Το τουρκικό κοινοβούλιο ενέκρινε την Τρίτη παράταση ενός έτους της ναυτικής ανάπτυξης της χώρας στον Κόλπο του Άντεν, στα σομαλικά ύδατα και στην Αραβική Θάλασσα, ανανεώνοντας μια εντολή που δίνει στον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ευρεία διακριτική ευχέρεια να καθορίζει πότε, πού και πώς οι τουρκικές δυνάμεις επιχειρούν σε έναν από τους πιο στρατηγικούς θαλάσσιους διαδρόμους του κόσμου.
Η εξουσιοδότηση επιτρέπει στην κυβέρνηση να αναπτύξει τουρκικές ναυτικές μονάδες για ένα ακόμη έτος, αρχής γενομένης από τις 10 Φεβρουαρίου 2026, με το πεδίο εφαρμογής, τη διάρκεια και τις επιχειρησιακές λεπτομέρειες να ορίζονται απευθείας από τον πρόεδρο. Η διατύπωση της εντολής αφήνει αυτές τις αποφάσεις στην κρίση του Ερντογάν χωρίς να απαιτείται πρόσθετη κοινοβουλευτική έγκριση μόλις τεθεί σε ισχύ η παράταση.
Η ψηφοφορία παρατείνει την μακροβιότερη υπερπόντια ναυτική αποστολή της Τουρκίας, η οποία ξεκίνησε το 2009 στο αποκορύφωμα της πειρατείας στη Σομαλία. Έκτοτε, διαδοχικές κυβερνήσεις ανανέωσαν την εντολή σχεδόν κάθε χρόνο, επικαλούμενες επίμονες απειλές για τη διεθνή ναυτιλία, ένοπλες ληστείες στη θάλασσα και ναυτική τρομοκρατία εντός και γύρω από το Κέρας της Αφρικής.
Σύμφωνα με την ανανεωμένη εξουσιοδότηση, τα τουρκικά πολεμικά πλοία θα συνεχίσουν να επιχειρούν στον Κόλπο του Άντεν, στα ανοικτά των ακτών της Σομαλίας, στην Αραβική Θάλασσα και σε παρακείμενα διεθνή ύδατα. Η αποστολή περιλαμβάνει τη συνοδεία εμπορικών πλοίων με τουρκική σημαία και συνδεδεμένων με την Τουρκία, την υποστήριξη πολυεθνικών επιχειρήσεων θαλάσσιας ασφάλειας και την παροχή υλικοτεχνικής υποστήριξης για ανθρωπιστικές αποστολές που διακινούνται στην περιοχή.
Κυβερνητικοί αξιωματούχοι δήλωσαν στους νομοθέτες ότι η ανάπτυξη παραμένει απαραίτητη παρά τη μείωση των μεγάλης κλίμακας πειρατικών επιθέσεων σε σύγκριση με τα τέλη της δεκαετίας του 2000. Υποστήριξαν ότι η αστάθεια στη Σομαλία, η μαχητική δραστηριότητα και η στρατηγική σημασία της διαδρομής της Ερυθράς Θάλασσας απαιτούν συνεχή ναυτική παρουσία για την προστασία του εμπορίου και τη συμβολή στις διεθνείς προσπάθειες ασφάλειας.
Κατά τη διάρκεια των κοινοβουλευτικών συζητήσεων, νομοθέτες της αντιπολίτευσης επέκριναν την ανοιχτή διατύπωση της εντολής, λέγοντας ότι ουσιαστικά δίνει στον πρόεδρο ανεξέλεγκτη εξουσία για μια στρατιωτική ανάπτυξη μακριά από τα σύνορα της Τουρκίας. Υποστήριξαν ότι το κοινοβούλιο καλείται να εγκρίνει ένα πλαίσιο που επιτρέπει στην εκτελεστική εξουσία να αποφασίζει την κλίμακα, τη γεωγραφική εμβέλεια και τον επιχειρησιακό ρυθμό της αποστολής χωρίς περαιτέρω νομοθετική εποπτεία.
Οι ομιλητές της αντιπολίτευσης αμφισβήτησαν εάν το κοινοβούλιο διατηρεί οποιονδήποτε ουσιαστικό ρόλο μόλις εγκριθούν τέτοιες εντολές, προειδοποιώντας ότι οι παρατάσεις έχουν γίνει ρουτίνα ψηφοφοριών και όχι ουσιαστικές συζητήσεις για την εξωτερική πολιτική και τη στρατιωτική εμπλοκή. Είπαν ότι οι νομοθέτες έλαβαν περιορισμένες πληροφορίες σχετικά με το κόστος, τους κινδύνους ή τις στρατηγικές εξόδου, ακόμη και καθώς οι αποστολές στο εξωτερικό γίνονται πιο μόνιμες.
