Σύνοδος ΝΑΤΟ στην Άγκυρα: Χωρίς τετ α τετ Μητσοτάκη – Ερντογάν η κρίσιμη συνάντηση κορυφής – Η Ελλάδα στέλνει μήνυμα ισχύος με αμυντικές δαπάνες-ρεκόρ

Καμία προγραμματισμένη διμερής συνάντηση μεταξύ των δύο ηγετών – Στο επίκεντρο η άμυνα, οι νέες δεσμεύσεις του ΝΑΤΟ και ο ρόλος της Ελλάδας στη νέα γεωπολιτική αρχιτεκτονική

Με φόντο τη μεγαλύτερη γεωπολιτική αστάθεια των τελευταίων ετών, η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα (7-8 Ιουλίου) ξεκινά χωρίς να έχει προγραμματιστεί διμερής συνάντηση ανάμεσα στον Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Σύμφωνα με άτυπη ενημέρωση από το Μέγαρο Μαξίμου, δεν υπάρχει στο επίσημο πρόγραμμα καμία κατ’ ιδίαν επαφή των δύο ηγετών, παρά το γεγονός ότι η Σύνοδος πραγματοποιείται στην τουρκική πρωτεύουσα και σε μία ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και τη συνοχή της Συμμαχίας.

Η μοναδική βέβαιη κοινή παρουσία τους θα είναι στο επίσημο δείπνο που παραθέτει ο Τούρκος πρόεδρος ως οικοδεσπότης της Συνόδου, παρουσία των ηγετών του ΝΑΤΟ και κορυφαίων Ευρωπαίων αξιωματούχων.

Καμία διμερής επαφή παρά τις γεωπολιτικές εξελίξεις

Η απόφαση να μην πραγματοποιηθεί προγραμματισμένη συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία:

• η Τουρκία συνεχίζει να προβάλλει τις αναθεωρητικές της θέσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και στο Αιγαίο,
• παραμένουν ανοικτά ζητήματα ασφαλείας και περιφερειακής σταθερότητας,
• ενώ το ΝΑΤΟ επιχειρεί να διαμορφώσει τη νέα στρατηγική του απέναντι στις σύγχρονες απειλές.

Παρότι οι δύο ηγέτες θα βρεθούν στον ίδιο χώρο κατά τη διάρκεια των εργασιών της Συνόδου, το Μέγαρο Μαξίμου ξεκαθαρίζει ότι δεν υπάρχει προγραμματισμένο τετ α τετ, γεγονός που αποτυπώνει τη σημερινή εικόνα των διμερών επαφών στο ανώτατο πολιτικό επίπεδο.

Στο επίκεντρο οι αμυντικές δαπάνες και η νέα στρατηγική του ΝΑΤΟ

Η φετινή Σύνοδος θεωρείται μία από τις σημαντικότερες των τελευταίων ετών, καθώς οι ηγέτες της Συμμαχίας καλούνται να αξιολογήσουν την εφαρμογή των αποφάσεων που ελήφθησαν στη Χάγη.

Κεντρικό αντικείμενο αποτελεί η υλοποίηση της δέσμευσης για συνολικές αμυντικές δαπάνες ύψους 5% του ΑΕΠ έως το 2035, εκ των οποίων:

• 3,5% θα αφορά καθαρά στρατιωτικές δαπάνες,
• 1,5% θα κατευθύνεται σε επενδύσεις ασφάλειας, όπως υποδομές διττής χρήσης, ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας, κυβερνοασφάλεια και δράσεις ανθεκτικότητας.

Η νέα αυτή στρατηγική θεωρείται η μεγαλύτερη αναθεώρηση της αμυντικής πολιτικής του ΝΑΤΟ μετά τον Ψυχρό Πόλεμο.

Η Ελλάδα στους κορυφαίους συμμάχους του ΝΑΤΟ

Η Αθήνα μεταβαίνει στη Σύνοδο με ένα ιδιαίτερα ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί.

