Πρόταση – «βόμβα» έκανε ο κυβερνητικός εταίρος του Ερντογάν, Ντεβλέτ Μπαχτσελί, που κάλεσε τον Αμπντουλάχ Οτσαλάν να ανακοινώσει τη διάλυση του Κουρδικού Εργατικού Κόμματος PKK με αντάλλαγμα την απελευθέρωσή του.
Ο αρχηγός του Κόμματος Εθνικιστικής Δράσης (ΜΗΡ) άφησε να εννοηθεί ότι θα συμφωνούσε με την υφ’ όρους αποφυλάκιση του Οτσαλάν, εφόσον αποκηρύξει δημοσίως και από το βήμα της Εθνοσυνέλευσης την ένοπλη δράση και καλέσει τα μέλη του PKK να παραδώσουν τα όπλα τους.
«Αν όλοι συμφωνούν για μια πολιτική, μια χώρα και ένα μέλλον χωρίς τρομοκρατία, τότε είμαστε έτοιμοι να βγούμε μπροστά. Ας αφήσουμε τον αρχηγό της τρομοκρατίας, ο οποίος δήλωσε έτοιμος να προσφέρει κάθε είδους υπηρεσία όταν τον έφερναν στην Τουρκία, να δηλώσει μονομερώς ότι η τρομοκρατία έχει τελειώσει και η οργάνωση έχει εκκαθαριστεί», ανέφερε ο άλλοτε ηγέτης των Γκρίζων Λύκων.
«Ας διακηρύξει ότι η τρομοκρατία έχει τελειώσει και η οργάνωση έχει διαλυθεί»
«Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που δεν έχουν ακόμη κατανοήσει αυτό το κάλεσμά μου», συνέχισε ο πρόεδρος του ακροδεξιού ΜΗΡ, και διατύπωσε την πρότασή του «για την εξάλειψη της τρομοκρατίας στον Αιώνα της Τουρκίας», όπως είπε, ως εξής: «Αν αρθεί η απομόνωση του αρχηγού της τρομοκρατίας, ας έρθει να μιλήσει στη συνεδρίαση της ομάδας (σ.σ. του φιλοκουρδικού) Κόμματος Ισότητας των Λαών και Δημοκρατίας (DEM) στη Μεγάλη Τουρκική Εθνοσυνέλευση. Ας διακηρύξει ότι η τρομοκρατία έχει τελειώσει εντελώς και η οργάνωση έχει διαλυθεί. Αν δείξει αυτή την βούληση, ας ανοίξει διάπλατα ο δρόμος για νομική ρύθμιση προκειμένου να ασκήσει το “δικαίωμα στην ελπίδα”».
Με τον όρο «δικαίωμα στην ελπίδα» η τουρκική νομολογία αναφέρεται στη δυνατότητα πρόωρης αποφυλάκισης των κρατουμένων που έχουν καταδικαστεί σε ποινή φυλάκισης υπό όρους, υπό την προϋπόθεση ότι έχουν δείξει καλή συμπεριφορά και έχουν εκτίσει μέρος της ποινής τους. Η υφ’ όρων αποφυλάκιση έχει στόχο την επανένταξη του κρατουμένου στην κοινωνία και την εξασφάλιση της αναμορφωτικής λειτουργίας της ποινής.
Ο Μπαχτσελί είχε χειραψία με την ηγεσία του DEM
Ήδη, από την 1η Οκτωβρίου, ο Μπαχτσελί είχε ανταλλάξει χειραψία με την ηγεσία του φιλοκουρδικού κόμματος DEM, το οποίο ακόμη και σήμερα κατηγορεί ότι στηρίζει την τρομοκρατία και είναι πολιτικό παρακλάδι του ΡΚΚ. Η κίνησή του έγινε κατά την τελετή έναρξης της νέας κοινοβουλευτικής περιόδου στην Εθνοσυνέλευση και ερμηνεύτηκε ως πρωτοβουλία για επίλυση του Κουρδικού Ζητήματος.
