Την ώρα που η ελληνική κυβέρνηση, δια του ίδιου του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη διαμηνύει στην Ευρώπη πως δεν θα δεχθεί συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα SAFE, οι διεργασίες στις Βρυξέλλες και το ΝΑΤΟ, δείχνουν προς την αντίθετη κατεύθυνση.
Ειδικά η στάση που κρατά ο γ.γ. του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε αναμένεται να φέρει σε πολύ δύσκολη θέση την Αθήνα, εάν επιβεβαιωθούν στην πράξη τα όσα είπε την περασμένη Πέμπτη στη συνάντηση που είχε με τους με τους 27 πρεσβευτές (Coreper) των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Όπως αποκαλύπτει η «Καθημερινή», ο Ολλανδός πολιτικός θεωρεί ότι η Ευρώπη θα πρέπει να επιδείξει προθυμία μεγαλύτερης εμπλοκής και διαλόγου με την Τουρκία, εάν το «μπλοκ» επιθυμεί μεγαλύτερη συνεργασία με το ΝΑΤΟ. Σε αυτό το πλαίσιο ο γ.γ. του ΝΑΤΟ άφησε να εννοηθεί ότι η συμμετοχή της Τουρκίας στο SAFE θα μπορούσε άρει τις αντιρρήσεις που προβάλλει εδώ και χρόνια η Άγκυρα για την ανταλλαγή ευαίσθητων πληροφοριών μεταξύ της Συμμαχίας και της Ε.Ε.
Διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι το ζήτημα αφορά τα πρότυπα (standards) της αμυντικής βιομηχανίας. Συγκεκριμένα, η Ε.Ε. προκειμένου να χρηματοδοτήσει την παραγωγή συστημάτων που έχουν τις προδιαγραφές του ΝΑΤΟ και για να διασφαλιστεί η διαλειτουργικότητα των συστημάτων πρέπει να έχει πρόσβαση σε αυτά τα πρότυπα είτε διαβαθμισμένα είτε αδιαβάθμητα είτε διαβαθμιζόμενα. Ο γ.γ. της συμμαχίας διέθεσε ήδη στην Ε.Ε. πληροφορίες για τα διαβαθμισμένα πρότυπα, προκαλώντας δυσφορία στην Τουρκία, καθώς δεν προηγήθηκε σχετική ενημέρωση των συμμάχων.
Όμως, για την παροχή των ευαίσθητων πληροφοριών για τα διαβαθμισμένα πρότυπα απαιτείται η συναίνεση και των 32 μελών της Συμμαχίας, συνεπώς και της Τουρκίας, που συνεχίζει να αντιδρά. Για να άρει τις ενστάσεις της η Άγκυρα ως προς την παροχή των διαβαθμισμένων προτύπων στην Ε.Ε., ο Μαρκ Ρούτε φέρεται να πρότεινε στην ΕΕ να κάνει μια κίνηση καλής θέλησης έναντι της Άγκυρας, καλώντας συγχρόνως τα κράτη-μέλη να αντιληφθούν τις αμυντικές δυνατότητες της Τουρκίας και τη σημασία τους για την ενίσχυση της ευρω-νατοϊκής συνεργασίας, αναφέρουν διπλωμάτες.
Υπενθυμίζεται, παράλληλα, ότι η Τουρκία έχει μετάσχει σε σχεδόν όλες τις συναντήσεις της λεγόμενης «συμμαχίας των προθύμων» για τη στήριξη της μεταπολεμικής Ουκρανίας, ενώ ουκ ολίγες φορές ο επικεφαλής της, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, έχει υπογραμμίσει την πρόθεση της Άγκυρας να συμμετάσχει ενεργά σε αποστολή στρατιωτικής δύναμης, μετά από πιθανή συμφωνία ειρήνευσης. Και το γεγονός αυτό έχει σίγουρα στο μυαλό του και ο γ.γ. του ΝΑΤΟ, λένε οι ίδιες διπλωματικές πηγές.
Εδώ, βέβαια, θα πρέπει να υπογραμμιστεί και η στάση του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, ο οποίος, τόσο από την Αθήνα, όσο και από τη Λευκωσία δεν φάνηκε να είναι «κάθετος» σχετικά με τους όρους και τις προϋποθέσεις συμμετοχής της Τουρκίας στο εργαλείο SAFE. «Οι κανόνες του προγράμματος SAFE είναι πολύ σαφείς. Είναι ανοιχτοί για τρίτες χώρες, αλλά για τις τρίτες χώρες που δεν συνιστούν απειλή για την ασφάλεια κάθε κράτους μέλους» είπε ο Πορτογάλος πρώην πρωθυπουργός κατά τη συνάντησή του με τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη, ενώ στη συνάντηση του Μαξίμου ήταν ο Κ. Μητσοτάκης που ήγηρε το θέμα.