Ορισμένοι επικριτές εξέφρασαν επίσης ανησυχίες σχετικά με την αυξανόμενη στρατιωτική παρουσία της Τουρκίας στο εξωτερικό, λέγοντας ότι οι επαναλαμβανόμενες ανανεώσεις ομαλοποιούν την ιδέα των συνεχών αναπτύξεων και θολώνουν τα όρια μεταξύ της αμυντικής θαλάσσιας ασφάλειας και της ευρύτερης προβολής ισχύος. Κάλεσαν την κυβέρνηση να βασιστεί περισσότερο στη διπλωματία και την διεθνή κατανομή βαρών αντί να διατηρεί μακροπρόθεσμη μονομερή εξουσία επί των ξένων αποστολών.
Οι υποστηρικτές της παράτασης αντέτειναν ότι η θαλάσσια ανασφάλεια στην περιοχή δεν έχει εξαφανιστεί και ότι τα εμπορικά και στρατηγικά συμφέροντα της Τουρκίας παραμένουν άμεσα εκτεθειμένα. Είπαν ότι η ναυτική αποστολή λειτουργεί εντός του διεθνούς δικαίου, επικεντρώνεται στην αποτροπή παρά στη μάχη και συμβάλλει στη συλλογική ασφάλεια σε μια περιοχή ζωτικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο.
Η εξουσιοδότηση εγκρίθηκε με ευρεία υποστήριξη στο κοινοβούλιο, αν και μια ομάδα φιλοκουρδικών βουλευτών της αντιπολίτευσης την καταψήφισε.
Η ανανεωμένη εντολή έρχεται καθώς η Τουρκία συνεχίζει να εμβαθύνει την πολιτική, οικονομική και στρατιωτική της εμπλοκή με τη Σομαλία, όπου έχει αναδειχθεί ως ένας από τους πιο σημαντικούς εξωτερικούς εταίρους της χώρας την τελευταία δεκαετία. Η τουρκική εμπλοκή κυμαίνεται από την ανθρωπιστική βοήθεια και την ανάπτυξη υποδομών έως τη στρατιωτική εκπαίδευση και τις εμπορικές επιχειρήσεις, συνδέοντας τη θαλάσσια ασφάλεια στα ανοικτά των ακτών της Σομαλίας με την ευρύτερη περιφερειακή στρατηγική της Άγκυρας.
Η εμπλοκή της Τουρκίας με τη Σομαλία επιταχύνθηκε μετά την επίσκεψη του Ερντογάν στο Μογκαντίσου τον Αύγουστο του 2011, ένα σημείο καμπής που σηματοδότησε την είσοδο της Άγκυρας στη χώρα ως σημαντικού διεθνούς παράγοντα. Έκτοτε, η Τουρκία έχει χρηματοδοτήσει νοσοκομεία, δρόμους και δημόσια κτίρια και έχει αναλάβει διαχειριστικούς ρόλους στο λιμάνι και το διεθνές αεροδρόμιο του Μογκαντίσου μέσω τουρκικών εταιρειών.
Ο αυξανόμενος ρόλος της Τουρκίας στη Σομαλία περιλαμβάνει επίσης σχέδια για εξερεύνηση ενέργειας. Η Τουρκία θα ξεκινήσει έρευνες για πετρέλαιο και φυσικό αέριο στα ανοικτά των ακτών της Σομαλίας το 2026, σύμφωνα με δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Ενέργειας, ο οποίος δήλωσε ότι οι σεισμικές έρευνες βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη και θα ακολουθήσουν ταυτόχρονες γεωτρήσεις υδρογονανθράκων τόσο στην ξηρά όσο και στη θάλασσα. Η προγραμματισμένη εξερεύνηση συνδέεται με μια συμφωνία υδρογονανθράκων που υπέγραψαν η Άγκυρα και το Μογκαντίσου, η οποία παρέχει στην Τουρκία εκτεταμένα δικαιώματα διεξαγωγής ερευνών και γεωτρήσεων σε σομαλικό έδαφος και θαλάσσιες ζώνες, συνδέοντας περαιτέρω την παρουσία ασφαλείας της Τουρκίας στην περιοχή με μακροπρόθεσμα ενεργειακά και εμπορικά συμφέροντα.
