Η πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκιλφόιλ έγινε δεκτή στην Ουάσιγτον μετά βαϊων και κλάδων καθώς συναντήθηκε στο Λευκό Οίκο, με τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τράμπ, τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και άλλους υπουργούς.
Η Αμερικανίδα Πρέσβης μίλησε με τα καλύτερα λόγια για την Ελλάδα σε όλους τους συνομιλητές της και ειδικά στον Πρόεδρο Τράμπ, ο οποίος εκτιμά τη χώρα μας σαν σύμμαχο και εταίρο. Ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει ενημερωθεί για όλες τις εξελίξεις που αφορούν τη Σούδα και την ελληνική υποστήριξη.
Οι επαφές της κ. Γκιλφόιλ στο Λευκό Οίκο, στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ και άλλα υπουργεία έδειξαν πάνω απ’ όλα ότι οι πόρτες είναι ορθάνοικτες γι’ αυτήν. Ειδικά ο κ. Τράμπ της έδειξε ότι την αγαπά και την εκτιμά.
Η Σούδα και το Ιράν, το τετ-α-τετ Κίμπερλι Γκιλφόιλ με Τραμπ και τα απόνερα της συμφωνίας με τη Chevron
Η Σούδα δεν είναι απλώς μια βάση. Στην παρούσα συγκυρία, αναδεικνύεται στη βάση με τη μεγαλύτερη – και με διαφορά – στρατηγική σημασία για τις ΗΠΑ στην Ευρώπη. Και αυτό δεν είναι θεωρητικό. Είναι επιχειρησιακό.
Την ώρα που ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει ακόμη λάβει την οριστική απόφαση για πλήγμα στο Ιράν, αν και έχει αναπτύξει στην περιοχή τη μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη από το 2003 και την εισβολή στο Ιράκ, στον Κόλπο της Σούδας κατέπλευσε – ανήμερα Καθαράς Δευτέρας – το πυρηνοκίνητο αεροπλανοφόρο USS Gerald R. Ford, το μεγαλύτερο στον κόσμο. Να σημειωθεί ότι αρκετές ευρωπαϊκές χώρες έχουν αρνηθεί να διευκολύνουν τις ΗΠΑ σε περίπτωση πλήγματος στο Ιράν, ενώ την ίδια στάση τηρεί και η Τουρκία.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Τραμπ βρίσκεται ανάμεσα σε δύο αντίρροπες εισηγήσεις. Από τη μία, πρόσωπα του στενού του κύκλου – συμπεριλαμβανομένου του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς – θεωρούν ότι ένα πλήγμα στην Τεχεράνη θα μπορούσε να εμπλέξει τις ΗΠΑ σε έναν πόλεμο μεγάλης διάρκειας χωρίς σαφές στρατηγικό όφελος. Από την άλλη, υπάρχουν φωνές – όπως του γερουσιαστή Λίντσεϊ Γκράχαμ – που επιμένουν ότι το Ιράν δεν πρόκειται να εγκαταλείψει το πυρηνικό του πρόγραμμα χωρίς στρατιωτική πίεση.
Το αποτέλεσμα; Μια πρωτοφανής στρατιωτική συγκέντρωση δυνάμεων, χωρίς ακόμη πολιτική εντολή πυρός.
Η άφιξη του «Gerald R. Ford» στα δικά μας μέρη εντάσσεται επισήμως στην προγραμματισμένη παρουσία του 6ου Στόλου στη Μεσόγειο. Συνοδεύεται από το αντιτορπιλικό USS Mahan και, σύμφωνα με πληροφορίες, θα παραμείνει στη Σούδα τέσσερις ημέρες για ανεφοδιασμό πριν αποπλεύσει – πιθανότατα με κατεύθυνση προς το Ισραήλ εντός 24ώρου από τον απόπλου του. Παράλληλα, η Ουάσιγκτον έχει ήδη αναπτύξει 13 πολεμικά πλοία στη Μέση Ανατολή, μεταξύ αυτών το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln, εννέα αντιτορπιλικά και τρία παράκτια πολεμικά.
