Συνεχίζονται οι αντιδράσεις για τις πωλήσεις των φρεγατών του τουρκικού Ναυτικού, με τον ναύαρχο εν αποστρατεία Τζεμ Γκιουρντενίζ να αναφέρει:
«Το έργο της φρεγάτας κλάσης İstif ξεκίνησε εξαρχής με στόχο τη σταδιακή ανανέωση της γερασμένης δύναμης φρεγατών του Τουρκικού Ναυτικού, ιδίως των 8 φρεγατών κλάσης G που πλησιάζουν τα 50 έτη. Δώδεκα από τις 16 φρεγάτες του Ναυτικού μας είναι άνω των 39 ετών. Οκτώ φρεγάτες κλάσης G είναι άνω των 45 ετών».
Και συνέχισε λέγοντας:
Σύμφωνα με ειδησεογραφικά δημοσιεύματα, οι φρεγάτες TCG İzmir και TCG İçel, δύο φρεγάτες κλάσης MİLGEM İstif που βρίσκονται υπό κατασκευή σε ιδιωτικά ναυπηγεία, θα πωληθούν στην Ινδονησία. Το έργο της φρεγάτας κλάσης İstif ξεκίνησε εξαρχής με στόχο τη σταδιακή ανανέωση της γερασμένης δύναμης φρεγατών του Τουρκικού Ναυτικού, ιδίως των 8 φρεγατών κλάσης G που πλησιάζουν τα 50 έτη, χρησιμοποιώντας εθνικούς πόρους.
Οι κλάσεις στοίβαξης σχεδιάστηκαν ως τεχνολογική αναβάθμιση για το έργο της κορβέτας MİLGEM, το οποίο ολοκληρώθηκε με μεγάλη επιτυχία χάρη στον αείμνηστο Ναύαρχο Özden Örnek, αλλά και ως ένα κρίσιμο ενδιάμεσο βήμα πριν από τη μετάβαση στα αντιτορπιλικά αεράμυνας TF-2000.
Το TCG Istanbul (F-515), το κύριο πλοίο της κατηγορίας του, τέθηκε σε υπηρεσία το 2024. Το δεύτερο πλοίο, το Izmir, είχε προγραμματιστεί να τεθεί σε υπηρεσία το 2026, το τρίτο, το Izmit, και το τέταρτο, το İçel, το 2027.
Ας το επαναλάβουμε. Ο πρωταρχικός και επείγων λόγος σχεδιασμού αυτών των πλοίων ήταν η κάλυψη των αναγκών σε δυνάμεις που δημιουργήθηκαν/θα δημιουργηθούν από τις 8 παλαιωμένες φρεγάτες κλάσης G και τις φρεγάτες κλάσης Yavuz, 2 εκ των οποίων έχουν ήδη αποσυρθεί από την βοηθητική υπηρεσία.
Από τις 16 φρεγάτες του ναυτικού μας, οι 12 είναι άνω των 39 ετών. Οκτώ φρεγάτες κλάσης G είναι άνω των 45 ετών.
Είναι γνωστό ότι τα πολιτικά μας ναυπηγεία αντιμετωπίζουν αυτή τη στιγμή σοβαρό έλλειμμα παραγγελιών. Μια συρρίκνωση έως και 20% αποτελεί σημαντική απώλεια. Ωστόσο, προκειμένου να υποστηριχθεί η τουρκική ναυπηγική βιομηχανία, σε μια περίοδο που το παγκόσμιο γεωπολιτικό τοπίο βρίσκεται σε αναταραχή και τα κράτη διασφαλίζουν τις θέσεις τους με βάση τη στρατιωτική τους ισχύ, η καθυστέρηση του εκσυγχρονισμού του στόλου των φρεγατών μας, που αποτελεί το σημαντικότερο κρούσμα και προστατευτικό στοιχείο του τουρκικού ναυτικού σε περιόδους κρίσης και πολέμου, δεν μπορεί να αποτελεί επιλογή.
Εν ολίγοις, ο σχεδιασμός δυνάμεων δεν βασίζεται σε εσωτερικές οικονομικές ισορροπίες· ο σχεδιασμός δυνάμεων είναι απαραίτητη συνέπεια των γεωπολιτικών απαιτήσεων.