Σε μία πρώτη αντίδραση στην τοποθέτηση του Μπαχτσελί, ο πρόεδρος Ερντογάν, μιλώντας σε στελέχη του κόμματός του ΑΚΡ, ανέφερε μεν ότι «δεν μπορούμε να δεχτούμε αυτούς που έχουν πρόβλημα με τον εθνικό μας ύμνο και αυτούς που υπονομεύουν τη δημοκρατία μας», υπονοώντας τους φιλοκουρδικούς κύκλους, «είτε πρόκειται για εραστές της τρομοκρατίας μεταμφιεσμένους σε δικηγορικούς συλλόγους, δικηγόρους ή δημοσιογράφους». Όμως, είχε στηρίξει έμμεσα τη δήλωση Μπαχτσελί λέγοντας: «Περιμένουμε από όλους να συνειδητοποιήσουν ότι δεν υπάρχει θέση για την τρομοκρατία στο μέλλον της Τουρκίας. Θέλουμε αυτό το ιστορικό παράθυρο που ανοίγει να μη πέσει θύμα υπολογισμών. Θέλουμε να οικοδομήσουμε μαζί μια Τουρκία χωρίς τρομοκρατία».
Τι λένε οι Κεμαλιστές και το φιλοκουρδικό DEM
Κατ’ αρχήν στήριξη στην πρόταση Μπαχτσελί παρείχε ο πρόεδρος του κεμαλικού Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP) της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Οζγκιούρ Οζέλ. «Αν σταματήσει η αιματοχυσία στην Τουρκία, αν δεν υπάρξουν άλλα δάκρυα από τα μάτια των μητέρων, αν έλθει ειρήνη στη χώρα, εκτιμούμε όσα λέγονται σε αυτό το πλαίσιο. Θα υποστηρίξουμε πλήρως το τέλος της τρομοκρατίας».
Από την πλευρά του φιλοκουρδικού DEM, στο οποίο απευθύνεται άλλωστε η πρόταση Μπαχτσελί, η συμπρόεδρος του φιλοκουρδικού κόμματος Τουλάι Χατιμογουλαρί δήλωσε ότι «αν πρόκειται να γίνει μια αρχή, η πρέπει να γίνει άρση της απομόνωσης (του Οτζαλάν) αμέσως. Είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε την πρωτοβουλία για μια έντιμη ειρήνη». Σημείωσε ακόμη ότι «συνομιλητής για την ειρήνη στη Μέση Ανατολή και την Τουρκία είναι ο κύριος Αμπντουλάχ Οτζαλάν, ο οποίος βρίσκεται υπό βαριά απομόνωση στο Ιμραλί».
Συνελήφθη το 1999 στην Κένυα
Ο Αμπντουλάχ Οτζαλάν κρατείται από το 1999, υπό συνθήκες σχεδόν πλήρους απομόνωσης, στο νησί Ιμραλί της Προποντίδας, εκτίοντας ποινή ισόβιας κάθειρξης.
Η σύλληψή του έγινε στις 15 Φεβρουαρίου 1999, ενώ διέμενε στην ελληνική πρεσβεία στην Κένυα. Ο ηγέτης των Κούρφων μεταφέρθηκε με χειροπέδες από πράκτορες της τουρκικής ΜΙΤ στην Τουρκία, έχοντας επιβιβαστεί σε τουρκικό αεροσκάφος.
Ο Οτσαλάν καταδικάστηκε σε θάνατο στις 26 Ιουνίου 1999, απόφαση που επικυρώθηκε και στην έφεση, τον ίδιο χρόνο. Ωστόσο, το 2022 η Τουρκία, που τότε επεδίωξε να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις ένταξης στην ΕΕ κατάργησε τη θανατική ποινή, μετατρέποντάς την σε ποινή ισόβιας κάθειρξης. Ο Οτσαλάν ήταν ο μόνος κρατούμενος των φυλακών του Ιμραλί που βρισκόταν σε καθεστώς απόλυτης απομόνωσης, ενώ οι δικηγόροι του είχαν κάνει λόγο για απάνθρωπες και εξευτελιστικές συνθήκες.