Ο Τόμας Μπαράκ, πρέσβης των ΗΠΑ στην Τουρκία, άφησε να εννοηθεί την Κυριακή ότι το αδιέξοδο με την Ουάσινγκτον σχετικά με την προμήθεια του ρωσικού συστήματος αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας S-400 από την Άγκυρα θα μπορούσε να επιλυθεί σύντομα.
Αυτό ενδεχομένως θα άνοιγε τον δρόμο για την απόκτηση του μαχητικού αεροσκάφους F-35 από την Τουρκία. Τα σχόλια του Μπαράκ έρχονται μετά από μια τηλεφωνική επικοινωνία τον Μάρτιο, στην οποία ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ζήτησε από τον Ντόναλντ Τραμπ να επιτρέψει την επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35.
Ωστόσο, η κυβέρνηση Τραμπ και τα μέλη του Κογκρέσου θα πρέπει να το σκεφτούν δύο φορές πριν υποστηρίξουν την μεταφορά των F-35 στην Τουρκία για δύο λόγους: έναν πρακτικό και έναν ηθικό.
Πρακτικά, η απόκτηση του F-35 από την Τουρκία θα μπορούσε να οδηγήσει τους εχθρούς της Αμερικής στην απόκτηση πληροφοριών σχετικά με το μαχητικό αεροσκάφος, οι οποίες θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να σκοτώσουν Αμερικανούς και τους συμμάχους μας σε μελλοντικές συγκρούσεις. Και ηθικά, η Τουρκία έχει ταχθεί στο πλευρό της Χαμάς από τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου στο Ισραήλ – και είναι δίκαιο να αμφισβητήσουμε αν θέλουμε μια τέτοια ηγεσία οπλισμένη με το κορυφαίο αεροπλάνο της Αμερικής.
Το F-35, ένα από τα πιο προηγμένα μαχητικά αεροσκάφη στον κόσμο, διαθέτει εξελιγμένες δυνατότητες και αισθητήρες που το καθιστούν κεντρικό στοιχείο της αμερικανικής ασφάλειας και οποιασδήποτε μελλοντικής σύγκρουσης των ΗΠΑ με την Κίνα, τη Ρωσία, το Ιράν ή τη Βόρεια Κορέα. Η Πολεμική Αεροπορία, το Ναυτικό και το Σώμα Πεζοναυτών των Ηνωμένων Πολιτειών πετούν παραλλαγές του F-35 και περίπου 19 συμμαχικά έθνη πετούν ή προμηθεύονται επί του παρόντος το F-35.
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ο Ερντογάν ήθελε το F-35 και βρισκόταν στη διαδικασία προμήθειάς του. Αλλά αφού απέρριψε προσφορές από τις Ηνωμένες Πολιτείες για την πώληση του αμερικανικής κατασκευής συστήματος αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας Patriot στην Άγκυρα, ο Ερντογάν αποφάσισε να προμηθευτεί το σύστημα αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας S-400 από τη Ρωσία, παρά τις επανειλημμένες προειδοποιήσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Τελικά, η Ουάσινγκτον δεν είχε άλλη επιλογή από το να αποκλείσει την Τουρκία από το πρόγραμμα F-35 το 2019.
Ο λόγος που η κατοχή τόσο των S-400 όσο και των F-35 από την Τουρκία είναι επικίνδυνη είναι ότι τα δύο συστήματα που λειτουργούν σε τακτική γειτνίαση μεταξύ τους ή δικτυωμένα μεταξύ τους θα επέτρεπαν στη Μόσχα να αποκτήσει πολύτιμες πληροφορίες χρήσιμες για την κατάρριψη F-35 που πετούσαν οι Αμερικανοί και οι σύμμαχοί μας. Ο Ερντογάν θα μπορούσε είτε να δώσει τις πληροφορίες στη Μόσχα, είτε οι Ρώσοι στην Τουρκία θα μπορούσαν να τις αποκτήσουν.
Εάν συνέβαινε αυτό, δεν θα έπρεπε να μας εκπλήσσει αν η Μόσχα μοιραζόταν ευαίσθητες τεχνολογικές λεπτομέρειες για το F-35 με το Πεκίνο, την Τεχεράνη και την Πιονγιάνγκ.
