Η Κίνα έχει κατασκευάσει πολυάριθμα λιμάνια, γέφυρες και άλλα παράκτια έργα σε όλο τον αναπτυσσόμενο κόσμο τα τελευταία χρόνια σε αυτό που το Πεκίνο ονόμασε «θαλάσσιος δρόμος μεταξιού του 21ου αιώνα» – μέρος της πρωτοβουλίας του Προέδρου Xi Jinping για την κατασκευή υποδομών.
Ωστόσο, ενώ ορισμένα έργα βοηθούν τις αναπτυσσόμενες οικονομίες να αυξήσουν την ικανότητά τους για εμπορικές συναλλαγές, υπάρχουν περιβαλλοντικά μειονεκτήματα στις παράκτιες υποδομές της Κίνας, σύμφωνα με μια ακαδημαϊκή μελέτη που δημοσιεύτηκε αυτή την εβδομάδα στο περιοδικό One Earth, με την Αφρική μεταξύ των πιο αρνητικά επηρεασμένων περιοχών και τα έθνη της Καραϊβικής να αντιμετωπίζουν επίσης υψηλού κινδύνου για τους θαλάσσιους οικοτόπους.
Η μελέτη, από ερευνητές από το Κέντρο Παγκόσμιας Πολιτικής Ανάπτυξης του Πανεπιστημίου της Βοστώνης, το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια Σάντα Μπάρμπαρα, το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο του Κολοράντο και το Πανεπιστήμιο του Κουίνσλαντ, εξέτασε τους κινδύνους από 114 έργα παράκτιας ανάπτυξης που χρηματοδοτήθηκαν από την Κίνα σε μια περίοδο 10 ετών έως το 2019. Τα έργα που μελετήθηκαν χρηματοδοτήθηκαν είτε από την China Development Bank είτε από την Export-Import Bank of China και ανήλθαν συνολικά σε περίπου 65 δισεκατομμύρια δολάρια σε χρηματοδότηση. Η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος διμερής χρηματοδότης των παράκτιων υποδομών στο εξωτερικό, ξεπερνώντας την Ιαπωνία και πολυμερείς οργανισμούς όπως η Ασιατική Τράπεζα Ανάπτυξης.
«Ο θαλάσσιος δρόμος του μεταξιού του 21ου αιώνα» έχει τεράστιες δυνατότητες να προωθήσει την οικονομική ευημερία… αλλά υπάρχουν αυξανόμενες ανησυχίες σχετικά με τις πιθανές επιβλαβείς επιπτώσεις αυτής της πρωτοβουλίας στο περιβάλλον και στις τοπικές και αυτόχθονες κοινότητες», ανέφερε η μελέτη.
Ευρήματα μελέτης
Για παράδειγμα, στην «Αγκόλα και τη Μοζαμβίκη, περισσότερα από 2.000 [τετραγωνικά χιλιόμετρα] θαλάσσιων οικοτόπων αντιμετωπίζουν υψηλούς κινδύνους επιπτώσεις», διαπίστωσε η έρευνα. Ωστόσο, μόλις πριν από λίγους μήνες, οι κινεζικές αναβαθμίσεις σε λιμάνι στην Αγκόλα επαινέστηκαν από τα κινεζικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, τους Global Times, που ανέφεραν ότι το έργο έχει σχεδιαστεί για να ωφελήσει την κοινότητα με διάφορους τρόπους, συμπεριλαμβανομένης της ικανοποίησης της «τοπικής ζήτησης για εισαγωγή και εξαγωγή αγαθών. ”
Ενώ οι υποδομές όπως οι γέφυρες και οι σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής μπορούν επίσης να απειλήσουν το περιβάλλον, οι εξελίξεις στα λιμάνια είναι που αντιπροσωπεύουν τους μεγαλύτερους κινδύνους για τα θαλάσσια συστήματα, διαπίστωσαν ερευνητές.
«Τα λιμάνια κατατάσσονται ως ο κλάδος υψηλότερου κινδύνου για τις παράκτιες κατασκευές, λόγω των πολλών δυνατών οδών για περιβαλλοντικές και κοινωνικές επιπτώσεις: πέρα από τον θόρυβο, το φως και τη διαταραχή του οικοτόπου από την ίδια την κατασκευή, προσφέρουν επίσης τη δυνατότητα για σημαντικές αλλαγές στα τοπικά οικοσυστήματα μέσω της εισαγωγής χωροκατακτητικών ειδών που κάνουν «ωτοστόπ» στα εισερχόμενα πλοία και της εξάντλησης των τοπικών ιχθυαποθεμάτων από νέους αλιευτικούς στόλους που μπορεί να έρθουν να χρησιμοποιήσουν το λιμάνι», είπε στη VOA η Ρεμπέκα Ρέι, ανώτερη ερευνήτρια στην παγκόσμια πολιτική ανάπτυξης στο Πανεπιστήμιο της Βοστώνης.
Τα αφρικανικά λιμάνια, όπως αυτά της Μαυριτανίας, της Ακτής Ελεφαντοστού, του Καμερούν, της Αγκόλας, της Μοζαμβίκης και του Τζιμπουτί, αποτελούν εξέχοντα περιφερειακά σημεία κινδύνου. Η μελέτη διαπίστωσε ότι, εκτός από ότι επηρεάζουν τη θαλάσσια ζωή και τη βιοποικιλότητα, τέτοια έργα μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τις αυτόχθονες παράκτιες κοινότητες.