Τον Δεκέμβριο του 2025, το στρατιωτικό συνταξιοδοτικό ταμείο της Τουρκίας υπέγραψε συμφωνία με την κυβέρνηση της Σομαλίας, η οποία παραχωρούσε σε μια νεοσύστατη κοινή εταιρεία την εξουσία για τις άδειες αλιείας και τη ρύθμιση στα σομαλικά ύδατα, συγκεντρώνοντας ουσιαστικά τον έλεγχο ενός σημαντικού φυσικού πόρου.
Η συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας ήταν κεντρικής σημασίας για τη σχέση. Η Τουρκία λειτουργεί το στρατόπεδο TURKSOM στο Μογκαντίσου, τη μεγαλύτερη στρατιωτική βάση εκπαίδευσης στο εξωτερικό, όπου έχουν εκπαιδευτεί περισσότεροι από 15.000 Σομαλοί στρατιώτες. Τούρκοι αξιωματούχοι περιγράφουν το πρόγραμμα ως απαραίτητο για την οικοδόμηση μιας εθνικής δύναμης ικανής να αντιμετωπίσει ένοπλες ομάδες όπως η al-Shabab, η οποία συνεχίζει να πραγματοποιεί επιθέσεις παρά τα χρόνια διεθνούς παρέμβασης.
Μια πρόσφατη αξιολόγηση από την Εθνική Ακαδημία Πληροφοριών της Τουρκίας περιέγραψε τη Σομαλία ως εισερχόμενη σε μια περίοδο αυξημένης αστάθειας, επικαλούμενη επίμονες ένοπλες απειλές, πολιτικές διαμάχες μεταξύ της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και των περιφερειακών διοικήσεων, αδύναμους κρατικούς θεσμούς και οικονομική ευαλωτότητα. Η έκθεση προειδοποιούσε ότι οι σομαλικές δυνάμεις παραμένουν ανίκανες να ασφαλίσουν τη χώρα χωρίς εξωτερική υποστήριξη και ότι τα κέρδη στον τομέα της ασφάλειας είναι εύκολα αντιστρέψιμα.
Η αξιολόγηση τόνισε επίσης τη στρατηγική θέση της Σομαλίας κατά μήκος της Ερυθράς Θάλασσας και του Κόλπου του Άντεν, προειδοποιώντας ότι οι περιφερειακές αντιπαλότητες και ο γεωπολιτικός ανταγωνισμός προσθέτουν πίεση στους ήδη εύθραυστους θεσμούς. Οι διαταραχές κατά μήκος αυτών των θαλάσσιων οδών, ανέφερε, θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις παγκόσμιες ναυτιλιακές οδούς που συνδέουν την Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και την Ασία.
Έρχεται σύγκρουαη Τουρκίας-Ισραήλ, τι είχαμε αναφέρει
Η αναγνώριση της Σομαλιλάνδης από το Ισραήλ & η στρατιωτική βάση που θα παρέχει στρατηγικό βάθος
Η αναγνώριση της Σομαλιλάνδης από το Ισραήλ και η αμοιβαία ανάπτυξη διπλωματικών σχέσεων θα μπορούσαν να επιτρέψουν στο Ισραήλ να αναβαθμίσει σημαντικά τις επιθετικές και αμυντικές του δυνατότητες. Μια έκθεση που δημοσιεύθηκε πέρυσι από τον ιστότοπο Middle East Monitor ανέφερε ότι η Σομαλιλάνδη, με τη μεσολάβηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, εξέφρασε την προθυμία της να επιτρέψει στο Ισραήλ να εγκαταστήσει στρατιωτική βάση στο έδαφός της με αντάλλαγμα την αναγνώριση της κυριαρχίας του από το Ισραήλ, τη σύναψη διπλωματικών σχέσεων και οικονομικών επενδύσεων. Είναι πιθανό, στο πλαίσιο της τρέχουσας αναγνώρισης, η Σομαλιλάνδη να επιτρέψει επίσης διακριτικά στο Ισραήλ να εγκαταστήσει στρατιωτική παρουσία στο έδαφός της. Αυτό το ζήτημα αντιστοιχεί επίσης σε μια δήλωση του πρώην επικεφαλής των μυστικών υπηρεσιών της Σομαλιλάνδης σχετικά με τη δέσμευση της κυβέρνησης της Σομαλιλάνδης «να υπερασπιστεί τα συμφέροντα της Δύσης και ιδιαίτερα τα συμφέροντα του Ισραήλ».