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται ήδη στις πρώτες χώρες της Συμμαχίας που έχουν επιτύχει τους νέους στόχους για τις αμυντικές δαπάνες, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο της ως ενός από τους πλέον συνεπείς συμμάχους του ΝΑΤΟ.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της κυβέρνησης:

• οι καθαρά αμυντικές δαπάνες για το 2026 ανέρχονται στο 3,6% του ΑΕΠ,
• έναντι 2,75% το 2025,
• και 2,74% το 2024.

Με τις επιδόσεις αυτές, η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη πεντάδα των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ, μαζί με:

• Πολωνία,
• Εσθονία,
• Λετονία,
• Λιθουανία.

Το πρόγραμμα των 25 δισ. ευρώ αλλάζει τις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις

Καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση της ελληνικής παρουσίας διαδραματίζει το δωδεκαετές εξοπλιστικό πρόγραμμα ύψους 25 δισ. ευρώ, μέσω του οποίου προωθείται ο εκσυγχρονισμός όλων των Κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων.

Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η Ελλάδα δεν ακολουθεί απλώς τις αποφάσεις της Συμμαχίας, αλλά τις εφαρμόζει ήδη στην πράξη, επενδύοντας συστηματικά σε νέες δυνατότητες, σύγχρονα οπλικά συστήματα και ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος.

Η Αθήνα ζητά ισχυρότερη ευρωπαϊκή άμυνα

Στο τραπέζι των συζητήσεων θα βρεθεί και το μέλλον της ευρωπαϊκής άμυνας.

Η ελληνική θέση παραμένει σταθερή:

Μία ισχυρότερη αμυντικά Ευρώπη δεν ανταγωνίζεται τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά ενισχύει συνολικά το ΝΑΤΟ, αναλαμβάνοντας μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης για τη συλλογική ασφάλεια.

Η Αθήνα υποστηρίζει επίσης τη δημιουργία νέων ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων, ακόμη και μέσω κοινού δανεισμού, ώστε να επιταχυνθούν οι επενδύσεις στην αμυντική βιομηχανία και στις στρατιωτικές δυνατότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το πρώτο τεστ της Συνόδου θα είναι το δείπνο του Ερντογάν

Οι εργασίες της Συνόδου αρχίζουν το βράδυ της Τρίτης με το επίσημο δείπνο που παραθέτει ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και η σύζυγός του προς τους ηγέτες της Συμμαχίας.

Στο ίδιο τραπέζι θα βρεθούν επίσης:

• ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,
• η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
• ο Πρόεδρος της Ουκρανίας,
• καθώς και ο Πρόεδρος της Νότιας Κορέας.

Παρότι δεν έχει προγραμματιστεί επίσημη συνάντηση μεταξύ Μητσοτάκη και Ερντογάν, δεν αποκλείεται να υπάρξει σύντομη συνομιλία στο περιθώριο των εργασιών, όπως συμβαίνει συχνά σε διεθνείς συνόδους. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, η ελληνική κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι δεν υπάρχει καμία προγραμματισμένη διμερής επαφή.

Η εικόνα που θέλει να εκπέμψει η Αθήνα

Με τη συμμετοχή της στη Σύνοδο της Άγκυρας, η ελληνική κυβέρνηση επιδιώκει να αναδείξει τον ρόλο της χώρας ως σταθερού, αξιόπιστου και ενεργού συμμάχου του ΝΑΤΟ, προβάλλοντας τις υψηλές αμυντικές δαπάνες, το εκτεταμένο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεων και τη σταθερή προσήλωσή της στις συμμαχικές υποχρεώσεις.

Παράλληλα, η απουσία προγραμματισμένης διμερούς συνάντησης με τον Τούρκο πρόεδρο καταδεικνύει ότι, παρά τη συμμετοχή των δύο ηγετών στην ίδια Σύνοδο, δεν έχει ανακοινωθεί κάποια νέα πρωτοβουλία στον ελληνοτουρκικό διάλογο στο πλαίσιο αυτής της συνάντησης.