτείται ομοφωνία των μελών της ΕΕ για τη συμφωνία με τρίτες χώρες».
Βάσει του κανονισμού, που την περασμένη εβδομάδα ψηφίστηκε κατά πλειοψηφία, με «ναι» Ελλάδας και Κύπρου και την απουσία της Ουγγαρίας, πρόσβαση στο πρόγραμμα έχουν προτάσεις που το 65% των συστημάτων παράγεται στην Ευρώπη και το 35% σε τρίτες χώρες. Η Τουρκία, αν περάσει η συμμετοχή της, θα μπορεί να συμμετέχει ως Τρίτη χώρα μέχρι το 35%. Ωστόσο, ήδη έχει εξαγοράσει την ιταλική Piaggio Aerospace κατά 100% και έχει ιταλικό, συνεπώς ευρωπαϊκό ΑΦΜ. Άρα είτε εξαιρεθεί είτε όχι, μπορεί να διεκδικήσει ζεστό ευρωπαϊκό χρήμα.
Το ίδιο μπορεί να κάνει και μέσω Ισπανίας, όπου προχωρά με την Airbus στην συμπαραγωγή του ελαφριού μαχητικού – εκπαιδευτικού τζετ HURJET, που έχει παραγγείλει ήδη 24, με option για άλλα 6, η Ισπανική πολεμική αεροπορία. Για το κονσόρτσιουμ δημιουργείται εταιρεία με ισπανικό ΑΦΜ και την Τουρκία να διαθέτει ακέραιο δικαίωμα.
Επιπλέον, η Τουρκία έχει ήδη συνεργασία με το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ουκρανία, όπου έχει φτιάξει και εργοστάσιο παραγωγής των drones Bayraktar, που πάλι μπορεί να χρησιμοποιήσει ως «δούρειους ίππους» για να εισέλθει στα ευρωπαϊκά προγράμματα.
Η Γαλλία από την άλλη βλέπει μία Τουρκία, που μπορεί να προσβάλει τα δικά της προϊόντα, drones, πυραύλους και αντιαεροπορικά, που έχει αναπτύξει και τα οποία είναι και τρία προγράμματα που προτάσσονται από τον SAFE.
Θεωρείται, λοιπόν, χαμένη υπόθεση η συμμετοχή της Τουρκίας; Στρατιωτικοί κύκλοι λένε στo enikos.gr κατηγορηματικά «όχι». Κι αυτό διότι υπάρχει και το ευρωκοινοβούλιο, που ήδη αντιδρά με τον τρόπο που η Κομισιόν πήρε την απόφαση σύστασης του μηχανισμού, χωρίς την ψηφοφορία και έγκριση των ευρωβουλευτών. Ήδη έχουν αρχίσει διαδικασίες για το ενδεχόμενο προσφυγής στο ευρωπαϊκό δικαστήριο ώστε να ακυρωθεί το πρόγραμμα SAFE, να επανασυνταχθεί και να περάσει τελικά για έγκριση από το ευρωκοινοβούλιο, με όλες τις δικλείδες ασφαλείας περί συμμετοχής της Τουρκίας.