Το πλεονέκτημα της δημιουργίας στρατιωτικής βάσης στη Σομαλιλάνδη είναι σαφές. Πρώτον, η ανάπτυξη συστημάτων ραντάρ και αισθητήρων στη Σομαλιλάνδη θα ενίσχυε τις δυνατότητες ανίχνευσης και έγκαιρης προειδοποίησης κατά των εκτοξεύσεων. Μια βάση στη Σομαλιλάνδη θα παρείχε στο Ισραήλ στρατηγικό βάθος, με βελτιωμένες αμυντικές και επιθετικές δυνατότητες εναντίον στόχων των Χούθι από πολύ μικρότερη εμβέλεια – το πολύ αρκετές εκατοντάδες χιλιόμετρα, σε σύγκριση με μια εκτιμώμενη απόσταση 2.000 χιλιομέτρων ή περισσότερο από το Ισραήλ – μειώνοντας παράλληλα το κόστος και την υλικοτεχνική πολυπλοκότητα των επιθέσεων μεγάλης εμβέλειας και επιτρέποντας γρήγορες επιχειρησιακές αντιδράσεις σε πραγματικό χρόνο. Από αμυντική άποψη, αυτό θα παρείχε δυνατότητες αναχαίτισης βαλλιστικών πυραύλων σε κοντινή γεωγραφική εγγύτητα με το σημείο εκτόξευσης, ιδιαίτερα κατά τη φάση ενίσχυσης, όταν η ταχύτητα του πυραύλου είναι ακόμα σχετικά χαμηλή, η ευελιξία του είναι περιορισμένη και το περίβλημά του είναι ευάλωτο σε εξωτερικές ζημιές. Η αναχαίτιση πυραύλων μακριά από το ισραηλινό έδαφος έχει το πλεονέκτημα ότι τα συντρίμμια από τους αναχαιτιστές, τα μέρη του κινητήρα, τα θραύσματα του πυραύλου ή του σώματος του πυραύλου και το εκρηκτικό φορτίο της κεφαλής εμπίπτουν σε εχθρικό έδαφος – αποτρέποντας έτσι άμεσες και παράπλευρες ζημιές στον πληθυσμό του Ισραήλ. Επιπλέον, αυτό παρέχει στο Ισραήλ επιχειρησιακή ευελιξία και ένα χρονικό περιθώριο σε περίπτωση αποτυχίας αναχαίτισης. Ένα άλλο πλεονέκτημα της έγκαιρης αναχαίτισης σε εχθρικό έδαφος είναι η αποφυγή της ανάγκης αποστολής μεγάλου αριθμού αμάχων σε προστατευόμενες περιοχές, ένα μέτρο που συνεπάγεται σημαντικό οικονομικό και ψυχολογικό κόστος.
Προς το παρόν, η εφαρμογή της αναχαίτισης πυραύλων κατά τη φάση ώθησης είναι περιορισμένη λόγω γεωπολιτικών, οικονομικών και τεχνολογικών λόγων. Ωστόσο, στο εγγύς μέλλον, η αναχαίτιση πυραύλων σε πρώιμα στάδια εκτόξευσης – πιθανώς ακόμη και κατά τη φάση ώθησης – μπορεί να καταστεί εφικτή λόγω τεχνολογικών και επιχειρησιακών εξελίξεων, όπως πιο προηγμένοι και ταχύτεροι αναχαιτιστές και αισθητήρες, καθώς και η χρήση προηγμένων εκδόσεων του όπλου λέιζερ Iron Beam, ιδίως εκδόσεων που βασίζονται σε συστήματα λέιζερ υψηλής ισχύος που μεταφέρονται μέσω αερομεταφερόμενων συστημάτων. Ο συνδυασμός γεωπολιτικών εξελίξεων και καινοτόμων τεχνολογιών μπορεί να επιτρέψει στο Ισραήλ τα επόμενα χρόνια να αναβαθμίσει τις αμυντικές και επιθετικές του δυνατότητες έναντι εχθρών και βαλλιστικών απειλών στον εξωτερικό κύκλο.
