Τα γονίδια μπορεί να παίζουν βασικό ρόλο στην εκδήλωση της άνοιας, υπάρχει όμως και ο κανόνας των επτά συνηθειών που μπορούν να αντισταθμίσουν τον κίνδυνο.
Ειδικότερα, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Neurology, οι επτά κανόνες συμπίπτουν με τους 7 κανόνες για την προστασία της καρδιάς της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρίας:
συστηματική άσκηση
καλή διατροφή
φυσιολογικό σωματικό βάρος
αποχή από το κάπνισμα
έλεγχος της αρτηριακής πίεσης
μείωση του σακχάρου
έλεγχος της χοληστερόλης
«Αυτές οι 7 καλές συνήθειες έχουν συνδεθεί με χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας συνολικά, αλλά ήταν μέχρι τώρα αβέβαιο εάν το ίδιο ισχύει και για τα άτομα με υψηλό γενετικό κίνδυνο», επισημαίνει η συγγραφέας της μελέτης Adrienne Tin από το Πανεπιστήμιο του Μισισίπι και το Ιατρικό Κέντρο στο Τζάκσον. «Τα καλά νέα είναι ότι ακόμη και για τα άτομα που διατρέχουν τον υψηλότερο γενετικό κίνδυνο, ο πιο υγιεινός τρόπο ζωής μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισης της άνοιας».
Η διαδικασία της μελέτης
Οι ερευνητές παρακολούθησαν για 30 χρόνια έναν μεγάλο αριθμό ατόμων με διαφορετική εθνικότητα: 8.823 άτομα με ευρωπαϊκή καταγωγή και 2.738 άτομα με αφρικανική καταγωγή και με μέση ηλικία τα 54 έτη. Οι συμμετέχοντες ανέφεραν τον βαθμό που ακολουθούσαν αυτούς τους επτά κανόνες σε μια κλίμακα 0 έως 14, με το 0 να αντιπροσωπεύει την πιο ανθυγιεινή βαθμολογία και το 14 την πιο υγιή βαθμολογία. Η μέση βαθμολογία αυτών με ευρωπαϊκή καταγωγή ήταν 8,3 και αυτών με αφρικανική καταγωγή 6,6.
Αντίστοιχα, υπολογίστηκαν και οι βαθμολογίες του γενετικού κινδύνου στην έναρξη της μελέτης, χρησιμοποιώντας στατιστικές σε όλο το γονιδίωμα της νόσου του Αλτσχάιμερ, οι οποίες έχουν χρησιμοποιηθεί για τη μελέτη του κινδύνου. Όλοι οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν ανάλογα με τις βαθμολογίες γενετικού κινδύνου. Η ομάδα με τον υψηλότερο γενετικό κίνδυνο περιελάμβανε άτομα που είχαν τουλάχιστον ένα αντίγραφο της παραλλαγής του γονιδίου APOE e4 που σχετίζεται με τη νόσο Αλτσχάιμερ.
Μέχρι το τέλος της μελέτης, 1.603 άτομα με ευρωπαϊκή καταγωγή εμφάνισαν άνοια και 631 άτομα με αφρικανική καταγωγή. Διαπιστώθηκε ότι οι Ευρωπαίοι με τις υψηλότερες βαθμολογίες στους παράγοντες του τρόπου ζωής διέτρεχαν χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης της άνοιας και στις πέντε ομάδες γενετικού κινδύνου, ακόμα και στις υψηλότερες.
Για κάθε αύξηση στην κλίμακα του τρόπου ζωής, ο κίνδυνος άνοιας μειωνόταν κατά 9%. Αντίστοιχα, σε σύγκριση με τη χαμηλή κατηγορία της βαθμολογίας του παράγοντα τρόπου ζωής, η μεσαία και υψηλή κατηγορία γενετικού κινδύνου συσχετίστηκαν με 30% και 43% χαμηλότερο κίνδυνο για άνοια. Αντίθετα, στους Αφρικανούς η μέση και η υψηλή κατηγορία συσχετίστηκαν με 6% και 17% χαμηλότερο κίνδυνο για άνοια.
Ωστόσο, οι ερευνητές σημειώνουν ότι ο μικρότερος αριθμός συμμετεχόντων αφρικανικής καταγωγής περιόρισε τα ευρήματα, επομένως χρειάζεται περαιτέρω πολυ-πολιτισμική έρευνα, για πιο αξιόπιστες εκτιμήσεις.