Η κινητικότητα από την πρέσβη, η Chevron και η ΑΟΖ
Την ίδια στιγμή, η Αμερικανίδα πρέσβης στην Αθήνα, Κίμπερλϊ Γκιλφόιλ, βρισκόταν στην Ουάσιγκτον και στον Λευκό Οίκο, όπου είχε συναντήσεις με τον Ντόναλντ Τραμπ, τον αντιπρόεδρο Βανς, τον υπουργό Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο και ακόμη τέσσερις υπουργούς. Προ ημερών είχε δηλώσει ότι «οι Έλληνες είναι φυσικοί σύμμαχοι των ΗΠΑ και δείχνουν ότι θέλουν να είναι στρατηγικοί εταίροι». Εκτιμούμε ότι τα επανέλαβε όλα αυτά και στο τετ-α-τετ με τον Ντόναλντ Τραμπ.
Το timing αποκτά μεγαλύτερο ενδιαφέρον αν συνυπολογιστεί η πρόσφατη συμφωνία παραχώρησης αποκλειστικών δικαιωμάτων έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων νότια της Πελοποννήσου και της Κρήτης στην κοινοπραξία Chevron – Helleniq Energy. Και εκεί που λέγαμε ότι με τη συμφωνία αυτή ασκούμε τα κυριαρχικά μας δικαιώματα, έρχεται ένας όρος να δημιουργήσει ερωτηματικά.
Στο κείμενο της συμφωνίας – αναρτημένο στην ιστοσελίδα του Ελεγκτικού Συνεδρίου – όπως αποκάλυψε πρώτη η εφημερίδα Εστία, περιλαμβάνεται όρος βάσει του οποίου η Ελλάδα υποχρεούται να αποζημιώσει την κοινοπραξία σε περίπτωση που τροποποιηθεί το συμβατικό αντικείμενο λόγω μελλοντικής συμφωνίας οριοθέτησης ΑΟΖ με τρίτη χώρα.
Με απλά λόγια: εάν μελλοντική οριοθέτηση οδηγήσει σε μεταβολή της θαλάσσιας περιοχής και τμήμα της βρεθεί εκτός ελληνικής δικαιοδοσίας, το Δημόσιο θα αποζημιώσει τον επενδυτή. Η πρόβλεψη αυτή δεν είναι νομική λεπτομέρεια. Αντικατοπτρίζει το τίμημα δεκαετιών αναβολών στην οριοθέτηση ΑΟΖ, όπως προβλέπει η UNCLOS (Δίκαιο της Θάλασσας).
Η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ δεν είναι μονομερής πράξη κυριαρχίας· απαιτεί συμφωνία με το αντικείμενο κράτος. Η Ελλάδα δεν έχει ολοκληρώσει τέτοιες συμφωνίες σε όλες τις θαλάσσιες ζώνες της, είτε λόγω δικών της επιλογών είτε λόγω αδιεξόδων με γειτονικά κράτη. Στο μεταξύ, ένας διεθνής ενεργειακός παίκτης οφείλει να διασφαλίσει τα συμφέροντά του πριν επενδύσει. Το ερώτημα δεν είναι αν ο όρος είναι «σκληρός». Το ερώτημα είναι γιατί κατέστη αναγκαίος.
Η σύμπτωση στρατιωτικής έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο, ενεργειακών συμβάσεων και διπλωματικής κινητικότητας στην Ουάσιγκτον δημιουργεί ένα νέο πλέγμα συσχετισμών.
Η Σούδα μετατρέπεται σε νευραλγικό κόμβο μιας πιθανής σύγκρουσης. Η Αθήνα αναβαθμίζεται γεωστρατηγικά. Αλλά ταυτόχρονα εκτίθεται σε αυξημένες ευθύνες. Διότι όταν η γεωπολιτική αξία ανεβαίνει, ανεβαίνει και το κόστος των εκκρεμοτήτων.
Πληροφορίες naftemporiki,hellasjournal