Σε μια περίοδο που η Τουρκία συνεχίζει τη ρητορική έντασης απέναντι στην Ελλάδα, με δηλώσεις του προέδρου Ερντογάν και διαρκείς αναφορές στο δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» και το casus belli, μια νέα τουρκική πρόκληση σημειώθηκε στο Βορειοανατολικό Αιγαίο. Αφορμή στάθηκε η πειραματική αλιεία που διεξάγει το ελληνικό ερευνητικό σκάφος «Φιλία» του ΕΛΚΕΘΕ γύρω από τη Λήμνο και τη Σαμοθράκη, στο πλαίσιο του Εθνικού Προγράμματος Συλλογής Αλιευτικών Δεδομένων. Παρά την έκδοση ελληνικής Navtex, η Τουρκία απάντησε με αντι-Navtex, υποστηρίζοντας πως η περιοχή ανήκει στη δική της υφαλοκρηπίδα, αμφισβητώντας για ακόμη μία φορά τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα. Η ελληνική πλευρά παραμένει σταθερή στην αποστολή της, ενώ η παρουσία φρεγατών και από τις δύο χώρες στην περιοχή καταδεικνύει την αυξημένη επιτήρηση. Το πρόγραμμα συλλογής δεδομένων, με χρηματοδότηση 17,5 εκατ. ευρώ, αποτελεί υποχρέωση προς την ΕΕ και βασικό εργαλείο για τη χάραξη της αλιευτικής πολιτικής, τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Διαβάστε αναλυτικά το ρεπορτάζ που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα “Τα Νέα”:
Σε μια περίοδο που ο τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν απευθύνεται προς την Ελλάδα με αφορμή τους εξοπλισμούς που κάνει η χώρα του, λέγοντας πως «είναι περιττό και άνευ νοήματος η Ελλάδα να ανησυχεί για τα βήματα που έχουμε κάνει στον τομέα της άμυνας», ενώ είναι σε ισχύ το casus belli και το αναθεωρητικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», ακόμη μια κίνηση της Αγκυρας στο Βορειοανατολικό Αιγαίο έρχεται να υπενθυμίσει πως απέναντι στα «ήρεμα νερά» που προσπαθεί να διατηρήσει η Αθήνα, η Τουρκία εμμένει στον άξονα της πολιτικής που έχει χαράξει εδώ και δεκαετίες στο Αιγαίο, βάζοντας πλέον στο στόχαστρο και τα… ψάρια του!
Το ερευνητικό σκάφος πολλαπλών χρήσεων με έμφαση στην πειραματική αλιεία «Φιλία» του ΕΛΚΕΘΕ κάνει πειραματική αλιεία για το Εθνικό Πρόγραμμα Αλιείας σε περιοχές γύρω από τη Σαμοθράκη και τη Λήμνο. Για τον σκοπό αυτόν ο υδρογραφικός σταθμός της Λήμνου εξέδωσε Navtex, υποδεικνύοντας την περιοχή όπου θα κινηθεί το ελληνικό ερευνητικό (από τις 5 Ιουλίου έως και τις 15 Ιουλίου).
Η Τουρκία μέσω του υδρογραφικού σταθμού της Σμύρνης προχώρησε στην έκδοση οδηγίας προς ναυτιλλομένους (αντι-Navtex) στην οποία αναφέρει ότι μέρος της περιοχής που δημοσιεύθηκε με την ελληνική Navtex «βρίσκεται εντός της τουρκικής υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο Πέλαγος, τα όρια της οποίας δεν έχουν ακόμα οριοθετηθεί από τα παράκτια κράτη. Ολες οι ερευνητικές δραστηριότητες στην περιοχή θαλάσσιας δικαιοδοσίας της Τουρκίας πρέπει να συντονίζονται με τις αρμόδιες τουρκικές Αρχές». Πρόκειται ξεκάθαρα για ακόμη μία προσπάθεια της Τουρκίας να αμφισβητήσει τη δικαιοδοσία της Ελλάδας στην περιοχή και του Βορειοανατολικού Αιγαίου. Η τουρκική αντίδραση, μάλιστα, έχει ήδη κινητοποιήσει και τις Ενοπλες Δυνάμεις, καθώς σε αποστολή τυπικής επιτήρησης βρίσκεται ήδη κοντά στο ερευνητικό σκάφος μια φρεγάτα του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού, ενώ σε μεγάλη απόσταση στα διεθνή ύδατα κινείται μια τουρκική.
