Δέκα ερευνητικές γεωτρήσεις υδρογονανθράκων την περίοδο 2027–2032, με έναρξη παραγωγής από το 2032, προβλέπει ο σχεδιασμός της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ). Η υλοποίηση του προγράμματος τελεί, ωστόσο, υπό την προϋπόθεση ότι οι σεισμικές έρευνες που θα προηγηθούν θα αναδείξουν ελκυστικούς γεωλογικούς στόχους, ικανούς να δικαιολογήσουν τις υψηλές επενδύσεις, οι οποίες για το σύνολο των δέκα περιοχών εκτιμώνται κοντά στο 1 δισ. ευρώ.
Το Ιόνιο ως η πιο ώριμη περιοχή
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν την περασμένη εβδομάδα, στο πλαίσιο της εκδήλωσης για την υπογραφή των συμβάσεων παραχώρησης τεσσάρων περιοχών νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου στην Κοινοπραξία Chevron / HELLENiQ, η πιο ώριμη περιοχή για έρευνα και παραγωγή θεωρείται το «οικόπεδο 2» στο Ιόνιο. Υπενθυμίζεται ότι στην περιοχή αυτή εισήλθε πέρυσι η ExxonMobil, σε συνεργασία με τη HELLENiQ Energy και την Energean.
Εκεί προγραμματίζεται ερευνητική γεώτρηση στις αρχές του 2027 και μία ακόμη στις αρχές του 2029, με στόχο –βάσει των υφιστάμενων δεδομένων– κοίτασμα φυσικού αερίου της τάξης των 200 δισ. κυβικών μέτρων.
Το χρονοδιάγραμμα των υπόλοιπων γεωτρήσεων
Πέραν του Ιονίου, ο σχεδιασμός περιλαμβάνει ακόμη οκτώ γεωτρήσεις σε διαφορετικές περιοχές:
- Ιόνιο (μισθωτής: HELLENiQ), α’ τρίμηνο 2028
- «Οικόπεδο 10» – Κυπαρισσιακός Κόλπος (HELLENiQ), β’ τρίμηνο 2028
- Νοτιοδυτικά της Κρήτης (ExxonMobil / HELLENiQ), γ’ τρίμηνο 2028
- Δυτικά της Κρήτης (ExxonMobil / HELLENiQ), γ’ τρίμηνο 2030
- Α2 – Νότια Πελοπόννησος (Chevron / HELLENiQ), γ’ τρίμηνο 2031
- Νότια Πελοπόννησος, α’ τρίμηνο 2032
- Νότια Κρήτη 1, γ’ τρίμηνο 2032
- Νότια Κρήτη 2, α’ τρίμηνο 2033
Εφόσον οι σεισμικές έρευνες αποδώσουν θετικά αποτελέσματα, εκτιμάται ότι θα υπάρξουν χρονιές με δύο έως τρεις γεωτρήσεις, ενώ η έναρξη παραγωγής αναμένεται το 2032 στο Ιόνιο, το 2033 δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης και την περίοδο 2034–2035 στις τέσσερις περιοχές νότια της Πελοποννήσου και της Κρήτης.
Υπογραφή συμβάσεων και εταιρική σύνθεση
Τις Συμβάσεις Μίσθωσης για τις τέσσερις νέες περιοχές υπέγραψαν ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, και ο Διευθύνων Σύμβουλος της ΕΔΕΥΕΠ, Αριστοφάνης Στεφάτος. Εκ μέρους των εταιρειών, υπέγραψαν ο Gavin Lewis, Αντιπρόεδρος Global New Ventures της Chevron, και ο Διευθύνων Σύμβουλος της HELLENiQ ENERGY, Ανδρέας Σιάμισιης.
Οι σεισμικές έρευνες στις συγκεκριμένες περιοχές αναμένεται να ξεκινήσουν προς το τέλος του έτους. Στο επιχειρηματικό σχήμα, η Chevron κατέχει ποσοστό 70% και έχει τον ρόλο του operator, ενώ η HELLENiQ ENERGY συμμετέχει με 30%.
Διπλασιασμός των υπό έρευνα θαλάσσιων εκτάσεων
Με την παραχώρηση των τεσσάρων νέων «οικοπέδων», η συνολική έκταση των υπό έρευνα θαλάσσιων περιοχών της χώρας διπλασιάστηκε, από 47.905 σε 94.094 τετραγωνικά χιλιόμετρα, γεγονός που αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες εντοπισμού εμπορικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων.
