Δύο στους τρεις καταναλωτές μείωσαν τον τελευταίο καιρό την κατανάλωση ρεύματος, ενώ οκτώ στους δέκα δηλώνουν πως κυνηγούν προσφορές και εκπτώσεις προϊόντων. Μάλιστα, σημειώνεται πως οι καταναλωτές μείωσαν παράλληλα και τις αγορές τροφίμων.
Το συμπέρασμα αυτό προκύπτει, μεταξύ άλλων, από έρευνα που πραγματοποίησε για την κατανάλωση προϊόντων την εβδομάδα 29 Αυγούστου έως 2 Σεπτεμβρίου 2022 το Ινστιτούτο Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ) με δείγμα 1.000 καταναλωτές.
Η έρευνα καταδεικνύει σημαντικές αλλαγές το τελευταίο διάστημα στις καταναλωτικές συνήθειες σε διάφορες περιοχές συμπεριφορών, οι οποίες αποδίδονται σε μεγάλο βαθμό στις συνέπειες του πολέμου (π.χ. ανατιμήσεις προϊόντων).
Συγκεκριμένα, ξεκάθαρη είναι μία τάση των καταναλωτών για εξοικονόμηση χρημάτων για τις αγορές βασικών αγαθών. Το 84% του κοινού δηλώνει ότι κυνηγάει περισσότερο προσφορές και εκπτώσεις (έναντι 79% στη μέτρηση του Απριλίου 2022).
Σημειώνεται ότι η μέση εξοικονόμηση των καταναλωτών από τις προσφορές και τις εκπτώσεις στα σούπερ μάρκετ ξεπερνά το 13%. Επίσης, ποσοστό 75% δηλώνει ότι επιλέγει οικονομικότερες ή φθηνότερες επιλογές προϊόντων, κάτι που αποδεικνύεται από την αύξηση των πωλήσεων των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας το πρώτο τρίμηνο του 2022, η οποία πλησιάζει το 10%. Ποσοστό 67% δηλώνει ότι έχει μειώσει συνολικά τις αγορές σε είδη τροφίμων και είδη παντοπωλείου (έναντι 61% στη μέτρηση του Απριλίου).
Αντίστοιχη είναι και η συμπεριφορά των καταναλωτών σε σχέση με την εξοικονόμηση στην κατανάλωση του ηλεκτρικού ρεύματος.
Συγκεκριμένα το 63% του κοινού δηλώνει ότι έχει μειώσει το τελευταίο διάστημα την κατανάλωση ρεύματος.
Εκτός των βασικών αγαθών, εντονότερη είναι η τάση εξοικονόμησης χρημάτων στις δευτερεύουσες αγορές, όπως είναι οι αγορές για προσωπική φροντίδα, για είδη οικιακής βελτίωσης ή για αγορές παγίων.
Συγκεκριμένα, το 83% δηλώνει ότι έχει αναβάλει αγορές για προσωπικά αντικείμενα, για ρούχα ή για είδη σπιτιού (έναντι 75% στη μέτρηση του Απριλίου). Πρόκειται για μία τάση που συμπίπτει, σύμφωνα με την έρευνα, σε μία χρονική συγκυρία κατά την οποία η αγορά ανέμενε μεγαλύτερη κίνηση λόγω και της εκπτωτικής περιόδου.
Το 44% αποφεύγει να κάνει αγορές προκειμένου να έχει χρήματα σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Η τάση αυτή η οποία καταγράφηκε και την περίοδο της κρίσης της πανδημίας, καταγράφεται και σήμερα, αρκετά εντονότερα.
Η έντονη στροφή του αγοραστικού κοινού στην εξοικονόμηση χρημάτων αποτυπώνεται στην ίδια έρευνα. Συγκεκριμένα, τον τελευταίο χρόνο από τον Ιούλιο και μετά, η χρηματική δαπάνη αποτελεί το βασικό κριτήριο, αλλά ειδικά στις τελευταίες μετρήσεις η ένταση είναι εντυπωσιακή.
Ενώ τα προηγούμενα χρόνια το ποσοστό του αγοραστικού κοινού που αγόραζε βασικό κριτήριο τα χρήματα κινούταν περί το 30% και σε ίδια επίπεδα με τα ποιοτικά κριτήρια, σήμερα το ποσοστό αυτό ξεπερνάει το 60%.
Με δεδομένο ότι η διαφαινόμενη οικονομική κρίση και η αναστάτωση στις διεθνείς τιμές και στη διεθνή εφοδιαστική αλυσίδα τροφίμων δεν φαίνεται να αποκλιμακώνεται στο άμεσο μέλλον, οι καταγραφές τις συγκεκριμένης έρευνας δείχνουν ότι το ελληνικό καταναλωτικό κοινό είναι ανήσυχο τόσο για το παρόν, αλλά και για το μέλλον, κάτι που επηρεάζει πλέον τις καταναλωτικές του συνήθειες.
Παρόλα αυτά καταγράφεται μείωση στην ανησυχία του κοινού για ελλείψεις στα ευρέως καταναλωτικά προϊόντα τροφίμων, από 72% σε 53%. Ενώ παράλληλα ένα πολύ μικρό ποσοστό, μόλις 14% δηλώνει ότι δεν εμπιστεύεται τα σούπερ μάρκετ ότι φροντίζουν να μην υπάρξουν ελλείψεις στα ράφια των καταστημάτων, με τη συντριπτική πλειοψηφία (86%) να μη εκφράζει τέτοια ανησυχία.
Τέλος, οι ηλεκτρονικές αγορές εμφανίζουν μία μικρή κάμψη το τελευταίο διάστημα, η οποία αποδίδεται εν μέρει σε διόρθωση ύστερα από τις πολύ μεγάλες αυξήσεις του 2020 και εν μέρει στην τάση αναβολής αγορών και στην εν γένει μείωση του όγκου αγορών το τελευταίο εξάμηνο, Πρακτικά μετά την ιδιαίτερα απότομη αύξηση των ηλεκτρονικών πωλήσεων λόγω της πανδημίας και ειδικά των απαγορευτικών, η οποία ανέβασε τη διείσδυση των ηλεκτρονικών αγορών (δηλαδή τις τελευταίες 10 ημέρες) στο 50% γενικά και στο 12% για τα είδη παντοπωλείου, η περίοδος 2021-2022 έφερε μία σταδιακή διόρθωση σε ποσοστά 36% και 9% αντίστοιχα.
Παρά τη διόρθωση αυτή οι ηλεκτρονικές πωλήσεις παραμένουν πολλαπλάσιες αυτών της περιόδου πριν το 2020, ενώ το τελευταίο εξάμηνο φαίνεται ότι ξεκινάει νέα ανάπτυξη του καναλιού αυτού με τα ποσοστά να παρουσιάζουν άνοδο.