Το ελληνικό ερευνητικό «Φιλία» αυτή τη χρονική στιγμή συνεχίζει κανονικά την αποστολή του πλέοντας εντός ελληνικών χωρικών υδάτων στην περιοχή της Λήμνου. Ειδικότερα, επιχειρεί για τη δράση MEDIAS – Πανμεσογειακό Ακουστικό Ταξίδι (από όλες τις ευρωπαϊκές χώρες) για την εκτίμηση της ποσότητας των μικρών πελαγικών ψαριών (κυρίως γαύρου και σαρδέλας) με τον ακουστικό εξοπλισμό που διαθέτει το ΕΛΚΕΘΕ. «Συλλέγουμε στοιχεία σχετικά με τις ποσότητες και ποιότητες των αλιευμάτων που υπάρχουν στις θάλασσές μας και αφού τα εισάγουμε σε βάσεις δεδομένων τα προωθούμε και στους αρμόδιους φορείς της Ελλάδας και από εκεί λαμβάνει γνώση και η ΕΕ ώστε να μπορεί να διαμορφώσει την αλιευτική της πολιτική» αναφέρει στα «ΝΕΑ» στέλεχος της αποστολής του πλοίου.
Αξίζει να σημειωθεί πως η σύμβαση υλοποίησης του Εθνικού Προγράμματος Συλλογής Αλιευτικών Δεδομένων της περιόδου 2025-2027, συνολικού προϋπολογισμού 17,5 εκατ. ευρώ, υπογράφηκε στα τέλη Μαρτίου. Το Εθνικό Πρόγραμμα Συλλογής Αλιευτικών Δεδομένων είναι ένα πολυετές πρόγραμμα, η υλοποίηση του οποίου αποτελεί υποχρέωση της χώρας, ενώ ταυτόχρονα συνιστά σημαντικό εργαλείο για τη διαμόρφωση αλιευτικών πολιτικών. Τα αποτελέσματα του προγράμματος αποτελούν προϋπόθεση για την εκπλήρωση και άλλων υποχρεώσεων, τόσο προς την ΕΕ (ετήσια έκθεση στόλου, σχέδια διαχείρισης κ.λπ.), όσο και προς τους διεθνείς οργανισμούς.
Στο πλαίσιο του προγράμματος αυτού τα κράτη-μέλη υποβάλλουν ετήσιες εκθέσεις σχετικά με την εφαρμογή των εθνικών τους προγραμμάτων και η Επιστημονική, Τεχνική και Οικονομική Επιτροπή Αλιείας (STECF) αξιολογεί αυτές τις ετήσιες εκθέσεις. Τα δεδομένα στέλνονται εμπιστευτικά στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία αναθέτει σε εξειδικευμένες ομάδες επιστημόνων την επεξεργασία τους και γίνονται εκτιμήσεις των αλιευτικών αποθεμάτων. Σκοπός είναι η δημιουργία πολυετών σειρών δεδομένων, συμβατών μεταξύ των κρατών-μελών, που θα εξασφαλίζουν την αξιολόγηση της κατάστασης των αλιευτικών πόρων και θα αποτελούν τη βάση για επιστημονικές γνωμοδοτήσεις που θα χρησιμοποιούνται για τη λήψη αποφάσεων που αφορούν την Κοινή Αλιευτική Πολιτική.