Σύμφωνα με την έκθεση «Reaching and Connecting Turkey 2022» του Υπουργείου Μεταφορών και Υποδομών, μεταξύ 2003 και 2022, επενδύθηκαν 1,6 τρισεκατομμύρια λίρες στις μεταφορές και τις επικοινωνίες. Από αυτό το ποσό, το 60% διατέθηκε στις οδικές μεταφορές, το 21% στις σιδηροδρομικές μεταφορές, το 9% στις αεροπορικές μεταφορές και το 8% στις επικοινωνίες, ενώ οι θαλάσσιες μεταφορές αντιπροσώπευαν μόνο το 1%. Σε δολάρια, σε διάστημα 20 ετών, διατέθηκαν 112 δισεκατομμύρια δολάρια στις οδικές μεταφορές, 37 δισεκατομμύρια δολάρια στις σιδηροδρομικές μεταφορές και 16 δισεκατομμύρια δολάρια στις αεροπορικές μεταφορές, ενώ μόνο 2 δισεκατομμύρια δολάρια διατέθηκαν στις θαλάσσιες μεταφορές.
Μία ένδειξη αυτής της ασυμμετρίας είναι αναμφίβολα η ανεπαρκής κρατική υποστήριξη που παρέχεται στη ναυπηγική βιομηχανία και τα ναυπηγεία. Μια άλλη συνέπεια είναι ορατή σήμερα μέσω των φρεγατών κλάσης İstif.
Παρόλο που η απόφαση να κατευθυνθούν τα TCG İzmir και TCG İçel προς τις εξαγωγές παρείχε βραχυπρόθεσμη ανακούφιση στα ναυπηγεία, δημιούργησε ένα σημαντικό κενό τουλάχιστον τεσσάρων ετών στο πρόγραμμα ανανέωσης των φρεγατών του Τουρκικού Ναυτικού και, μετά την πώληση του ενεργού περιπολικού Akhisar στη Ρουμανία, το ναυτικό μας παρέκκλινε από τους στόχους σχεδιασμού δυνάμεών του για δεύτερη φορά.
Το κράτος θα μπορούσε να είχε αυξήσει το μερίδιο του 1% που διέθεσε σε ναυτιλιακές δραστηριότητες τα τελευταία 24 χρόνια και να το είχε μετατρέψει σε μακροπρόθεσμους μηχανισμούς παραγγελιών, χρηματοδότησης και κινήτρων για την υποστήριξη των ναυπηγείων. Αυτή η επιλογή δεν επιλέχθηκε.
Τα πλοία MİLGEM, προϊόν της αφοσίωσης και της σκληρής δουλειάς Τούρκων μηχανικών και εργατών, αξίζουν τον υψηλότερο έπαινο για τη συμβολή τους στην επιτυχία και τα επιτεύγματα των εξαγωγών του Ναυτικού μετά τον Ψυχρό Πόλεμο. Ωστόσο, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι τα συμφέροντά μας για την εθνική ασφάλεια και τα γεωπολιτικά μας συμφέροντα είναι ύψιστης σημασίας.
Μόλις την περασμένη εβδομάδα, ο Νόμος για την Πύλη της Ανατολικής Μεσογείου εγκρίθηκε από την Επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ με ισχυρή ψήφο 45-2 κατά. Αυτό το νομοσχέδιο σύντομα θα μπει στην ημερήσια διάταξη ολόκληρης της Βουλής και θα γίνει νόμος. Η απειλή που θέτει για την Τουρκία είναι η στρατηγική περικύκλωση. Η Τουρκία αποκλείεται συστηματικά, η Κυπριακή Δημοκρατία εξοπλίζεται αποτελεσματικά μέσω νομοθετικών κειμένων των ΗΠΑ, η πίεση στην Τουρκία από τη θάλασσα μέσω της Νότιας Κύπρου γίνεται μόνιμη και η λογική του Χάρτη της Σεβίλλης τίθεται σε εφαρμογή ως τετελεσμένο γεγονός μέσω ενεργειακών, καλωδιακών, λιμενικών και ασφαλιστικών έργων. Με αυτό το νομοσχέδιο, οι αμερικανικές βάσεις στην Ελλάδα, τα κυπριακά λιμάνια και οι δυνατότητες ναυτικής-αεροπορικής κατασκοπείας του Ισραήλ συνδέονται με ένα ενιαίο επιχειρησιακό πλαίσιο, ενώ η Τουρκία απομονώνεται στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σε ένα τέτοιο πλαίσιο, αυτή η πώληση μου έχει προκαλέσει, ως απλό πολίτη, περισσότερη ανησυχία παρά επιτυχία.
Σήμερα, η ναυτική μας δύναμη δεν αντέχει ούτε καν μια στασιμότητα, πόσο μάλλον μια παρακμή.