Ο ρόλος του Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου
Η προοπτική παραγωγής υδρογονανθράκων συνδέεται μακροπρόθεσμα με την ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου μεταφοράς φυσικού αερίου μέσω Ελλάδας προς τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και έως την Ουκρανία. Οι προκλήσεις του έργου, κυρίως λόγω του υψηλού κόστους χρήσης, θα βρεθούν στο επίκεντρο των επαφών που θα έχει την ερχόμενη Τρίτη στην Ουάσιγκτον ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Στη συνάντηση θα συμμετάσχουν οι Υπουργοί Ενέργειας των χωρών του Κάθετου Διαδρόμου (Βουλγαρία, Ρουμανία, Μολδαβία, Ουκρανία), ο Αμερικανός Υπουργός Ενέργειας, Chris Wright, καθώς και εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ο Κάθετος Διάδρομος θεωρείται κρίσιμη εναλλακτική οδός τροφοδοσίας με υγροποιημένο φυσικό αέριο, κυρίως από τις ΗΠΑ, ενισχύοντας τον ανταγωνισμό και την ασφάλεια εφοδιασμού, ιδίως ενόψει της απαγόρευσης εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου από την ΕΕ έως το τέλος του 2027.
Οι δηλώσεις Παπασταύρου
Σε δηλώσεις του προς το ΑΠΕ-ΜΠΕ αναφορικά με τις εξελίξεις στις έρευνες υδρογονανθράκων και στον “κάθετο διάδρομο” ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Σταύρος Παπασταύρου επισημαίνει τα εξής:
«Οι ενεργειακές συμφωνίες με τους κορυφαίους παγκοσμίως ενεργειακούς ομίλους ExxonMobil και Chevron συνιστούν πράξεις ευθύνης, που ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας, αναβαθμίζουν τον γεωπολιτικό της ρόλο στην Ανατολική Μεσόγειο και δημιουργούν προοπτικές για τα παιδιά μας και τις επόμενες γενεές. Η υλοποίηση ερευνών σε περιοχές ελληνικής δικαιοδοσίας αποτελεί έμπρακτη άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων, με θεσμικότητα και σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και δίκαιο της θάλασσας, όπως έχει επισημάνει και ο Πρωθυπουργός. Η Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη πέρασε από τα λόγια και τις διακηρύξεις στις πράξεις και τις ενεργειακές συμφωνίες.
Πέρα από την πολύ μεγάλη γεωστρατηγική σημασία αυτών των συμφωνιών, υπάρχει και η οικονομική και κοινωνική διάσταση, καθώς, εφόσον τα κοιτάσματα αποδειχθούν εμπορικά εκμεταλλεύσιμα, σημαντικό μέρος των εσόδων –ύψους περίπου 40%- θα επιστρέφει στους πολίτες μέσω κοινωνικής πολιτικής, στήριξης των ευάλωτων και ενίσχυσης της οικονομικής ανάπτυξης. Με τις συμβάσεις της Chevron-HelleniqEnergy που υπογράφηκαν τη Δευτέρα να οδηγούνται προς κύρωση στη Βουλή εντός Μαρτίου και τις έρευνες να ξεκινούν το δεύτερο εξάμηνο του 2026, ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο για τη χώρα.
Η Ελλάδα σήμερα δεν παρακολουθεί απλώς τις διεθνείς εξελίξεις· τις συνδιαμορφώνει με σχέδιο, όραμα και εθνική αυτοπεποίθηση. Οι πρόσφατες αναφορές του Προέδρου των ΗΠΑ κ. Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαιώνουν στην πράξη ότι οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δεκαετιών, με σαφείς άξονες συνεργασίας στην άμυνα, την οικονομία, την ενέργεια και την τεχνολογία.
Παράλληλα, ο Κάθετος Διάδρομος αποτελεί έργο στρατηγικής σημασίας για ολόκληρη την Ευρώπη, ενισχύοντας την ενεργειακή διαφοροποίηση και την ασφάλεια εφοδιασμού. Η Ελλάδα μετατρέπεται σε αξιόπιστη πύλη φυσικού αερίου, αξιοποιώντας τις υποδομές και τη γεωγραφική της θέση.
Την εβδομάδα που ξεκινάει θα βρίσκομαι στις Ηνωμένες Πολιτείες για κρίσιμες συζητήσεις σχετικά με την υλοποίηση, διεύρυνση και ενίσχυση των ενεργειακών συμφωνιών και του Κάθετου Διαδρόμου. Στόχος μας είναι να ενισχύσουμε τη συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων πλευρών και να επιταχύνουμε ένα έργο που δεν αφορά μόνο την Ελλάδα, αλλά τη συνολική ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης. Η Ελλάδα προχωρά μπροστά με σταθερότητα, αξιοπιστία και στρατηγικό προσανατολισμό».