Αυτό ήταν ιδιαίτερα έντονο στη Δυτική Αφρική, είπε, όπου «οι θάλασσες που περιβάλλουν τις παράκτιες κοινότητες ιθαγενών στη Δυτική και Κεντρική Αφρική κινδυνεύουν δυσανάλογα, γεγονός που θα μπορούσε να έχει αρνητικές επιπτώσεις στην κατανάλωση θαλασσινών και στα τοπικά μέσα διαβίωσης».
Η Ακτή Ελεφαντοστού, για παράδειγμα, έχει μερικούς από τους μεγαλύτερους κινδύνους για τις θάλασσές της και έχει επίσης μερικά από τα υψηλότερα επίπεδα κατανάλωσης θαλασσινών.
Εξισορρόπηση περιβάλλοντος με ανάπτυξη
Στην πρωτεύουσα της Μαυριτανίας, ένα λιμάνι που κατασκευάστηκε από την Κίνα έφερε μαζί του μια αλιευτική συμφωνία με έναν κινεζικό στόλο, ο οποίος στη συνέχεια ξεπέρασε τους ντόπιους ψαράδες, είπε ο Ρέι στη VOA.
«Στην περίπτωση του Nouakchott Friendship Port, οι ψαράδες μικρής κλίμακας ισχυρίζονται ότι η υπεραλίευση από κινεζικά αλιευτικά σκάφη δεν έχει βλάψει μόνο το τοπικό οικοσύστημα αλλά και τη δική τους ικανότητα να συνεχίσουν να ζουν ψαρεύοντας σε μικρές, βιώσιμες κλίμακες». είπε.
Τα τελευταία χρόνια, η Κίνα εξισορροπεί τις περιβαλλοντικές της δεσμεύσεις με τους οικονομικούς της στόχους.
«Πρέπει να φροντίζουμε τον ωκεανό καθώς θησαυρίζουμε τη ζωή μας», δήλωσε πέρυσι ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ, μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Xinhua.
«Θα καταβληθούν προσπάθειες για την ανάπτυξη «γαλάζιων συνεργασιών» και την επέκταση της συνεργασίας με τις παράκτιες χώρες όσον αφορά την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος, την επιστημονική έρευνα και τη θαλάσσια διάσωση», ανέφερε το άρθρο.
Το Xinhua μίλησε επίσης για το όραμα της Κίνας για περισσότερη θαλάσσια συνδεσιμότητα και εμπόριο, αναφέροντας το λιμάνι της Μαυριτανίας ως παράδειγμα του οικονομικού οράματος της Κίνας, λέγοντας ότι η βοήθεια της Κίνας «βελτίωσε την ικανότητα διακίνησης και μείωσε τη συμφόρηση φορτίου και τις καθυστερήσεις στο λιμάνι, καθιστώντας το σημαντικό κόμβο εφοδιαστικής κατά μήκος τον θαλάσσιο δρόμο του μεταξιού του 21ου αιώνα».
Στη Νότια Αφρική, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ανακαίνιση και η επέκταση του αλιευτικού λιμανιού Beira στη Μοζαμβίκη από μια κινεζική εταιρεία μηχανικών παρουσίασε έναν από τους μεγαλύτερους κινδύνους σε απόσταση 10 χιλιομέτρων από θαλάσσιους οικοτόπους από όλα τα έργα που εξετάστηκαν στη μελέτη.
Οι πράσινες πρωτοβουλίες BRI της Κίνας
Η μελέτη στο One Earth συνιστά στην Κίνα να μετριάσει τους θαλάσσιους κινδύνους στις εξελίξεις της BRI.
Το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών δεν απάντησε στο αίτημα της VOA να σχολιάσει αυτή την ιστορία. Ωστόσο, το Πεκίνο έχει αποκτήσει μεγαλύτερη περιβαλλοντική συνείδηση όταν χειρίζεται έργα υποδομής, συμπεριλαμβανομένης της απαγόρευσης νέων έργων που κινούνται με άνθρακα στο εξωτερικό.
Το 2021, το Υπουργείο Εξωτερικών της Κίνας εξέδωσε οδηγίες για τους εταίρους του στην Πρωτοβουλία Belt and Road για να «[υποστηρίξουν] την οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική ανάπτυξη με ισορροπημένο και ολοκληρωμένο τρόπο». Η καθοδήγηση ανέφερε επίσης την προώθηση «φιλικών προς το περιβάλλον και ανθεκτικών υποδομών μέσω, μεταξύ άλλων, της βελτίωσης της αξιολόγησης των κλιματικών και περιβαλλοντικών κινδύνων στα έργα».
Στις αρχές του τρέχοντος έτους, το Πεκίνο ανακοίνωσε νέες κατευθυντήριες γραμμές πράσινης χρηματοδότησης για τις τράπεζές του για τη διαχείριση κινδύνων, συμπεριλαμβανομένων των περιβαλλοντικών ανησυχιών.