Κίνηση-ματ από Ισραήλ-Η Ιερουσαλήμ θα χτίσει στρατιωτική βάση στη Σομαλιλάνδη-Μήνυμα σε Τουρκία-Ιράν-Χούθι
Σε συνομιλία με το ισραηλινό κανάλι N12, ο επικεφαλής του πολιτικού τμήματος του Υπουργείου Εξωτερικών της Σομαλιλάνδης, Ντέκα Κασίμ, επιβεβαίωσε ότι το ζήτημα βρίσκεται στο τραπέζι των συνομιλιών μεταξύ των χωρών. • Την περασμένη εβδομάδα, η Σομαλιλάνδη διέψευσε κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς για την ίδρυση μιας τέτοιας βάσης, η οποία θα μπορούσε να αποτελέσει μια σημαντική στρατηγική βάση για το Ισραήλ εναντίον των Χούθι και του ιρανικού άξονα. • Και επίσης: Έτσι θα μοιάζει η συνεργασία μεταξύ των χωρών.
Το Ισραήλ και η Σομαλιλάνδη συζητούν συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας που περιλαμβάνει μια στρατιωτική βάση στη Σομαλιλάνδη, δήλωσε στο N12 για πρώτη φορά χθες το βράδυ (Τετάρτη) ο Ντάκα Κασίμ, επικεφαλής του πολιτικού τμήματος του Υπουργείου Εξωτερικών της Σομαλιλάνδης. Τα σχόλια έρχονται μετά την επίσημη διάψευση από το Υπουργείο Εξωτερικών της Σομαλιλάνδης μιας τέτοιας συνεργασίας την περασμένη εβδομάδα και μια ημέρα μετά την πρώτη διπλωματική επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών Γκίντεον Σάαρ στη χώρα.
«Δεν μπορώ να πω ακριβώς αν θα υπάρξει στρατιωτική βάση ή όχι, αλλά μπορώ να πω ότι εξαρτάται από τη συμφωνία των συνομιλιών τους μεταξύ των χωρών μετά το άνοιγμα των πρεσβειών», δήλωσε ο Κασίμ σε συνομιλία με το N12. Στη συνέχεια, η Kassim ρωτήθηκε αν «μια στρατιωτική βάση είναι στο τραπέζι και αποτελεί μέρος των συζητήσεων μεταξύ των μερών;» και απάντησε: «Ναι, είναι». Πρόσθεσε ότι η συνεργασία ασφαλείας μεταξύ των χωρών θα περιλαμβάνει την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και τη δημιουργία σταθερότητας στη ναυτική αρένα.
Μια στρατιωτική βάση που θα δημιουργηθεί στη Σομαλιλάνδη θα μπορούσε να εξυπηρετήσει καλά τα ισραηλινά συμφέροντα, ειδικά στον αγώνα κατά των Χούθι και του Ιράν. Η Σομαλιλάνδη έχει μεγάλη ακτογραμμή και βρίσκεται στον Κόλπο του Άντεν, όχι μακριά από την Υεμένη, γεγονός που την καθιστά πλεονέκτημα για το Ισραήλ. Μια τέτοια βάση θα μπορούσε να επιτρέψει την παρακολούθηση της στρατιωτικής δραστηριότητας στην Υεμένη από τις μυστικές υπηρεσίες και να δημιουργήσει μια υποδομή για άμεση στρατιωτική δραστηριότητα για την αποτροπή ή την επίθεση στους Χούθι. Επίσης, εάν η κίνηση προχωρήσει, θα αποτελέσει ένα ισραηλινό αντίβαρο στο εχθρικό κατεστημένο του Ιράν και άλλων χωρών στην περιοχή.
Νωρίτερα στη συνομιλία της μαζί μας, η Kassim αρνήθηκε τους ισχυρισμούς ότι η συμφωνία μεταξύ των χωρών περιλαμβάνει την παλαιστινιακή μετανάστευση στη Σομαλιλάνδη και το άνοιγμα στρατιωτικής βάσης. Τα λόγια της έρχονται επίσης σε αντίθεση με την επίσημη δήλωση του Υπουργείου Εξωτερικών της Σομαλιλάνδης από την περασμένη εβδομάδα στο δίκτυο X, σύμφωνα με την οποία: «Η κυβέρνηση της Σομαλιλάνδης απορρίπτει κατηγορηματικά τους ψευδείς ισχυρισμούς του Προέδρου της Σομαλίας σχετικά με την ανανεωμένη μετανάστευση Παλαιστινίων ή την εγκατάσταση στρατιωτικών βάσεων στη Σομαλιλάνδη. Η συνεργασία της Σομαλιλάνδης με το Ισραήλ είναι μόνο διπλωματική».