Εάν αυτό φαίνεται απίθανο, σκεφτείτε ότι η Ρωσία φέρεται να έστειλε στο Ιράν αμερικανικής κατασκευής πυραύλους Javelin και Stinger που κατασχέθηκαν στην Ουκρανία, ώστε η Τεχεράνη να μπορέσει να μελετήσει τα αμερικανικά συστήματα με σκοπό την καταστολή τους σε μάχη ή/και την αντιγραφή τους για τον ιρανικό στρατό.
Πράγματι, ο Πούτιν έχει λάβει εξαιρετική υποστήριξη από το Πεκίνο, την Τεχεράνη και την Πιονγιάνγκ για τον πόλεμό του στην Ουκρανία. Ποιος καλύτερος τρόπος για τον Πούτιν να ανταποδώσει την χάρη από το να παρέχει στα άλλα τρία μέλη του «άξονα των επιτιθέμενων» πληροφορίες χρήσιμες για την αναγνώριση, την παρακολούθηση και την κατάρριψη των F-35;
Αυτό θα έθετε σε κίνδυνο τους Αμερικανούς, τους συμμάχους μας στο ΝΑΤΟ, την Ιαπωνία, τη Νότια Κορέα, το Ισραήλ και άλλους συμμάχους που χειρίζονται το F-35. Αυτό, με τη σειρά του, θα μπορούσε να οδηγήσει σε μεγαλύτερες απώλειες πιλότων, ακόμη και σε αποτυχημένες αποστολές.
Θα πίστευε κανείς ότι αυτοί οι κίνδυνοι θα καθιστούσαν την ιδέα ανενεργή κατά την άφιξή της στην Ουάσιγκτον, αλλά η Άγκυρα φαίνεται απτόητη.
Το κύριο εμπόδιο που στέκεται εμπόδιο στην προσπάθεια του Ερντογάν να αποκτήσει το F-35 είναι το άρθρο 1245 του Νόμου περί Εθνικής Άμυνας για το Οικονομικό Έτος 2020, το οποίο απαγορεύει τη μεταφορά F-35 στην Τουρκία, εκτός εάν οι υπουργοί Άμυνας και Εξωτερικών βεβαιώσουν γραπτώς σε βασικές επιτροπές του Κογκρέσου ότι η Τουρκία δεν «κατέχει πλέον» το σύστημα αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας S-400, έχει δεσμευτεί να μην αποδεχτεί την παράδοση του συστήματος στο μέλλον και δεν έχει προμηθευτεί άλλο αμυντικό εξοπλισμό από το Κρεμλίνο που θα έθετε σε κίνδυνο τις δυνατότητες του F-35.
Οι υποστηρικτές του Ερντογάν στην Ουάσινγκτον πιθανότατα επιθυμούν να ξεγελάσουν την κυβέρνηση Τραμπ κάνοντάς την να πιστέψει ότι η μεταφορά των F-35 είναι προς το αμερικανικό συμφέρον και να πείσουν το Κογκρέσο να αναθεωρήσει το Άρθρο 1245. Το πρώτο θα μπορούσε να περιλαμβάνει μια κυνική πιστοποίηση προς το Κογκρέσο, και το δεύτερο πιθανότατα συνεπάγεται τροποποίηση του νόμου για τη διαγραφή ή την αναθεώρηση της ενοχλητικής λέξης «κατοχή» στο αμερικανικό δίκαιο, επιτρέποντας έτσι στην Τουρκία να διατηρήσει τους S-400 με κάποια μορφή και να γίνει ξανά δεκτή στο πρόγραμμα F-35.
Άλλωστε, πρόθυμος να μην ενοχλήσει τον Πούτιν, ο Ερντογάν έχει αντισταθεί στις εκκλήσεις προς την Τουρκία να μεταφέρει τους S-400 στις Ηνωμένες Πολιτείες ή την Ουκρανία ή ακόμα και να τους στείλει πίσω στη Μόσχα.
Γι’ αυτό θα πρέπει να περιμένουμε μια καταιγίδα λόμπινγκ από τον Ερντογάν που θα επικεντρωθεί στα μέλη του Κογκρέσου που ηγούνται των ενόπλων δυνάμεων και των επιτροπών εξωτερικών σχέσεων, και τα οποία θα διαδραματίσουν έναν τεράστιο ρόλο στο αποτέλεσμα. Σε αυτούς περιλαμβάνονται οι γερουσιαστές Roger Wicker (Ρεπουμπλικάνος-Μισισιπής), Jack Reed (Δημοκρατικός-Ρόουντ Άιλαντ), James Risch (Ρεπουμπλικάνος-Αϊντάχο) και Jeanne Shaheen (Δημοκρατικός-Νιου Χάμσαϊρ), καθώς και οι βουλευτές Mike Rogers (Ρεπουμπλικάνος-Αλαμπάμα), Adam Smith (Δημοκρατικός-Ουάσινγκτον), Brian Mast (Ρεπουμπλικάνος-Φλόριντα) και Gregory Meeks (Δημοκρατικός-Νέα Υόρκη).
Ωστόσο, ακόμη και αν ο νόμος τροποποιηθεί ή η Άγκυρα απαλλαγεί από όλα τα S-400 της, η Ουάσινγκτον δεν θα πρέπει να παρέχει στην Τουρκία τα F-35.
Αυτό οφείλεται στον χαρακτήρα και τις ενέργειες της κυβέρνησης Ερντογάν.
Αφού η Χαμάς εξαπέλυσε την τρομακτική τρομοκρατική της επίθεση στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023, θα πίστευε κανείς ότι ένας σύμμαχος των ΗΠΑ θα είχε τερματίσει την ζεστή σχέση της Άγκυρας με την τρομοκρατική οργάνωση. Αντ’ αυτού, ο Ερντογάν αγκάλιασε τη Χαμάς ακόμη πιο στενά, συνεχίζοντας την πολιτική και οικονομική υποστήριξη σε μια τρομοκρατική ομάδα που έχει δολοφονήσει Αμερικανούς και τους έχει κρατήσει ομήρους και είναι αφοσιωμένη στην καταστροφή του Ισραήλ.
Αφού η τρομοκρατική οργάνωση διέπραξε τη χειρότερη δολοφονία Εβραίων σε μια μέρα από το Ολοκαύτωμα, ο Ερντογάν επαίνεσε τη Χαμάς και ενίσχυσε τους δεσμούς της με την ηγεσία της. Φιλοξένησε πρώην ανώτερα στελέχη όπως ο Ισμαήλ Χανίγιε, ο Χαλέντ Μασάλ και ο Σαλέχ αλ-Αρούρι, παρέχοντάς τους τουρκικά διαβατήρια και ασφαλές καταφύγιο στην Τουρκία. Όταν ο Χανίγιε σκοτώθηκε στην Τεχεράνη τον Ιούλιο του 2024, ο Ερντογάν κήρυξε εθνική ημέρα πένθους και διέταξε να χαμηλώσουν μεσίστιες οι σημαίες στις τουρκικές πρεσβείες σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένου του Τελ Αβίβ.
Βεβαίως, η Τουρκία υπήρξε σημαντικός σύμμαχος των Ηνωμένων Πολιτειών στο παρελθόν, αλλά η Άγκυρα έχασε τον δρόμο της υπό την ισλαμιστική ηγεσία του Ερντογάν.
Κατά συνέπεια, πριν υποστηρίξουν τη μεταφορά των F-35 στην Τουρκία, οι υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων στην Ουάσινγκτον θα πρέπει να θέσουν στον εαυτό τους δύο ερωτήματα:
Μπορούμε να εμπιστευτούμε τον Ερντογάν ότι θα διασφαλίσει ότι οι ευαίσθητες πληροφορίες που σχετίζονται με το F-35 δεν θα βρουν τον δρόμο τους στη Μόσχα, το Πεκίνο, την Τεχεράνη και την Πιονγιάνγκ;
Και θα πρέπει ένας σύμμαχος της Χαμάς να έχει το πιο προηγμένο μαχητικό αεροσκάφος της Αμερικής;
Μια ειλικρινής εξέταση αυτών των ερωτημάτων καθιστά σαφές ένα πράγμα: θα ήταν σοβαρό λάθος για τις Ηνωμένες Πολιτείες να επιτρέψουν στην κυβέρνηση Ερντογάν να αποκτήσει το F-35.